Hebben jullie ook al wel eens de fout gemaakt dat je bij het lezen van een rijping van de wijn in Slavonische eiken vaten dit ging benoemen als eikenhout dat afkomstig is uit Slovenië of Slovakije. Niets blijkt echter minder waar te zijn! In de wereld van de Italiaanse wijnbouw komt deze houtsoort frequent voor en het heeft een onmiskenbare invloed op de uiteindelijke smaak van de wijn. Inderdaad, deze specifieke houtsoort speelt een cruciale rol in de rijping van veel Italiaanse wijnen. Hoewel Frans eikenhout vaak de voorkeur krijgt in internationale wijnkringen, heeft Slavonisch eikenhout een rijke traditie die stevig verankerd is in de Italiaanse wijnproductie, vooral in klassieke wijnen zoals Barolo, Brunello di Montalcino en Chianti.
Waar ligt Slavonië?
Slavonië ligt in het oosten van Kroatië, ingeklemd tussen de rivieren de Drava in het noorden, de Donau in het oosten en de Sava in het zuiden. Deze vruchtbare vlakten vormen een ideale omgeving voor zowel landbouw als bosbouw, en het gebied staat bekend om zijn dichte eikenbossen, die eeuwenlang zijn gebruikt voor de productie van vaten. Het continentale klimaat en de rijke bodem maken het een uitstekende regio voor de langzame groei van eiken, wat resulteert in hout met een fijne nerfstructuur, ideaal voor het maken van wijntonnen.
De eikenbossen van Slavonië zijn al eeuwenlang een bron van waardevol hout voor de wijnindustrie. De bomen in deze regio, die langzaam groeien in het relatief koele en vochtige klimaat, leveren hout dat bekend staat om zijn duurzaamheid en subtiele invloed op wijn. De combinatie van klimaat, bodem en de zorgvuldige houtkap maakt Slavonisch eikenhout tot een favoriet bij wijnmakers die zoeken naar een evenwichtige rijping.
Wat maakt Slavonisch eikenhout bijzonder?
Slavonisch eikenhout onderscheidt zich van andere eikensoorten, zoals Frans en Amerikaans eikenhout, door zijn langzame groei en fijne nerf. Hierdoor geeft het hout aroma’s en tannine geleidelijk af aan de wijn, wat leidt tot een subtiele en gecontroleerde smaakontwikkeling. Slavonisch eikenhout wordt vaak geprezen om zijn neutraliteit, wat betekent dat het wijnmakers in staat stelt om de pure expressie van het fruit en het terroir te behouden, zonder overweldigende houttonen.
Vergelijking met Frans en Amerikaans eikenhout
Hoewel Slavonisch eikenhout historisch gezien een favoriet is bij veel Italiaanse wijnmakers, worden ook Franse en Amerikaanse eiken vaten gebruikt in de wijnindustrie. Elk type eikenhout heeft unieke eigenschappen die de smaak, structuur en textuur van de wijn op verschillende manieren beïnvloeden. Hier is een vergelijking van de drie belangrijkste soorten eikenhout:
1. Slavonisch eikenhout (Kroatië:
– Fijne nerf: Door de langzame groei van Slavonische eiken is de nerf van het hout fijn en compact, wat zorgt voor een geleidelijke afgifte van tannine en aroma’s aan de wijn.
– Subtiele smaakontwikkeling: Slavonisch eikenhout geeft subtiele, kruidige tonen aan de wijn, zoals zoethout, specerijen en soms een vleugje florale aroma’s. Het hout domineert de wijn niet, maar ondersteunt de natuurlijke smaak van de druiven.
– Grotere vaten (botti): Slavonische eiken vaten worden vaak in grotere formaten gebruikt, zoals de traditionele botti, wat betekent dat er een lager hout-op-wijn-ratio is, wat bijdraagt aan een meer verfijnde en langzame rijping.
2. Frans eikenhout:
– Middelfijne tot fijne nerf: Frans eikenhout, vooral uit de bossen van Allier, Limousin en Tronçais, groeit sneller dan Slavonisch eiken, maar heeft nog steeds een relatief fijne nerf. Dit resulteert in een meer gematigde afgifte van tannine.
– Elegante, complexe smaken: Frans eikenhout geeft vaak meer smaak aan de wijn dan Slavonisch eikenhout, met tonen van geroosterde amandelen, cederhout, en soms subtiele specerijen zoals kaneel en kruidnagel. Vanille kan in sommige gevallen aanwezig zijn, maar komt vooral naar voren bij lichtere toasting van het hout.
– Kleinere vaten (barriques): Franse barriques hebben een kleinere capaciteit (225 liter), waardoor er een grotere interactie is tussen de wijn en het hout. Dit versnelt de rijping en versterkt de invloed van het hout op de wijn.
3. Amerikaans eikenhout:
– Grove nerf: Amerikaanse eikenbomen, vooral uit de staten Missouri en Virginia, groeien sneller dan Europese eiken, wat resulteert in een grovere nerf en een snellere afgifte van aroma’s en tannine.
– Krachtige smaken: Amerikaans eiken vaten staat bekend om zijn uitgesproken aroma’s van kokos, vanille en zoetere specerijen. Deze houtsoort geeft de wijn een opvallend en intens smaakprofiel, dat vooral goed werkt bij wijnen die wat krachtiger mogen zijn, zoals Rioja en bepaalde Californische wijnen.
– Snelle invloed: Door de grove nerf en intensere smaakprofiel is Amerikaanse eikhout vaak effectiever in kortere rijpingsperiodes, maar het kan ook overweldigend zijn voor wijnen die meer finesse vereisen.
Slavonisch eiken vaten en de Italiaanse wijnbouw
Het gebruik van Slavonisch eiken vaten in Italië heeft diepe historische wortels. Italiaanse wijnmakers, met name in regio’s zoals Toscane, Piemonte en Veneto, hebben deze houtsoort eeuwenlang gebruikt om hun wijnen te laten rijpen in grote houten vaten, de zogenaamde “botti”. Deze vaten zijn doorgaans veel groter dan de kleinere Franse barriques en kunnen duizenden liters wijn bevatten. Het resultaat is dat de houtinvloed gematigder is, wat ideaal is voor wijnen die baat hebben bij een lange rijping zonder overdreven houttonen, zoals Barolo en Brunello di Montalcino.
De keuze voor Slavonisch eiken in Italië is niet alleen een kwestie van traditie, maar ook van smaakprofiel en rijpingseffecten:
1. Langzame evolutie van de wijn: Door de fijne nerf van het hout worden aroma’s en tannine langzaam aan de wijn afgegeven. Dit is essentieel voor wijnen die baat hebben bij langdurige rijping, zoals de grote rode wijnen van Italië.
2. Zachtheid en balans: Slavonisch eikenhout zorgt voor een meer verfijnde, minder assertieve invloed op de wijn, waardoor de natuurlijke smaken van de druiven beter naar voren komen. Dit past goed bij wijnen waarin de druif en het terroir centraal staan, zoals Nebbiolo en Sangiovese.
3. Grotere duurzaamheid en ecologische waarde: Slavonisch eikenhout is meestal goedkoper dan Frans eiken en afkomstig uit duurzame bossen, wat het een aantrekkelijk alternatief maakt voor wijnmakers die aandacht hebben voor milieubewustzijn.
Slavonisch Eiken en de Toekomst
Ondanks de groeiende populariteit van kleinere Franse barriques in moderne wijnmakerijen, blijft Slavonisch eikenhout een essentieel onderdeel van de traditionele Italiaanse wijnproductie. In een tijd waarin steeds meer aandacht is voor authenticiteit en het behoud van de lokale identiteit van wijnen, wordt Slavonisch eikenhout opnieuw gewaardeerd vanwege zijn subtiele invloed en de manier waarop het de expressie van het terroir respecteert.
In de wijnwereld is er een toenemende interesse in wijnen die op natuurlijke en ambachtelijke wijze worden geproduceerd, zonder al te veel ingrijpen van buitenaf. Slavonisch eikenhout sluit perfect aan bij deze trend: het laat de wijnen langzaam en natuurlijk rijpen, met behoud van hun unieke regionale karakter. Dit maakt het gebruik van deze houtsoort bijzonder aantrekkelijk voor wijnmakers die zich richten op biologische of biodynamische productiemethoden, waarbij de zuiverheid van de wijn en de connectie met het terroir voorop staan.
Conclusie
Slavonisch eikenhout uit de bossen van het oostelijke Kroatië speelt een onmisbare rol in de Italiaanse wijnbouw. Het biedt een uniek alternatief voor Frans en Amerikaans eiken, met een subtiele, verfijnde invloed op wijnen die bedoeld zijn om te rijpen en hun complexe karakter te ontwikkelen. Voor de klassieke Italiaanse wijnen zoals een Brunello di Montalcino, Barolo of Taurasi is Slavonisch eiken een sleutel tot het behoud van traditie, terroir en finesse. Terwijl de moderne wijnproductie blijft evolueren, zal Slavonisch eikenhout een cruciale rol blijven spelen voor wijnmakers die trouw willen blijven aan de authenticiteit van hun regio en druiven.
Steeds meer en meer hoor je bij wijndomeinen die op biologische of biodynamische wijze aan wijnbouw doen dat ze melk en/of wei gebruiken om de wijngaarden mee te besproeien. Onlangs was ik een podcast aan het beluisteren met Barbara Widmer van Casa Brancaia (Chianti Classico) en ze vertelde daarin dat ze speciale stallen hebben gezet waar ze melkkoeien houden waarvan ze de melk kunnen gebruiken. Ik vroeg me af waar dit goed voor zou zijn en deed er wat opzoekingen over!
Het gebruik van melk en wei in wijngaarden: Een duurzaam alternatief
In de zoektocht naar duurzame en milieuvriendelijke oplossingen binnen de wijnbouw, wint het gebruik van melk en wei aan populariteit. Deze natuurlijke producten bieden een effectief alternatief voor chemische fungiciden en dragen bij aan een gezondere wijngaard. Maar wat maakt melk en wei zo bijzonder en welke voordelen bieden ze?
Wat is wei?
Wei is een bijproduct dat ontstaat tijdens de kaasproductie. Wanneer melk wordt gestremd, scheiden de vaste bestanddelen (de wrongel) zich van de vloeistof (de wei). Wei bevat nog veel van de voedingsstoffen uit melk, zoals aminozuren, eiwitten (waaronder lactoferrine), vitamines en mineralen. Melk zelf is rijk aan lactose, eiwitten en vetten, die allemaal bijdragen aan de gezondheid van de wijngaard.
Voordelen van het gebruik van melk en wei in de wijngaard
Natuurlijke schimmelbestrijding: Melk en wei zijn effectief in het bestrijden van echte meeldauw, een veelvoorkomende schimmelziekte in wijngaarden. De eiwitten en aminozuren in melk en wei stimuleren de groei van goedaardige microben op de bladeren van de wijnstokken. Deze microben concurreren met schadelijke schimmels, waardoor de kans op infecties afneemt.
Verhoogde weerstand van de wijnstokken: De voedingsstoffen in melk en wei versterken de natuurlijke afweermechanismen van de wijnstokken. Dit helpt de planten om beter bestand te zijn tegen ziekten en stressfactoren zoals droogte en extreme temperaturen.
Milieuvriendelijk en duurzaam: In tegenstelling tot chemische fungiciden, zijn melk en wei volledig biologisch afbreekbaar en onschadelijk voor het milieu. Het gebruik van deze natuurlijke middelen draagt bij aan een duurzamere wijnbouwpraktijk en vermindert de ecologische voetafdruk van de wijngaard.
Verbeterde bodemgezondheid: Melk en wei kunnen ook de bodemgezondheid verbeteren door het stimuleren van het microbieel leven in de bodem. Dit leidt tot een betere bodemstructuur en verhoogde vruchtbaarheid, wat uiteindelijk resulteert in gezondere wijnstokken en hogere druivenopbrengsten.
Toepassing in de wijngaard
Het gebruik van melk en wei in de wijngaard is eenvoudig. De vloeistoffen worden verdund met water en vervolgens op de bladeren van de wijnstokken gesproeid. Voor optimale resultaten is het belangrijk om regelmatig te besproeien, vooral tijdens vochtige periodes wanneer de kans op schimmelgroei het grootst is.
Conclusie
Het gebruik van melk en wei in wijngaarden biedt tal van voordelen, van natuurlijke schimmelbestrijding tot verbeterde bodemgezondheid. Deze duurzame praktijk helpt wijnboeren om hun wijngaarden gezond te houden zonder afhankelijk te zijn van schadelijke chemicaliën. Door te kiezen voor melk en wei, dragen wijnboeren bij aan een duurzamere toekomst voor de wijnbouw.
Het is alweer een tijdje geleden dat we onze jaarlijkse superproeverij hielden bij wijnclubs Het Negende Vat en Op de Klippen! De notities liggen almaar te lonken om onder handen genomen te worden. Uitstelgedrag… Tot het moment dat je het beu bent dat je ze al voor de zoveelste keer in de hand hebt en er dan ook mee aan de slag gaat.
Het systeem is duidelijk. We organiseren dit jaarlijks en er komen enkel Italiaanse klassewijnen op de proeftafel (9 wijnen). We hebben hiervoor een budget van ongeveer 500,00 €. We luisteren de avond extra op door er 6 gastronomische hoogstandjes bij te serveren. Het hoeft geen betoog dat alle leden al uitkijken naar de degustatie van 2025!
Hieronder volgende de wijnbeschrijvingen van de geserveerde wijnen bij beide wijnclubs:
Bruna U Baccan 2020 – Riviera Ligure di Ponente DOC
Wijn gemaakt van de Pigato-druif, het kroonjuweel van Ligurië. Deze druif komt volledig tot zijn recht dankzij een fermentatie op roestvrij staal en vervolgens een rijping op de fijne lies voor 10 maanden, gevolgd door een flessenrust van 8 maanden. Ze doen er niet aan battonage. In het glas zie je een strogele wijn met een helder karakter. Het bouquet is meteen verleidelijk en fris. Je neus wordt begroet door sappige geuren van peer, ananas en de subtiele citrusfrisheid van grapefruit, naast een exotisch vleugje lychee. Je merkt dat er ook bloemige tonen van jasmijn in verstopt zitten, met op de achtergrond een hint van anijs en een fijne amandeltoets. Dit alles met een mooie minerale ondertoon. Bij de eerste slok proef je direct hoe mooi in balans deze wijn is. De smaak is rond en fruitig, met een verfrissende levendigheid die je zintuigen prikkelt. De salinity – die knisperende ziltheid – geeft de wijn een heel eigen karakter, bijna alsof je een briesje van de Ligurische kust proeft. De zuurgraad is precies goed: levendig en droog, zonder dat het je mond doet samentrekken. Het subtiele bittertje aan het einde, in combinatie met de uitgesproken minerale afdronk, geeft de wijn een mooie diepte en zorgt voor een lange, verfijnde nasmaak. Deze Bruna U Baccan is niet alleen een wijn met finesse, maar ook eentje met een vrolijk karakter. Hij is vol en toch elegant, lekker fris maar met een geraffineerde kruidigheid die blijft hangen. Heel knap gemaakt, met een heerlijk bittertje op het einde! Punten: 87/100
Pietracupa Cupo Fiano 2018 – Campania IGT
100% Fiano. Fermentatie in inox. Geen houtlagering. Bleekgele, heldere kleur. Adem diep in en je wordt getrakteerd op een sterke, zuivere neus die meteen in balans is. Stel je voor: sappige appels en zoete perziken, met een frisse scheut citrus die je neus prikkelt. Zachtjes komt de florale toets van acacia bloemen opzetten! De kruidenparade volgt ook anijs en een tikje munt. Voor de nootjesfans zijn er subtiele hints van amandel en hazelnoot. Tenslotte een mineraal randje dat het geheel nog even opfrist. In de mond is er niet onmiddellijk vuurwerk! Wel de nodige fraicheur en rondheid. Alles is in balansen de smaak blijft vooral fruitig met diezelfde appels, perziken en citrus. Maar dan komen de kruidige en minerale elementen weer om de hoek kijken. De afdronk is voldoende lang, niet te snel weg. Dit is een mooie wijn die nu gedronken moet worden. Hij zit vol leven en pit, en heeft precies de juiste mix van fris fruit en kruidigheid! punten: 85/100
Joaquin Vino della Stella – Fiano di Avellino DOCG
100% Fiano. Vergisting in stalen tanks en vervolgens rijping in voor maar liefst 36 maanden in deze inox cuves. Diep goudgele kleur, helder. De neus is een ware ontdekkingstocht, vol complexiteit en gelaagdheid. Onmiddellijk present zijn de sappige aroma’s van peer, ananas, perzik en abrikoos. Verder is er een subtiele hint van honing die wat rondheid toevoegt, vergezeld van een verfrissend vleugje pepermunt. Vervolgens komt er een zijdezachte toets van vanille en hazelnoot naar voren, met op de achtergrond een fijne rokerigheid. De aardsheid, gecombineerd met een ‘flint’ mineraliteit, maakt het bouquet helemaal compleet. De eerste slok is een sensatie. Deze wijn is rond en vol van smaak, met een krachtige intensiteit die je meteen meesleept. De levendige zuurgraad zorgt voor een perfecte balans. De wijn is heerlijk droog. Wat vooral opvalt, zijn de notige elementen die in de afdronk naar voren komen: hazelnoot, misschien zelfs een vleugje amandel, die perfect samengaan met de minerale en kruidige tonen die de wijn extra diepte geven. De lange, aanhoudende afdronk is een waar genot, kruidig en mineraal. Deze Joaquin Vino della Stella is een indrukwekkende wijn die kracht en finesse prachtig weet te combineren. De volle, minerale structuur en de verfijnde kruidigheid maken hem niet alleen complex, maar ook ontzettend lekker. Punten: 89/100
100% Trebbiano Abruzzese. Vinificatie en rijping voor 12 maanden in nieuwe Franse barriques. In je glas schittert een citroengeel juweeltje met een intens heldere schittering. Bereid je voor op een geurenspektakel dat je zintuigen goed wakker schudt. Krachtig, verfijnd en mooi in balans, met een mand vol fruit: sappige appels, rijpe peren en een exotische twist van ananas, met kruisbes en citrus in de aanvulling. Gevolgd door een vleugje kamperfoelie. Nog meer: een hint van munt, wat hazelnoot en een tikje toast dat subtiel naar voren komt dankzij die houtlagering. Verder bezit de wijn een licht aards karakter zijn er de frisgroene toetsen van varen en de aanstekelijke mineraliteit. De smaak is krachtig en perfect in balans. Deze wijn weet hoe hij je smaakpapillen moet bespelen. Hij komt binnen met een levendige frisheid, maar dan volgt een zachtere, ronde finish die zorgt voor een heerlijk mondgevoel. De smaken blijven fruitig met een subtiele kruidige ondertoon en een fijne mineraliteit. Alles is mooi geïntegreerd. De afdronk blijft best wel even hangen. Lang, fruitig, kruidig en mineraal. Dit is niet zomaar een Trebbiano. Dit is de Trebbiano die vol, friskrachtig en evenwichtig is! Punten: 89/100
J. Höfstatter Barthenau Vigna San Urbano Riserva Pinot Nero 2017 – Alto Adige DOC
100% Pinot Nero. Vinificatie en rijping voor 12 maanden in kleine Franse eiken barriques, gevolgd door een extra jaar rijping in grote eiken fusten en tenslotte 8 maanden op fles. Het resultaat? Een complexe, gestructureerde wijn die finesse en kracht in perfect evenwicht brengt. Met zijn kersenrodekleur en levendige tranen aan het glas, nodigt hij je meteen uit. De neus is een explosie van aardbei, kers, framboos en andere besjes, vermengd met florale hints van viool en roos. Dan komt er die kruidige kant opzetten, met snufjes peper, munt, kaneel een vleugje cederhout en laurier, afgetopt met een mineraal en aards accent van grafiet. In de mond laat hij zich van zijn beste kant zien: evenwichtig, met een frisse, levendige zuurgraad en precies de juiste hoeveelheid tannine die het mondgevoel rijk en rond maken. De smaken zijn heerlijk fruitig, met dat frisse rode fruit op de voorgrond, ondersteund door die subtiele kruidige en minerale ondertonen. De afdronk? Geweldig en blijft heerlijk lang hangen. Een verfijnde en frisse Pinot Nero die echt indruk maakt! I like it!! Punten: 91/100
Linticlarus is een zeer expressieve Pinot Noir. Er komen heel wat handelingen kijken bij het vinifiëren van deze wijn! Vooreerst is er de vergisting in betonnen cuves. Nadien rijpt de wijn gedurende een jaar in eiken barriques (40% zijn nieuwe). Vervolgens is er een verdere rijping van 6 maanden in grote botti (eikenhouten fusten) en krijgt de wijn nog een flessenrust van 12 maanden. Prachtige, heldere kersenrode kleur. Bij het ruiken begint het feestje pas echt. De neus biedt een heerlijk boeket van rijpe kersen, sappige bosbessen en een vleugje frambozen. Dat fruitige karakter wordt verrassend verfijnd aangevuld met geuren van rozenblaadjes en een subtiele, maar aanwezige kruidigheid van kaneel en cederhout. Er hangt een zekere rokerigheid overheen, samen met een lichte geur van tabak en de aardse tonen van verse boschampignons. Vanaf de aanzet proef je direct hoe mooi in balans deze wijn is. De tannine zijn soepel en rijk, maar niet te opdringerig – ze ondersteunen het geheel zonder te overheersen. De levendige aciditeit geeft de wijn een frisse, bijna speelse energie, terwijl de malse zachte toets voor diepte en rondheid zorgt. De smaak is krachtig en vol, zonder zwaar te worden. De fruitigheid van de kers en bosbes blijft op de voorgrond, maar wordt perfect omringd door kruidige en aardse tonen die de complexiteit vergroten. Het mondgevoel is rond en harmonieus. En dan is er nog de afdronk – extra lang en bijzonder bevredigend. De fruitige en kruidige componenten blijven prachtig hangen, met een sappigheid die je mond als vanzelf laat verlangen naar de volgende slok. De wijn eindigt op een minerale toon, met een knipoog naar het terroir van Alto Adige. Kortom, deze Tiefenbrunner Linticlarus Riserva is niet alleen een wijn vol finesse en karakter, maar ook een wijn die je blijft ontdekken. Elke slok onthult nieuwe lagen, en de balans tussen het fruit, de kruidige houttonen en de frisse zuren maakt dit een zeer mooie Pinot Noir. Punten: 94/100
Alberto Graci en Angelo Gaja Idda 2020 – Etna Rosso DOC
Deze wijn is gemaakt van Nerello Mascalese.. Na fermentatie in betonnen cuves rijpt de wijn verder voor deels in 50 hl grote houten vaten, en deels in diezelfde betonnen kuipen voor een periode van 24 maanden. Granaatrood, helder en levendig. De neus is aanstekelijk verfijnd en uitnodigend. Je merkt de sappige geuren van kers, rode bes en wilde bosaardbeien, vergezeld van subtiele florale tonen van rozen. Er is een zekere rokerigheid en de aanwezigheid van cederhout. Laurier, aardsheid, en een hint van paddenstoel zorgen voor meer complexiteit en uiteraard is er de minerale Etna aanwezigheid. In de mond is deze Etna Rosso een ware finessebom. De wijn is fris, maar zit bomvol smaak, zonder ooit overweldigend te worden. De tannine zijn mooi gestructureerd, niet te zwaar maar rijk genoeg om de wijn body te geven. De levendige zuren houden alles prachtig in balans en versterken het fruitige karakter. Elke slok biedt een extra lange lengte, waardoor de fruitige en kruidige elementen in de afdronk nog lang nazinderen. Deze afdronk is ronduit geweldig, een samenspel van frisheid, kruidigheid en de typische mineraliteit van de Etna. Deze wijn is een perfecte balans tussen elegantie en diepte, vol van smaak, maar altijd verfijnd. Punten: 91/100
Tunella Pignolo 2018 – Trevenezie IGT
100% Pignolo. Deze wijn begint met een zorgvuldige vinificatie op roestvrijstalen tanks. Daarna wordt hij 60 maanden gerijpt in 500 liter eiken tonneaux. Om af te ronden, rust hij nog eens 6 maanden op fles voordat hij naar buiten mag komen om te schitteren. In het glas zie je een diepe donkerrode kleur, helder en vol, met tranen die langzaam langs de randen van het glas glijden. Dat belooft al veel goeds. De neus is dan ook precies wat je verwacht van zo’n krachtpatser: pruimen, kersen, braambessen, cassis en blauwe bessen knallen uit het glas, terwijl een kruidige mix van jeneverbes, peper en kruidnagel zich subtiel mengt met hartige tonen van tijm, laurier en paprika. Alsof dat nog niet genoeg is, komen daar ook heerlijke geuren van chocolade, tabak, ceder en dat klassieke sigarenkistje bij, met een vleugje grafiet en sousbois voor de aardse diepgang. Dit is een neus waar je een hele avond aan zou kunnen blijven ruiken. En dan in de mond… bam! Krachtige tannine laten meteen weten dat deze wijn niet met zich laat sollen. Maar die kracht wordt gelukkig mooi in balans gehouden door een levendige frisheid die zorgt voor de nodige spanning. De eerste slok brengt een explosie van sappig donker fruit. Vol en rond. Deze Pignolo laat zich van zijn rijkste kant zien, met een fruitig en kruidig karakter dat perfect samengaat. De afdronk is een genot: lang, fruitig en kruidig. Een wijn met veel kracht, maar toch elegantie, waar de tijd even bij stil lijkt te staan. Een ware traktatie voor de liefhebbers van complexe, kruidige rode wijnen. Punten: 89/100
Meroi Davino Vigna Dominin 2016 – Friuli Colli Orientali DOC
100% Refosco dal peduncolo rosso. De druiven ondergaan fermentatie in roestvrijstalen tanks, gevolgd door een rijping van 24 maanden in nieuwe Franse eikenhouten vaten. Dit is een wijn die onmiddellijk indruk maakt met zijn bijna inktzwarte kleur, helder en met volle tranen langs het glas. De neus is werkelijk een avontuur op zich, met een intens bouquet vol donker zwart fruit zoals pruimen, braam en cassis, aangevuld met een stevige kruidigheid. De wijn barst van de kruidnagel, tijm en peper, die subtiel verweven zijn met vegetale tonen van paprika, laurier en grafiet. De houtimpressies van voornamelijk ceder zijn duidelijk aanwezig en voegen een mooi vleugje leder, tabak, en zelfs thee toe. Het aards karakter is eveneens duidelijk present en geven deze wijn mee zijn diep en complex aroma. Het kruidige karakter van de wijn wordt bij het proeven onmiddellijk duidelijk, met een mooie balans tussen kracht en finesse. De tannine zijn stevig en rijk, op het randje van te dominant, maar alsnog blijft de wijn fris en levendig dankzij de perfect geïntegreerde zuren. In de mond proef je donkere chocolade en tabak, die zorgen voor een aangenaam knapperig bittertje in de afdronk. De lengte is indrukwekkend en de afdronk blijft lang hangen met een fruitige en kruidige nasmaak. Dit is een wijn die krachtig en vol is, met veel potentieel voor verdere rijping. Voor wie geduld heeft, zal deze wijn over de jaren nog meer verfijning tonen, maar ook nu al is het een waar genot voor liefhebbers van rijke, complexe wijnen. Punten: 92/100
Zymé Kairos 2019 – Rosso Veneto IGT
Deze blend van maar liefst vijftien druivensoorten krijgt zijn karakter mede door de vinificatie in de appassimento-stijl. Hij krijgt een opvoeding in Franse eiken barriques voor een periode van 36 maanden en geniet nog na van een jaartje flessenrust. Het is een wijn die meteen opvalt door zijn diepe, donkerrode kleur, helder en met opvallende tranen langs het glas. De neus opent met een weelderig bouquet van rijp en gedroogd fruit. De appassimento-stijl drukt hier duidelijk zijn stempel. Zwarte kers, braam en cassis knallen eruit, terwijl gedroogde vijgen en pruimen een zwoelere onderlaag vormen. Daarnaast komen er kruidige en balsamische accenten naar boven, zoals zoethout, laurier en een vleugje peper. Het geheel wordt omhuld door donkere chocolade, mokka en een subtiele rokerigheid. Viooltjes brengen een florale frisheid in de mix Verder is er nog tabak en een aardse, bijna rustieke achtergrond. Dat Kairos een krachtige wijn is kan hij onmogelijk verbergen, rijk en vol van smaak. De tannine zijn stevig en geven de wijn een stevige structuur. De zuurtjes hebben het moeilijk om de nodige tegenkanting te geven, wat ervoor zorgt dat de wijn balanceert op het randje van ‘te log of vermoeiend’. Dit is echt een wijn voor liefhebbers van de rijkere, zwoelere kant van de Venetiaanse wijnen, met duidelijke Amarone-invloeden. De smaken van zwarte kers, chocolade en gedroogd fruit blijven mooi aanwezig in de mond, terwijl de lange afdronk een kruidige en fruitige harmonie biedt die de wijn goed afrondt. Deze Kairos is ontegenzeggelijk een volle, rijke wijn die dicht tegen het randje van vermoeiend aanzit door zijn zwoele karakter. Niet onmiddellijk mijn favoriete wijn (hiervoor mist hij de nodige finesse). Toch, voor wie van dit genre houdt, biedt hij een bijna decadente drinkervaring, vol met rijp fruit, kruiden en een vleugje balsamico. Punten: 88/100
Tasca d’Almerita Rosso del Conte 2015 – Contea di Sclafani DOC
Blend van 53% Nero d’Avola en 47% Perricone. Deze Siciliaanse krachtpatser ondergaat een fermentatie in roestvrijstalen tanks, waarna hij 18 maanden rijpt in Franse en Slavonische eiken barriques. Visueel is hij een ware eyecatcher: donkerrood, intens en helder, met van die gekleurde tranen die langzaam langs het glas glijden. Die neus… Het eerste wat opvalt is het prachtige contrast tussen donker en rood fruit. Denk aan pruimen, kersen, braambessen en frambozen, maar dan gecombineerd met een kruidige punch van munt, peper en kruidnagel. Voeg daar wat chocolade, tabak en eikenhout aan toe, en het plaatje is compleet. Alsof dat nog niet genoeg is, sluipen er nog meer complexe aroma’s binnen: leder, grafiet en een hint van paddenstoel voor dat aardse, bijna umami-karakter. De mond is net zo verleidelijk. Het fruit is op het randje van jammy, lekker geconcentreerd maar niet over de top. Krachtig en intens, met een stevige structuur dankzij de rijke tannine die de wijn body geven, maar toch niet overheersen. De zuurgraad is fris genoeg om het geheel in balans te houden, en de alcohol is mooi geïntegreerd. In de mond proef je dat volle, ronde karakter, met een mix van fruitige en kruidige smaken die door elkaar heen lopen. Naar het einde toe volgt er een fijne toets van chocolade in de afdronk. Die afdronk is trouwens lang en complex, fruitig. Een wijn die kracht en finesse perfect combineert. Dit is zonder twijfel een imposante Siciliaanse rode die indruk maakt, en ja, absoluut lekker! Punten: 90/100
Piancornello Riserva 2015 – Brunello di Montalcino Riserva DOCG 100% Brunello (Sangiovese). Na de oogst wordt deze Sangiovese zorgvuldig vergist in roestvrijstalen tanks, gevolgd door een rijping van 36 maanden in grote Slavonische eikenhouten vaten. Bij het inschenken valt meteen het robijnrode kleurenspektakel op, intens en helder, met de nodige traanvorming. De neus opent wel zeer intens met een stevig en vol bouquet dat uitpakt met sappig fruit: pruimen, aardbeien, kersen, braambessen en frambozen. Maar het blijft uiteraard niet alleen bij fruit, er komen ook florale en kruidige tonen door: subtiele viooltjes, wat jeneverbes, peper, kaneel, en hints van chocolade, cederhout, mokka en een beetje thee. Duidelijk present is ook een prachtige aardse component van champignon. In de mond wordt het verhaal van deze wijn nog spannender. Veelzeggens is hoe zeer geïntegreerd het smaakprofiel is! De tannine zijn krachtig en rijk, maar zo goed verweven met de zuurgraad dat de wijn nooit scherp of te heftig wordt. Het fruit – dat op de rand van rijpheid zit combineert prachtig met de kruidige en aardse tonen. De wijn heeft een volle, ronde smaak, met een speelse balans tussen het fruitige en het kruidige. Dit typeert ook de lange, kruidige afdronk met die kenmerkende Brunello-elegantie die blijft nazinderen. Dit is zonder twijfel een wijn die het evenwicht tussen aciditeit, tannine, alcohol en fruit subliem accentueert, en hij nodigt je telkens weer uit voor een volgende slok. Elegant, krachtig, maar nooit opdringerig. Punten 90/100
Cantina Fornacina Riserva 2015 – Brunello di Montalcino Riserva DOCG
Deze 100% Brunello (Sangiovese Grosso) ondergaat een traditionele vinificatie met lange maceratie, gevolgd door een rijping van minimaal 36 maanden in grote Slavonische eikenhouten vaten, met nog eens minstens 12 maanden rijping op fles. Robijnrode kleur, helder en met subtiele traanvorming. De neus is verleidelijk en complex, een prachtig samenspel van aroma’s die zich langzaam ontvouwen. Denk aan sappige kersen en rode bessen, aangevuld met kruidige tonen van zwarte peper, kaneel en een vleugje munt. Het houtgebruik is perfect geïntegreerd, met subtiele hints van cederhout en tabak, terwijl de aardsere tonen van bosvruchten en paddenstoelen de wijn een extra dimensie geven. Een lichte toets van koffie en thee zorgt voor een verfijnd rokerig karakter, en het leer in de achtergrond voegt een vleugje rokerigheid toe. In de mond wordt dit geheel nog eens bevestigd. De wijn is vol en rond, met een perfecte balans tussen fruit en kruiden. De tannine zijn krachtig, maar mooi verweven en geven de wijn structuur zonder dat het overweldigend wordt. De levendige zuurgraad houdt de wijn fris. De smaken van het neus-fruit worden gevolgd door kruidige nuances van laurier, kaneel en tabak, en de afdronk is lang, fruitig en kruidig met een heerlijk gelaagde diepgang. Dit is een Brunello die het beste van kracht en verfijning weet te verenigen. Een geweldige wijn die nu al indruk maakt, maar met zijn stevige structuur en rijke tannine nog een verder leven voor zich heeft. Punten: 95/100
Il Borro 2019 – Toscana IGT
Deze blend van 50% Merlot, 35% Cabernet Sauvignon en 15% Syrah krijgt een fermentatie van 14 dagen in stalen tanks. Daarna volgt een rijping van 18 maanden in kleine houten vaten en een verdere rijping van 6 maanden op fles om alles mooi samen te laten komen. Bij het inschenken valt de robijnrode kleur op, helder en gematigd van intensiteit, met een lichte traanvorming die elegant langs het glas glijdt. De neus is een feest van geuren: kers, braam en myrilles dansen samen met peper, viooltjes en tijm. Daarachter schuilen lagen van chocolade, cederhout, paprika, laurier, thee, tabak, potloodslijpsel, leder en zelfs een hint van champignons. In de mond is deze wijn een ware sensatie. De combinatie van aanwezige aciditeit en specerijen zorgt voor een levendige en frisse ervaring. De intensiteit is krachtig, de tannine zijn rijk en stevig, en de zuurgraad houdt alles mooi in balans. De smaak is vol, rond en zacht. De afdronk is geweldig, fruitig en kruidig, en blijft lang hangen, waardoor je telkens weer een nieuwe laag ontdekt. Het is een wijn die je blijft verrassen met zijn groene, frisse toetsen en zijn complexe, elegante karakter. Een echte aanrader voor liefhebbers van verfijnde, veelzijdige wijnen! Punten: 93/100
Vignamaggio Cabernet Franc di Vignamaggio 2017– Toscana IGT
100% Cabernet Franc. Na de oogst gaat deze Cabernet Franc in roestvrijstalen tanks voor de fermentatie, waarbij zorgvuldige aandacht wordt besteed aan de extractie van tannine en aroma’s. Daarna volgt een rijping van 18 maanden in Franse eikenhouten barriques en 8 maanden in de fles. Prachtige diepe, donkerrode kleuren, helder en zuiver, met mooie gekleurde tranen. De neus is echt veelbelovend. Het begint met een explosie van rijp kersen-, braam- en aalbessenfruit, waar snel daarna bosbessen bij komen. Bovendien duikt er een scala aan secundaire aroma’s op: viooltjes, munt en peper mengen zich subtiel met kruidige hints van tijm, chocolade, tabak en ceder. Een toetsje rokerigheid, de tonen van sigarenkistje en een hint van koffie maken de geurbeleving bijna af. Want er volgt nog die fijne balsamico toets en een snufje paprika. In de mond is deze wijn precies zoals je van zo’n rijke neus zou verwachten: vol en kruidig, en dan dat heerlijke, sappige fruit! De balans tussen de krachtige tannine en de levendige frisheid zorgt voor een wijn die krachtig is zonder log te worden. Je krijgt een fijne frisheid die het donkere, rijpe fruit in toom houdt. Alles is zeer gebalanceerd, van de zachte zoetheid tot de rijkdom van het fruit, de subtiele kruidigheid en de alcohol. De afdronk? Die is geweldig. Lang, fruitig, kruidig, en met een vleugje chocolade dat nog even blijft hangen. Dit is een wijn die niet alleen indruk maakt met zijn kracht, maar ook met zijn elegantie. Een sublieme, uiterst sappige wijn. Een echte topper die je vol enthousiasme in je glas schenkt, en die je zeker niet snel zult vergeten! Punten: 95/100
100% Chiavennasca (Nebbiolo). Deze Nebbiolo, afkomstig uit de steile wijngaarden van Valgella in Valtellina, krijgt zijn karakter door een traditionele vinificatie, gevolgd door een rijping van minimaal twaald maanden, waarvan deels in 225 liter eiken barriques en deels inn 25 hectoliter eiken foeders. In het glas schittert een heldere granaatrode kleur, vol van intensiteit en met een elegante traanvorming langs het glas. De neus opent met een uiterst aangenaam bouquet, waar rijpe tonen van pruim, rozijn en kers onmiddellijk de aandacht trekken. Vervolgens komt er een bloemige dimensie bij, met subtiele hints van roos en viooltjes, samen met een verfrissend vleugje pepermunt, vanille, tabak en ceder. Het bouquet wordt compleet met die heerlijke, klassieke geur van een sigarenkistje, laurier en de aardse nuances van humus. In de mond is deze Riserva verrassend zacht, ondanks zijn krachtige intensiteit. De tannine zijn rijk, maar geïntegreerd, waardoor de wijn fluweelzacht aanvoelt. Dit wordt gecounterd door een levendige frisheid, precies genoeg om de wijn droog en elegant te houden. Het smaakprofiel wordt gedomineerd door sappige fruittonen, vooral donker fruit zoals pruimen en bramen, met een kruidige ondertoon die het geheel mooi aanvult. De **afdronk is lang, met een fijne combinatie van fruitigheid en kruidigheid, die blijft hangen met subtiele hints van tabak en vanille. Het resultaat? Een sappige, uitgebalanceerde wijn die je gewoon nog een slok doet nemen. Deze Nebbiolo bewijst eens te meer waarom Valtellina een van de mooiste regio’s voor Nebbiolo is, en waarom deze Riserva zo’n genot is om te drinken! Punten: 90/100
Matteo Ascheri Sorano 2016 – Barolo DOCG
Deze Barolo wordt uiteraard gemaakt van de Nebbiolo. Na de oogst volgt een traditionele vinificatie met een lange schilweking, en de rijping vindt plaats op grote Slovaakse eikenhouten vaten gedurende minstens 24 maanden, gevolgd door verdere rijping op fles. De wijn presenteert zich met een granaatrode kleur, helder en gematigd van intensiteit. Al bij de eerste neus wordt duidelijk dat je hier te maken hebt met een goed gebalanceerd bouquet. Geuren van bosaardbei, kersen en framboos vormen een heerlijke fruitige basis. Daaroverheen zweven florale tonen van viooltjes, gekruid met peper en jeneverbes. De subtiel rokerige toets van cederhout en laurier geeft de neus diepte, terwijl thee, tabak, leer en een aardse ondertoon een complex en uitnodigend geheel creëren. Bij het proeven van die eerste slok onthult Sorano meteen zijn kracht en complexiteit. De intensiteit is indrukwekkend, met stevige, rijke tannine die de structuur van de wijn bepalen. De levendige zuurgraad houdt de boel fris, terwijl er een zacht gevoel door de wijn heen schemert. Vol en rond van smaak, met een perfect gebalanceerd alcoholpercentage, lijkt deze wijn als een dikke knuffel voor je smaakpapillen. Je proeft de sappigheid van rood fruit, gemengd met aardse en kruidige nuances. De afdronk is simpelweg geweldig. Fruitig en kruidig, met een extra lange lengte die je nog even laat nagenieten. Sorano 2016 van Matteo Ascheri is niet zomaar een Barolo, het is een Barolo die een verhaal vertelt, van traditie, vakmanschap en puur genoegen. Punten: 97/100
Pure Nebbiolo. Deze Barolo Monvigliero is een schitterend voorbeeld van wat Nebbiolo te bieden heeft. Na een traditionele vinificatie ondergaat de wijn een rijping van minstens 36 maanden, waarvan een groot deel in grote Slavonische eikenhouten vaten. Hierop volgt nog een rijping van 2 maanden in inox en minstens 6 maanden in de fles. In het glas toont hij een elegante robijnrode kleur, vol en helder. De neus is ronduit aanstekelijk – een feest van aroma’s dat je meteen in vervoering brengt. Rijpe tonen van bosaardbei, kers en framboos dansen samen met een vleugje bosbes. Daarbovenop komt een delicate parfum van roos, die vervolgens overgaat in kruidigere noten zoals jeneverbes, munt en peper. En dan die geweldige onderliggende aardse en rokerige tonen: cederhout, sigarenkistje, mokka, laurier, thee, een hint van truffel en champignon, die de wijn zijn Barolo-typische aardsheid geeft. In de mond komt de magie echt tot leven. Deze wijn is een subliem juweel – krachtig en tegelijkertijd fijnzinnig. De tannine zijn rijk en krachtig, maar toch soepel en verfijnd, terwijl de levendige zuurgraad zorgt voor een frisse balans. Het mondgevoel is vol en rond, waarbij de smaak van rijp rood fruit en een subtiele kruidigheid mooi verweven zijn. De alcohol is perfect geïntegreerd en draagt bij aan de elegantie van de wijn zonder dominant te worden. De afdronk is lang en indrukwekkend, vol van fruitige en kruidige smaken die je mond heerlijk blijven prikkelen. Dit is een overheerlijk complexe en verfrissende Barolo, die zijn kracht en frisheid subtiel weet te combineren. Een ware expressie van de Monvigliero-wijngaard en een must voor liefhebbers van verfijnde, gelaagde wijnen! Punten: 96/100
De begeleidende hapjes waren:
Gambero rosso con visciole
Capesante / crema di topinambur / fagioli verdi di soia e asparagi
Tartare con carciofini
Pollo all’Ostrica
Filetto di maiale in crosta
Guance di vitello cotte nella birra scura con funghi di bosco e cipollotti
Donderdag 4 april: Dag 1 en start van de inleidende sessies naar het einddoel. Stevie Kim die instaat voor de organisatie en boss is van de uitgebreide staff enthousiasmeerde ons nog meer maar temperde tegelijkertijd ook onze verwachtingen. ‘Extremely difficult and most of you won’t succeed’! Woorden die de 67 kandidaten voor het eerst, maar niet voor het laatst te horen kregen. Terecht overigens want van de om en bij 1400 kandidaten die er sinds 2015 deelnamen waren er op dat moment slechts 262 geslaagd. Een kleine rekensom leert ons dat dit minder dan 20% is. Het zelfvertrouwen daalde toch een klein beetje!
Na de inleiding werden we voorgesteld aan Sarah Heller (MW) die ons gedurende de volgende dagen zou begeleiden tijdens de sessies, bijgestaan door Andrea Lonardi (MW). Onze basis tijdens deze sessies was in Veronafiere (PalaExpo) waar de opbouw voor Vinitaly volop bezig was.
Masterclass 1 – Lambrusco
Lambrusco had de eer de aftrap te geven met Gabriele Gorelli (MW) die mijn vooroordelen over Lambrusco beetje bij beetje deed wegsmelten. De Lambrusco familie uit Emilia Romagna met de wijnen van Lambrusco di Sorbara DOC, Lambrusco Salamino di Santa Croce DOC, Lambrusco Grasparossa di Castelvetro DOC en Reggiano DOC werden zeer boeiend besproken. Het verschil tussen de diverse Lambrusco variëteiten prima uitgelegd.
Francesco Bellei & C. – Lambrusco di Sorbara DOC Frizzante Secco ‘Ancestrale’ 2021 (13 € – niet in België)
Cantina di Carpi e Sorbara – Lambrusco Salamino di Santa Croce DOC Frizzante Secco ‘Dedicato ad Alfredo Molinari’ (13 € – niet in België)
Cantine Lombardini Reggiano DOC Lambrusco Spumante Brut ‘Il Signor Campanone’ (9,40 € – Niet in België)
Zanasi – Lambrusco Grasparossa di Castelvetro DOC Frizzante Secco ‘Bruno Zanasi’ (10,90 € – niet in België)
Cleto Chiarli – Lambrusco di Castelvetro DOC Frizzante Secco ‘Vigneto Enrico Cialdini’ (17,40 € – Vino per passione)
Masterclass 2 – Franciacorta
Aldo Fiordelli bracht ons een dieper beeld in de diversiteit van de terroir van de Franciacorta Spumanti uit Lombardia, tussen Brescia en het lago di Iseo. Uiteraard kennen de meesten onder ons wel deze hoogstaande Italiaanse bubbels die gemaakt worden volgende de traditionele methode. Chardonnay, Pinot Nero en Pinot Bianco zijn de druiven die ervoor verantwoordelijk zijn. Sinds recent wordt er ook een klein percentage Erbamat toegestaan. Met deze druif, die een hoge aciditeit bezit, wordt nog volop geëxperimenteerd n.a.v. de global warming.
Op de proeftafel:
Andrea Arici Azienda Agricola Colline della Stella Franciacorta DOCG Brut Nature ‘ZeroUno’ (35,90 € – Crombé wines)
Barone Pizzini Franciacorta DOCG Extra Brut Rosé Millesimato ‘Edizione’ 2019 (36,50 € – Niet in België)
Ca’ del Bosco Franciacorta DOCG Brut Satèen Millesimato ‘Vintage Collection’ 2019 (70,00 € – Young Charly)
Majolini Franciacorta DOCG Brut Millesimato ‘Vintage’ 2018 (28,00 € – niet in België)
Le Marchesine Franciacorta DOCG Brut Millesimato 2015 (40,00 € – niet in België)
Masterclass 3 – Brunello di Montalcino
We vielen vandaag in uitersten. Terwijl de masterclass van Lambrusco misschien deze was die het minst aangevinkt stond (vooraf weliswaar), keek iedereen uit naar de masterclass Brunello. Eén van onze Chinese deelnemers was zo enthousiast dat hij spreekster van dienst Carlotta Salvini om tips vroeg om een Brunello na te maken in zijn land. Verder dan een Brunello di Montalchina kwam hij niet aan informatie…
De flessen waren opgebouwd rond het jaar 2019 en volgende Sangiovese wijnen kregen we te proeven:
Ruffino Brunello di Montalcino DOCG Greppone Mazzi 2019 (49,00 € – Niet in België)
Pian delle Querci Brunello di Montalcino DOCG 2019 (30,00 € – Niet in België)
Castello Romitorio Brunello di Montalcino DOCG 2019 (67,20 € – Niet in België)
Fattoria dei Barbi Brunello di Montalcino DOCG 2019 (52,00 € – Rouseu)
Poggio di Sotto Brunello di Montalcino DOCG 2019 (255 € – Wines & Bites)
Bezoek aan Guido Berlucchi (Franciacorta)
De eerste dag werd afgerond met een bezoek aan het Franciacorta huis van Berlucchi. Na een rondleiding in dit zeer mooie wijnhuis werden we zeer hartelijk ontvangen door Cristina Ziliani in de Palazzo Lana en werden we getrakteerd op een mooi diner op de bovenverdieping. Uiteraard konden we proeven van de diverse Spumanti die het huis maakt. De lijn Imperiale tijdens de aperitief, de ’61 Franciacorti tijdens het voorgerecht en de Nature bubbels tijdens het hoofdgerecht. Tenslotte werd ook nog Le Riserve geopend. Met een voldaan gevoel gingen we terug de bus op richting Verona en hotel. Veel werd er niet gespuwd tijdens dit bezoek zodat er van ‘nog wat studeren’ niet veel in huis kwam.
Ik blijf het een raar gegeven vinden dat net Toscane, waar mijn geliefde Sangiovese voor zulke fantastische wijnen zorgt, de geboorteplaats is van de zogenaamde Super Tuscan wijnen. Deze benaming slaat op Toscaanse wijnen die niet gestoeld zijn op Sangiovese maar wel op de Franse druivenrassen. Even geheel terzijde toch mijn bewondering uiten voor de geweldige commerciële vondst deze benaming de wereld in te sturen!!
Achter deze Super Tuscan wijnen zit echter een hele geschiedenis en het succes van deze wijnen is er niet zonder slag of stoot gekomen. Hiervoor nemen we de teletijdmachine van Professor Gobelijn en gaan we terug naar het Bolgheri van de VIII Eeuw AD. De regio was toen nog volop een moerassig gebied en na de Etrusken en de Romeinen hadden de Lombarden het in deze tijden voor het zeggen. Niet dat dit gegeven op zich zo belangrijk is maar het is rond deze tijdspanne dat hun leider luisterde naar de naam Walfredo. Wilfrid of San Walfredo wordt beschouwd als de voorvader van de Gherardesca familie. En het is net deze familie die een vooraanstaande rol heeft gespeeld in de geschiedenis van de wijnbouw in Bolgheri! De naam San Walfredo zal bij menig wijnliefhebber bekend in de oren klinken want het is de Super Tuscan van Tenuta Guado al Tasso (van Antinori, waarover later meer), een 100% Merlot met een meer dan fatsoenlijk prijskaartje.
We maken een sprong naar het einde van de XVI Eeuw en zien hier de Gherardesca’s op het voorplan verschijnen. De familie had ondertussen de nodige aanzien verworven en waren tot de adelstand benoemd. Ze namen het besluit om in het vlakke Bolgheri de wijnbouw echt op poten te zetten en kozen hiervoor de landgoederen San Guido (vandaag Tenuta San Guido met Sassicaia) en Belvedere (vandaag Ornellaia en Guado al Tasso). Het was echter wachten tot Guidalberto (jawel de die) op de proppen kwam waardoor Bolgheri voor het eerst van de faam en roem kon ruiken. Hij was het die de fameuze cipressen avenue plantte die Bolgheri verbindt met San Guido en die nog steeds voor een prachtig en machtig plaatje zorgt.
“I cipressi che a Bolgheri alti e schietti Van da San Guido in duplice filar, Quasi in corsa giganti giovinetti, Mi balzarono incontro e mi guardar.
Bei cipressetti, cipressetti miei, fedeli amici d’un tempo migliore, oh di che cuor con voi mi resterei guardando lor rispondeva – oh di che cuore!” (Gedicht Davanti a San Guido)
Enter de 20e Eeuw wanneer Marchese Mario Incisa Della Rocchetta huwt met Gravin Clarice Della Gherardesca en haar zuster Carlotta, Marchese Niccolò Antinori aan de haak slaagt. Het zijn deze twee families die de voorvaderen zijn van wat later uit zal groeien tot ’s wereldberoemde Sassicaia wijnen. Mario Incisa besloot zijn voorliefde voor de Franse wijnen te volgen en was verantwoordelijk voor de aanplant van de Franse rassen. Piero Antinori (zoon van Niccolò) op zijn beurt nam de beslissing om de Sassicaia wijn, die tot dan enkel voor de familie en goede vrienden werd gemaakt, te commercialiseren.
Misschien nog belangrijker was het besluit dat hij hun lot verbond aan de toen jonge wijnmaker Giacomo Tachis. Onder deze man zijn vakkundige leiding verscheen de eerste Sassicaia wijn wereldwijd officieel in 1972 (1968 vintage). De start van een succesverhaal zonder einde, zowel nationaal als internationaal. In die mate dat in een blindproeverij van Decanter in 1978 Sassicaia als beste Cabernet gebaseerde wijn werd verkozen en de reputatie van de wijn in 1985 helemaal naar de wijnhemel werd gekatapulteerd toen Robert Parker voor het eerst 100 punten toekende aan een Italiaanse wijn. Een wijn die toen nog op de markt kwam als een Vino da Tavola. Een benaming die de trots van de families Gherardesca en Antinori niet konden dragen en die officieel leidde tot de benaming ‘Super Tuscan’. Een hoogstaande rode wijn uit Toscane van Cabernet of Merlot die niet onder een regionale appellatie mocht vallen omwille van de strenge wetgeving!
Hulde trouwens aan de ondertussen overleden Giacomo Tachis die naast Sassicaia ook zijn naam mag zetten onder andere iconische wijnen zoals Tignanello en Solaia. Super Tuscans die niet uit de Bolgheri regio komen maar die hun uitbreiding kenden naar Chianti Classico.
En waarom vertellen we dit alles nu? Ha, wijnmeester Peter van Amici zorgde voor een Super Tuscan degustatie van Bolgheri wijnen en Toscana Igt wijnen uit de Chianti Classico en Maremma! Als dat al geen goede reden is ;-)…
Bolgheri – Enkele weetjes:
Bolgheri vinden we in Midden Italië, in Toscane niet ver van de Tyrreense kust.
Het is een zeer klein wijngebied van enkel één straat (Via Aurelia) van 13 kilometer die Bolgheri verbindt met Castagneto Carducci (van het zuiden naar het noorden) en die van het oosten naar het westen een 7 kilometer breed is.
Het is verboden om wijngaarden aan te planten ten westen van de Via Aurelia.
De wijngaarden liggen op een hoogte van 10 tot 380 meter boven de zeespiegel
De bodem heeft niet minder dan 27 aparte units die van alluviale en marine oorsprong zijn (studie uitgevoerd door Professor Attilio Scienza van 1990 tot 2006). De meesten hiervan zijn rijk aan zand, klei, leem en fijne kiezel.
Bolgheri werd pas in 1983 een DOC en ironisch genoeg was dit toen voor enkel witte en rosé wijnen.
Er moest tot in 1994 gewacht worden alvorens ook de rode wijnen als een Bolgheri Rosso DOC op markt mochten komen. Eveneens werd er in 1994 een Bolgheri Superiore toegestaan én kreeg Sassicaia als eerbetoon de toestemming om als subzone op het etiket te verschijnen
Ondertussen is Bolgheri Sassicaia een aparte DOC ( sinds 2013).
De druiven die voor de Bolgheri Rosso of Bolgheri Superiore moeten zorgen zijn: Cabernet Sauvignon, Merlot en Cabernet Franc (0 tot 100%). Syrah en Sangiovese (van 0 tot 50%) en andere complementaire rassen zoals onder andere Petit Verdot tot maximaal 30%.
Bolgheri Sassicaia DOC is niet enkel een eerbetoon maar moet voor de bescherming zorgen voor de oorspronkelijke wijn. Vandaar dat Cabernet Sauvignon minimaal voor 80% aanwezig moet zijn en enkel mag aangevuld worden tot 20% met Cabernet Franc.
Witte Bolgheri wijnen moeten hoofdzakelijk gemaakt worden van Vermentino en kunnen aangevuld worden met andere rassen die eigen zijn aan de regio. Viognier en Sauvignon Blanc zijn de meest gangbare.
Er in de omgeving van Lille een bekend gezegde de ronde doet: Van zodra ze in Bordeaux even lekkere wijnen kunnen maken van hun druiven als in Toscane, ondergetekende ook liefhebber zal worden van Bordeaux wijnen!
Super Tuscans – The tasting:
Aia Vecchia Sor Ugo Bolgheri Superiore DOC 2013 Blend van Cabernet Sauvignon, Merlot, Cabernet Franc en Petit Verdot. 18 maanden rijping in barriques. Donkere kersenrode kleur. De neus heeft een zeer kruidig karakter die de Cabernet toetsen moeilijk verbergen kan. Vanille, rozemarijn met nog steeds een waaier van wat rijpere kersen. Walsen geeft duidelijkere impressies van de tertiaire aroma’s zoals koffie en ceder. In de smaak tonen de tannine zich. Ze zijn omringd door fruit maar vooral door specerijen. De afdronk mocht langer. Punten: 84/100 (Te koop bij De tafel van 6 – 32,00 €)
Campo al Mare Baia al Vento Bolgheri Superiore DOC 2009 Wijn van hoofdzakelijk Merlot (90%), aangevuld met 10% Cabernet Franc die gedurende 30 maanden gerijpt heeft in Franse eiken barriques en tonneaux. Ondanks zijn respectabele leeftijd heeft de wijn nog steeds een diep donkerrode kleur. Het is frappant dat ondanks de meerderheid van de Merlot, het de Cabernet Franc is die het meest duidelijk naar voor komt. Frisse, groene kruiden, specerijen, vegetaal. Het fruit is er nog steeds en neigt meer naar het wat rijpere gedroogde fruit. De mond geeft nog voldoening! De tannine geven nog steeds de nodige kracht. De wijn bezit diepte en blijft lang aanwezig. Ondanks het feit dat je niet echt een bloemlezing kan geven is dit eenvoudigweg een mooie wijn! Punten: 87/100 (Te koop bij Broekmans – 35,00 €)
Michele Satta Cavaliere Toscana IGT 2013 Het is een pure Sangiovese die zijn vinificatie krijgt in 30 hl open vaten en nadien voor 18 maanden rijpt in betonnen cuves. Deze wijn valt niet onder de noemer van Super Tuscan. Vanaf de aanzet is het duidelijk dat dit een Sangiovese wijn is. Kersenrood al in de kleur en bulkend van de kersen in de geur. Duidelijk een glas waar je mee moet werken om wat meer aroma’s dan de kersen boven te krijgen. Het parfum van de viooltjes zit verscholen en na een tijdje in het glas komt er wel wat tabak en chocolade opzetten. Bij de kruidigheid komen we niet veel verder dan ‘wat peper’. We proeven een wijn met een correcte aciditeit, ingetogen tannine met wat verfijning. Toch blijft een echte smaaksensatie achterwege en hebben we het gevoel dat de wijn beter gedronken zou worden dan nog bewaard te worden. Punten 84/100 (Te koop bij Licata – 48,00 €)
Poggio Verrano Dromos Toscana IGT 2006 Maremma wijn van 40% Cabernet Sauvignon, 30% Merlot, 15% Alicante, 10% Sangiovese en 5% Cabernet Franc. Rijping van 20 maanden in Franse eiken barriques en 24 maanden op fles. Diep doorkleurde donkerrode wijn. Het bouquet speelt geen hide and seek, het geeft onmiddellijk waar de wijn voor staat. En dat is nogal wat! Het fruit is zo zwart als een moor van kleur met braam, pruim en de donkerste kersen. Vele kruidige toetsen die bij elke wals naar links of rechts een nieuw aroma bovenbrengen. Paprika, potloodslijpsel, soisbois, cacao, mokka, tabak, ceder. De houtintegratie is subliem. Mondvullend van smaak en ook hier worden er geen doekjes om gewonden. Hier ben ik dan zeggen de tannine, weliswaar met voldoende rondeur en balancerend op het net niet te rijpe fruit. En waar zit de fraicheur dan? De zuren zetten niet aan van bij de start maar komen wel geleidelijk aan opzetten. Gelukkig maar want dat maakt van deze 2006 (je zou het niet zeggen) een heerlijk glas wijn. Het doet me eraan herinneren dat de Dromos niet langer deel uit maakt van onze wijnkelder en we daar toch verandering in moeten brengen. Punten: 90/100 (Te koop bij Favino – 42,00 €)
Ca’Marcanda – Gaja Promis Toscana IGT 2013 12 maanden rijping op barriques krijgt deze blend van 55% Merlot, 35% Syrah en 10% Sangiovese. Kersenrood van kleur. Een glas met een mooi bouquet! Aroma’s van gedroogd fruit, rijpe kers, groene kruiden, theebladeren, kaneel, laurier, peper en karamel omringd door de nodige sousbois. In de smaak zijn de tannine uiterst mooi verweven in het geheel. Je zal ze van bij de aanzet opmerken al komen de zuren niet veel later piepen. Ook de houtlagering is perfect geïntegreerd in het geheel. Hoewel het fruit wat op de achtergrond zit veert het na enige tijd toch op. Lang aanwezig. Nu nog mooi, maar toch… drinken zou ik adviseren. Punten: 87/100 (Te koop bij Bovino – 50,90 €)
Castello dei Rampolla Sammarco Toscana IGT 2011 Cabernet Sauvignon gebaseerde wijn met kleine percentages van Sangiovese en Merlot. Houtrijping voor 12 tot 15 maanden in deels tonneaux en deels foeders van 12 HL. Nadien rijpt de wijn verder in de fles voor maximaal 24 maanden. Donkerrode kleur met een bruin randje en stevig tranend. Het zwarte fruit primeert met voornamelijk braambessen. Opmerkelijk dat er zelfs nog wat klein rood fruit komt opzetten na het walsen. Naast de vele kruiden/specerijen moeten we de geuren voornamelijk in de branderige geurclub gaan zoeken; cacao, tabak, leder… Eveneens present zijn grafiet en sousbois. Van smaak is de wijn zeer mondvullend, zeer evenwichtig vooral. De tannine zijn present, de zuren vullen mooi aan en het fruit is omnipresent. Het is een knappe boeiende wijn die voldoende lang draagt en die ik met heel veel plezier zou nuttigen bij een knetterend haardvuur in goed gezelschap. Punten: 91/100 (Te koop bij De gouden ton – 80,00 €)
Campo alla Sughera Toscana IGT 2012 Leuke blend van 50% Petit Verdot en 50% Cabernet Franc met een rijping van 18 maanden in barriques en 18 maanden in de fles. Mooie donkerrode kleur. Petit Verdot is een druif die je niet al te vaak tegenkomt maar die eens in het glas zo duidelijk te herkennen is met zijn typische florale smeltkroes van viooltjes en seringen en de duidelijke toets van salie. Deze geuren kan je dan ook herkennen in deze Campo alla Sughera. Maar het bouquet beperkt zich zeker niet tot enkel deze aroma’s. Neen, we snuiven ook de geuren van de talrijk aanwezige kersen, thee, laurier, zoethout, cederhout, cassis, potloodslijpsel en een vleugje vanille. In de mond veel rijpheid, licht zwoel met vele zuiderse kruiden. De zuren spelen een perfecte rol en trekken alles in een evenwicht. Het geheel laat zich lang proeven en biedt een smakelijk glas wijn. Punten: 90/100 (Te koop bij Licata – 84,00 €)
Brancaia Il Blu Toscana IGT 2013 We eindigen onze proeverij met Il Blu. Een wijn van 70% Merlot, 25% Sangiovese en 5% Cabernet Sauvignon die gedurende 20 maanden rijpt in barriques en een aanvullend jaar in de fles. Diep karmijnrood met heerlijk gekleurde tranen. Veel fruit van vooral het donkere, zwarte type. Een fijn geurend kruidentuiltje, cacao, paprika, ceder, munt, gedroogde pruim en een positieve animale noot. Van smaak blijft dit maar dansen in de mond en voelt het geheel nog zeer fris, bijna jong zelfs, aan. Tannine, zuren en houtlagering spelen hier ideaal op elkaar in. Het resultaat is een heerlijke afsluiter van de avond. Punten 91/100 (Te koop bij Leirovins – 91,50 €)
De attente volgers van deze blog zullen ongetwijfeld opgemerkt hebben dat Chianti Classico een populair topic is. Ik ga ook geen enkele moeite doen dit te ontkennen of tegen te spreken… Ik ben fan van de wijnen en liefhebber van Sangiovese. Mijn vrienden weten dat ik ook geen enkele moeite doe dit te verbergen! Chianti is de laatste jaren ook alsmaar boeiender geworden. In hun absolute hunkering naar waardering (of is het streven naar de Barolo-standing) hebben ze van tijd tot stond een flinke aai over hun, toch wel verwende, bol nodig. In die mate zelfs dat er nieuwe initiatieven, regelgevingen, aanvullingen en andere nonsens door de heren van de Zwarte Haan bedacht worden. Los geht’s…
Voor zij die echt wel van een andere planeet komen schets is graag even waar we ons bevinden! Hartje Toscane en meer bepaald in één van de allermooiste stukjes van Toscane. Omgeven door Firenze en Siena, of te wel de absolute must see’s voor elke cultuurliefhebber. Het kloppende hart van de Chianti Classico bevindt zich tussen San Casciano in Val di Pesa / Greve in Chianti en Castelnuovo Berardenga . Mensen, ga er eens naartoe, bezoek dit stukje wondere natuur en laat u leven op het ritme van de dolce far niente. Ik geef het u op een briefje: er eens geweest, ga je er zonder twijfel opnieuw naartoe.
De kwaliteitspyramide van de wijnen kabbelde er lange tijd rustig verder tot men in 2014 bedacht de top uit te breiden met wat op het eerste zicht een nobel initiatief leek te zijn. De geboorte van de categorie Gran Selezione (die hoger staat dan de Chianti Classico Riserva) was zeer goed bedoeld. Een Chianti Classico Gran Selezione zou immers een veeleisende kwaliteitswijn worden waarvan de druiven afkomstig moeten zijn van een single vineyard (één enkele wijngaard), in eigendom van het domein. Het belang van de terroir zou hierdoor extra benadrukt worden en dit zou inderdaad van Gran Selezione een duidelijke afscheiding gemaakt hebben van een Chianti Classico Riserva ook al zijn er vele Riserva’s sowieso afkomstig van één enkele eigen wijngaard. Echter dreigden er heel wat domeinen, waarschijnlijk met een voldoende lange arm en veel zeggenschap, uit de boot te vallen. De druk hiervan was zodanig groot dat men een aanpassing heeft gemaakt in de wijngaardbepaling en men tot besluit is gekomen dat een Chianti Classico Gran Selezione moet voldoen aan volgende voorwaarden:
Gemaakt zijn van minstens 80% Sangiovese
Een opvoeding van minimaal 30 maanden (24 maanden voor een Chianti Classico Riserva)
Een alcoholpercentage van minimaal 13° (12,5 voor een Riserva)
En tenslotte de toegeving: Enkel druiven van het eigen domein (geen gekochte druiven dus) die afkomstig zijn van ofwel een single vineyard ofwel van de best geschikte wijngaardpercelen van het domein.
Wat mij betreft gaat de bedoeling van een Gran Selezione door deze laatste toevoeging – ofwel van de best geschikte wijngaardpercelen van het domein – totaal voorbij aan het goedbedoelde initiële idee. We zien vandaag dat de meeste domeinen zich op de Gran Selezione markt hebben gegooid. De aankoopprijs hiervan ligt uiteraard steeds hoger dan deze van hun Riserva.
Het idee van de meer terroir gebonden wijnen bleef echter borrelen! In 2022 hebben de Gallo Nero dan de beslissing genomen om, voorlopig enkel in de Gran Selezione categorie, de UGA (Unità Geografiche Aggiuntive) in het leven te roepen. Deze indeling kennen we al met de MGA (Menzione Geografica Aggiuntiva) vanuit Barolo. Dat dit populair is en leeft blijkt want ook in Soave hadden ze al iets eerder deze UGA in het leven geroepen. In tegenstelling tot Barolo waar er maar liefst 170 MGA’s zijn heeft men het bij Chianti Classico beperkt gehouden tot 11 die uiteraard in toegelaten gemeenten liggen. De opsomming:
Greve (Greve in Chianti)
Lamole (Greve in Chianti)
Panzano (Greve in Chianti)
Montefioralle (Greve in Chianti)
Radda (Radda in Chianti)
Gaiole (Gaiole in Chianti)
Castelnuovo Berardenga (in de gelijknamige gemeente)
Vagliagli (Castelnuovo Berardenga)
Castellina (Castellina in Chianti)
San Donato in Poggio (Barberino Tavarnelle)
San Casciano (San Casciano in val di Pesa)
Vanaf de oogst 2022 kunnen deze UGA terroirs dus gebruikt worden in de Chianti Classico Gran Selezione. Gezien deze wijnen een rijpingsperiode van minstens 30 maanden ondergaan moeten we nog even geduld opbrengen vooraleer we de kwaliteit in het glas kunnen testen.
In afwachting hadden we bij wijnclubs Het Negende Vat en Op De Klippen een Chianti Classico degustatie, met de nadruk op Gran Selezione, op het programma gezet. Mijn proefnotities kan je hieronder vinden.
Tenute Casenuove Chianti Classico DOCG 2018 90% Sangiovese, 5% Merlot en 5% Cabernet Sauvignon. De wijn rijpt 12 maanden in betonnen cuves en grote Slavonian fusten. De wijngaarden liggen in Panzano (Greve in Chianti). Helder, zuiver karmijnrood en tranend. De neus verraadt naast een mooie houttoets vooral kers braam, pruim, floraal, ceder en tabak. Het geheel is zeer kruidig. De mond vult zich met frisse zuren, mooie tannine en rijper fruit. We ervaren een lange en zeer kruidige finale. Sappige, mooie en lekkere Chianti Classico. Punten 86/100 – Richtprijs 20,00 €
Verdi Monti Chianti Classico Riserva DOCG 2015 80% Sangiovese aangevuld met Canaiolo en Malvasia Nera. Rijping voor tot 50 maanden in kastanje vaten. De wijngaarden liggen in Gaiole in Chianti. Heldere en zuivere kersenrode kleur. Zeer florale neus met evenzeer vele kersen en krieken. Rode aalbes, laurier, peper, tabak, cederhout, tijm en donkere chocolade vervolledigen het pallet. De smaak is verweven met mooie zuren en knappe tannine. We proeven de diversiteit aan fruit. Lange, kruidige finale. Dit is een knapperige, frisse en voldoende stevige wijn die een vleugje mineraal is. Punten: 86/100 – Richtprijs 33,10 €
Quercia al Poggio Chianti Classico Riserva DOCG 2017 Sangiovese die 24 maanden rijpt in 5hl en 27 hl eiken vaten. De wijngaarden liggen in Barberino Tavarnelle. Tranend robijnrood van kleur. De neus heeft een minder aangename lactische tot oxydatieve toets. Walsen doet dit wel wat verdwijnen en dan komen geuren zoals eucalyptus, zwoele kers, vanille, drop, peper, oregano, chocolade en ceder op. De smaak heeft gelukkig dan minder aangename van de neus niet. Rijper fruit weliswaar dat zelfs licht geconfituurd is. Dit fruit wordt omringd door stevige tannine en te presente alcohol. De lange finale bezit vele specerijen. Punten: 83/100 – Richtprijs 40,00 €
Fèlsina ‘Rancia’ Chianti Classico Riserva DOCG 2017 Pure Sangiovese met een rijping van 20 maanden in Franse barriques. De wijngaarden liggen in Castelnuovo Berardenga. Zuivere karmijnrode kleur en tranend. De geur is almachtig heerlijk Chianti Classico! Het vele frisrode fruit is samen met de braam en pruim geparfumeerd aanwezig en blijft steeds terugkomen. De rest van de geuren variëren breed uiteenlopend waar voornamelijk ceder, tabak, grafiet, laurier, peper, jeneverbes, cacao en zoethout het de kop het meeste opsteken. De smaak bevestigd al het goede en lost de verwachtingen helemaal in. Stevige tannine, zeer mooie aciditeit, full body. Smakelijke sappigheid met mooie kersjes maar ook een zweem van zwart fruit. Het geheel is zeer lang tot aanhoudend aanwezig en kent een stevige kruidigheid. Superlekker glas wijn! Punten: 95/100 – Richtprijs 46,60 €
Il Colle 36 Filari Chianti Classico Gran Selezione DOCG 2019 Sangiovese die 18 maanden rijpt in Hongaarse eiken vaten + 6 maanden in betonnen cuves + 6 maanden op fles. De wijngaarden liggen in San Casciano in Val di Pesa. Intense robijnrode kleur en tranend. Zeer open en mooi geurpallet waar de aroma’s duidelijk merkbaar zijn. Zowel rood (kers) als zwart (braam, pruim) fruit dat licht snoeperig overkomt. Het kruidige is duidelijk aanwezig met naast de peper ook kaneel, tijm, munt en laurier. De violetjes geuren. Licht aards accent en duidelijk aanwezige branderige geuren zoals mokka, chocolade en tabak tot zelfs een miniem balsamico accent. De mond biedt een breed smaakpallet met rijk fruit en vele kruiden. Aanwezige tannine en levendige zuren. De alcohol komt een beetje door in de afdronk die voldoende lang is en gekenmerkt wordt door tabak en cacao. Punten: 87/100 – Richtprijs 30,90 €
Fattoria La Ripa Chianti Classico Gran Selezione DOCG 2017 95% Sangiovese + 5% Canaiolo. Rijping van 24 maanden in Franse tonneaux + Flesrijping. De wijngaarden liggen in Barberino Val d’Elsa. Heldere, volle, robijnrode kleur. We snuiven een correcte neus met voornamelijk kriek, kers, bessen en sousbois. Wat kruidigheid, leder en koffie in de aanvulling. Lyrisch zullen we zeker niet worden over het geurpallet. De smaak is gelukkig wel boeiender dan de neus. Mooie zuren met veel ondersteuning van kers/kriek en de tannine die perfect aanvult. De wijn bezit veel frisheid en is voldoende dragend. Punten: 86/100 – Richtprijs 33,90 €
Ca’Di Pesa ‘Burrone’ Chianti Classico Gran Selezione DOCG 2016 De Sangiovese wijngaarden liggen in Panzano (Greve in Chianti). We hebben over deze wijn geen gegevens teruggevonden over de rijpingsperiode. Helder, blinkend robijnrood. Hoewel we niets terugvonden over de rijping kan de neus het gebruik van hout amper verbergen. Heel veel cederhout en sigarenkistje zijn de aroma-openers. Kersen, braam, vanille, kaneel en cacao volgen al snel. Stevig mondgevoel dat toch voldoende evenwichtig is. De frisheid mocht misschien net iets hoger zijn. Sappig fruit, mooie houtintegratie,lange kruidige finale. De alcohol is een ietsiepietsie té aanwezig. Punten: 88/100 – Richtprijs 31,60 €
Borgo la Stella Chianti Classico Gran Selezione DOCG 2016 Sangiovese die voor 20% aangevuld wordt met Merlot. Rijping van 19 maanden in Franse tonneaux + 11 maanden in fles. De wijngaarden liggen in Radda in Chianti. Tranend en karmijnrood van kleur. Zwoel aanvoelend geurpallet met veel vanille, zoethout en rijpe kersen. Licht lactisch, kruidig, vlier en karamel. Het lactische komt absoluut terug in de smaak en de aanwezigheid van Merlot is duidelijk aanwezig. Het geheel is wat minder rijk en rijp met een aanwezigheid van kersenpit. Hij komt hierdoor wat wranger over. Punten: 84/100 – Richtprijs 41,00 €
Castello di Meleto Chianti Classico Gran Selezione DOCG 2019 Zuivere Sangiovese die 27 maanden rijpt in tonneaux en 30hl vaten en nog enkele maanden flessenrust krijgt. De wijngaarden liggen in Gaiole in Chianti. Intens, helder en zuiver donkerrood van kleur. Tranend. De neus kan onmiddellijk bekoren. Het is een mooi en rijk gevuld geurpallet waar naast het fruit (kers, braam, pruim) vooral de kruiden (munt, salie, Provençaalse kruiden, peper, laurier) en de branderige aroma’s (vanille, chocolade, tabak, leder) uitblinken. Verder is de geur vlezig, hebben we viooltjes en wat humus. De smaak is super in balans en zet het veelbelovende van het bouquet verder. Prachtige zuren met perfect aanvullende tannine. Sappig kers/kriek gevoel. Vele kruiden en alom aanwezige cacao in de afdronk. Breed en lekker smakend glas wijn. Punten: 88/100 – Richtprijs 39,00 €
Le Filigare ‘Lorenzo’ Chianti Classico Gran Selezione DOCG 2018 Sangiovese met een rijping van 30 maanden in foeders en tonneaux. De wijngaarden liggen in Barberino Tavernelle. Intens rood kleurend met de nodige tranen. Het bouquet is er eentje met een zwoelere en zoetere kruidigheid waarbij kaneel een hoofdrol krijgt. Het klassieke fruitsegment is aanwezig en de 30 maanden rijping laat zich duidelijk gevoelen. Ceder, zoethout, vanille, chocolade, tabak, leder, thee, grafiet… het is allemaal waarneembaar aanwezig. We ronden af met paddenstoelen. Belovend en aangenaam ruikend glas wijn. Helaas blijft het mondgevoel achterwege. Ondanks de zuren zich blijven opdringen balanceren we net iets te veel op het te vermoeiende gevoel met de presente alcohol en het rijpe fruit. Tannine zijn ok aanwezig. De afdronk is voldoende lang en er zit vrij veel tabak in de finale. Punten: 84/100 – Richtprijs 37,00 €
Tenute di Vignole ‘Créspine’ Chianti Classico Gran Selezione DOCG 2018 Sangiovese in purezza die 30 maanden rijpt in barriques. De wijngaarden liggen in Panzano, Greve in Chianti. Diep donkerrood, helder, zuiver en tranend. De neus geeft meer donker tot zwart fruit dan het frisse rode fruit. Met nog een enorme kruidige aanvulling van jeneverbes, kaneel, peper, tijm en laurier is hij wel belovend te noemen. Het hout zorgt voor een zekere vlezigheid naast de tabak, leder, cacao en potloodslijpsel. Het lichte dierlijke is een aangename aanvulling. De mond vult zich met stevig rijp fruit en bezit mooie zuren en tannine. Het geheel is lang en kruidig aanwezig. Dit is een weelderige wijn met een mooie balans die ik blind eerder als een Brunello zou benoemen dan een Chianti Classico. Punten: 89/100 – Richtprijs 37,40 €
Poggio al Sole ‘Casasilia’ Chianti Classico Gran Selezione DOCG 2019 Sangiovese die voor 24 maanden gerijpt heeft in barriques en foeders en verder de nodige flessenrust kreeg. De wijngaarden liggen in Barberino Tavarnelle. Intens karmijnrood en tranend. Zeer boeiende neus die na walsen zowaar nog boeiender wordt! Het fruit primeert met zijn aanwezigheid van pruim, kers en de zwarte braambes. De kruidigheid beklijft. Peper en kaneel vallen het meeste op. Later herkennen we ook tijm en laurier. Het hout is mooi verweven in het geurpallet. Koffie, ceder, tabak zorgen voor de bevestiging. Mooie aardse aanvulling. De smaak is naast enorm fris ook zeer stevig. Volop complexiteit hier in dit glas. Het vele fruit zorgt de nodige sappigheid. Een aanhoudende lengte met vele kruiden, cacao en tabak brengt dit glas naar een hoger niveau. Punten: 94/100 – Richtprijs 39,30 €
Tenuta Orsumella Chianti Classico Gran Selezione DOCG 2019 De Sangiovese wijngaarden liggen in San Casciano in Val di Pesa. Rijping voor 30 maanden in Franse eiken vaten. Zuivere kersen, robijnrode kleur. De zoetere geuren winnen op het frissere fruit. Vanille, drop tot zoethout staan voorop. Nadien volgen karamel, mokka, kers, framboos, braam, viool, en specerijen. Licht balsamico gevoel. Zeer fris, jeugdig mondgevoel met een stevige byte en veel jong fruit. Het stevige geheel blijft lang aanwezig. Punten: 88/100 – Richtprijs 40,10 €
Podere Castellinuzza ‘Vecchie Vigne Alberelli’ Chianti Classico Gran Selezione DOCG 2019 Sangiovese met een rijping van 36 maanden in betonnen cuves gevolgd door 9 maanden in eiken vaten. De wijngaarden liggen in Lamole, Greve in Chianti. Correcte en mooie neus waar veel van de verwachte geuren in aanwezig zijn. We ruiken kers, aalbes, braam, viool, munt, kaneel, tijm, ceder, mokka, tabak, leder, laurier, potgrond… De smaak is correct, gebalanceerd in zuren, tannine, alcohol en hout maar mist sprankeling. Er zit geen vonk in en het blijft te braaf. Punten 85/100 – Richtprijs 60,00 €
Arillo in Terrabianca Chianti Classico Gran Selezione DOCG 2019 Sangiovese met een rijpingsperiode van 20 maanden in Franse tonneaux + 12 maanden in fles. De wijngaarden liggen in Radda in Chianti. Intens donkerrood en tranend. Speelse, boeiende neus met heel veel geurfacetten. Naast de obligate kers hebben we blauwe bes, rode aalbes en een puntje zwarte braam. Munt, jeneverbes en salie zijn kruidig-dominant aanwezig. Licht vegetaal met laurier en theebladeren. Wat sousbois en een enorm mooie houtintegratie. Ceder tot sigaar en tabak. Mokka, vanille, balsamico… noem maar op! Krachtig mondgevoel met aanwezige tannine en zeer mooie zuren. Dit is een zeer bekoorlijke sappige, ronde, volle, smakelijke en dus lekkere wijn. Punten 90/100 – Richtprijs 55,70 €
Santa Stefano Chianti Classico Gran Selezione DOCG 2018 Er zit 10% Cabernet Sauvignon bij de Sangiovese. Rijping van 30 maanden in 1000 liter Franse eiken vaten. De wijngaarden liggen in Greve in Chianti. Zuivere, tranende donkerrode kleur. Het geurbouquet is bedwelmend door de hoge peperige noot maar is tegelijkertijd zeer mooi en uitnodigend. Framboos, kers, rode bes, braam geven de nodige fruitvariatie. Cederhout, mokka, thee, diverse specerijen en een lichte sousbois vervolledigen het geheel. Het gevoel is dubbel… Enerzijds wil je blijven genieten van deze aanstekelijke aroma’s en anderzijds kan je niet wachten om het glas naar de lippen te brengen. Wanneer we uiteindelijk bezwijken kunnen we enkel maar goedkeurend grommen en genieten van een heerlijk en fantastisch lekker glas wijn. Elk facet is aanwezig en wordt afgevinkt. De frisheid dans doorheen het geheel en de superlatieven worden bovengehaald. Punten: 94/100 – Richtprijs 49,00 €
Het is een traditie geworden bij Het Negende Vat en ODK, wijnclubs waar ik lid van ben, om één keer per jaar een superdegustatie in te lassen. We degusteren die avond wijnen waarvan het budget hoger ligt dan tijdens een klassieke maandelijkse proefavond en bovendien serveren we een 6-tal gastronomische hapjes hierbij. Gezien ik die avonden de touwtjes in handen heb komen er enkel Italiaanse wijnen op de proeftafel. Er durft wel eens een licht protest hiertegen optreden maar die vegen we dan vakkundig van de tafel. Koppig hou ik me vast aan de keuze voor Italië als wijnland.
Dit is geen nieuw verhaal voor de volgers van de Bottle Case blog. Vanaf de start van deze superdegustatie dagen brengen we immers verslag uit. Hieronder volgen dan ook de proefnotities van de gepresenteerde wijnen in 2022:
In het bord:
Kortgebakken heilbot met asperges
Poussin met dragonsaus
Varkenshaasje met paddenstoelrisotto en salie- pepersaus
Kalfs, gestoofde little gem harten en aardappelroosjes
Azienda Agricola Inama I Palchi Foscarino Grande Cuvée 2019 – Soave Classico DOC – Veneto 100% Garganega. Vergisting en rijping voor 60% in eiken barriques en 40% in grote fusten met battonage gedurende 6 maanden. Nadien nog enkele maanden rijping in inox kuipen. Zuivere, heldere bleekgouden kleur en tranend. Zeer mooie volle en rijke neus die zeer veel prijsgeeft. Een waaier aan citrusfruit met limoen, pompelmoes, mandarijn en zeste. Perzik en abrikoos vullen de fruitkorf. Oranjebloesem, dragon, peper, anijs, vanille, geroosterde noten, hooi, honing en boter zijn na walsen mee waar te nemen. Het smaakprofiel is intens aangenaam, krachtig, lang en zeer mineraal. Deze prachtige, rijke wijn komt nog te jong over maar toont zijn enorm potentieel! Punten: 88/100 – Niet te koop in België (richtprijs 45,00 à 50,00 €)
Tiefenbrunner Vigna Rachtl Riserva 2015 – Alto Adige DOC – Alto Adige 100% Sauvignon Blanc. 50% vergist en rijpt in tonneaux, 50% in grote fusten gedurende 12 maanden. Nadien rijpt de wijn nog 6 maanden in inox kuipen. Intens bleekgoud van kleur en tranend. Wat een fantastisch mooi neus! Een genot van het allerbeste citrusfruit met roze pompelmoes en bergamot. Ook de typische Sauvignon Blanc geuren zijn aanwezig met knoesels, appel, amandelen, buxus en varens. Het florale van jasmijn, munt en salie zorgen voor de kruiden. Lichte aanwezigheid van honing en vanille. Het mondgevoel is een sensatie voor witte wijnliefhebbers die zelfs de niet Sauvignon Blanc liefhebbers overstag doen gaan. Levendig, krachtig, uiterst gebalanceerd en fris. Het is die mooie aciditeit die samen met het mollige een hoogstaand duel aangaat dat wel oneindig lang lijkt aan te houden. Wat mij betreft is dit waanzinnig lekker! Punten: 95/100 – Niet te koop in België (richtprijs 65,00 à 70,00 €)
Benanti Pietra Marina 2014 – Etna Bianco Superiore DOC – Sicilia Carricante van stokken die meer dan 80 jaar oud zijn. De wijn blijft maar liefst 3 jaar rusten in de roestvrijstalen vaten. Overrompelende fijne neus! Heerlijk is alvast die subtiel overheersende vuursteentoets doorheen het totale aromabouquet. Het fruit is alvast divers te noemen met peer (boomfruit), perzik (steenfruit), klassieke citrus en zeste van mandarijn. Bloesems van jasmijn, het friskruidige van munt en salie, stro, notig en licht animaal. Het verlangen tot proeven is alleszins fel aangewakkerd. Dit is zeer bevestigend met een sublieme mineraliteit die het geheel nog boeiender maakt. Prachtige zuren, voldoende mollig, rond en rijk. Een lange lengte en een zeer mooi kruidig accent. Het is een zeer stevige, evenwichtige en prachtige wijn waar ik ten volle heb genoten van het zeer mooie bittertje in de afdronk. Punten: 93/100 – Te koop bij Swaffou (Richtprijs 132,50 €)
Garolfoli La Selezione Giocchino Garolfoli 2008 – Verdicchio dei Castelli di Jesi Classico Superiore Riserva DOCG – Marche 100% Verdicchio met klassieke vinificatie en een rijping van 18 maanden in inox kuipen, gevolgd door 6 tot 12 maanden flessenrust. Volle, goudgele kleur. De neus is op het randje! Hij is zeer geëvolueerd en op het oxidatieve af. Rijpe appel dus. Maar beperkt het fruit zich niet toe, neen, we hebben ook banaan, rozijn, kweepeer, meloen, gekonfijte abrikoos en rijpe ananas. Verder ruiken we anijs, munt, amandel, toast, vanille, bijenwas en honing. Voldoende mooie aanvullende accenten dus. De mond vult zich met een romige vettigheid en biedt een stevig mondprofiel. De wijn is absoluut op dronk maar bevindt zich niet in de ‘versleten’ toestand waar even voor werd gevreesd. Mineraal profiel bovendien. Punten: 83/100 – Te koop bij Wineplus (richtprijs 33,00 €)
Velenosi Vini Verso Sera 2018 – Colline Teramane Montepulciano Abruzzo DOCG – Abruzzo 100% Montepulciano die gedurende 10 maanden rijpt in 30HL fusten. Zuiver donkerrood van kleur met gekleurde tranen. Alsof je aan een specerijenkraampje staat zo haalt de kruidigheid (jeneverbes, munt, kruidnagel, peper, tijm, laurier) de bovenhand in deze wijn. Niet dat het donkere zwarte fruit (pruim, zwarte kers, braam, cassis) veel moet onderdoen hoor. Mooie aanwezigheid van de grafiet, tabak, leder en paprika met een licht aardse toets. Krachtig en breed van smaak met sappige tannine en de kruiden en het fruit dat overvloedig terugkomt. De alcohol prikkelt net een tikkeltje te fel zonder de balans al te fel te verstoren. Punten: 87/100 – Te koop bij Wijnen Declerck (prijs 50,84 €)
Oasi Degli Angeli Kurni 2016 – Marche IGT – Marche Montepulciano druiven die gedurende 22 maanden heeft gerijpt in barriques. Vinificatie voor 60% in deze barriques en 40% in inox kuipen. Rijke uitbundige neus met stevig, donker fruit (pruim, braam, cassis, zwarte kers), vele specerijen, schimmels, humus, paprika, grafiet, vleesjus en een doorlopend gevoel van de branderige houtlageringstoetsen (eik, ceder, karamel, chocolade, koffie, tabak, leder). Je moet van stevige wijnen houden anders gaat dit compleet aan je voorbij! Krachtige, rijke tannine, voldoende levendige zuren die de frisheid op peil houden. Het geheel is doorspekt met dezelfde fruitvariaties die we in de neus ontdekten en die op het randje van overrijp balanceren. Een krachtige boy is het minste dat je kan zeggen! Punten: 91/100 – Te koop bij Touch wijnen (richtprijs 120,00 €)
Cascina Valle Asinari 2018 – Nizza DOCG – Piemonte 100% Barbera met 12 maanden rijping in eiken vaten. Heldere, kersenrode kleur. We genieten van een complexe, mooie, fruitige neus met een goede integratie van het hout. Zowel het rode (aardbei, kers), het blauwe met de aalbes als het zwarte fruit van de bramen zijn aanwezig. Mooi geparfumeerd met zowel rozen als viooltjes. Positieve animale invloed en de branderige aroma’s van ceder, karamel, koffie en tabak. Licht vlezig. Die vlezige toets zet zich absoluut door in de smaak. Een smaak die bovendien mooie en krachtige tannine als hoge zuurtjes bevat. De afdronk mocht wat langer dragen en de alcohol stoort lichtjes. We hadden net iets meer verwacht van deze wijn. Punten: 85/100 – Te koop bij Vyvin (prijs 30,00 €)
Conte Vistarino Bertone 2015 – Provincia di Pavia IGT – Lombardia Pinot Noir in purezza die een jaartje houtlagering heeft gekregen in Franse eiken vaten. Gematigd volle, heldere kersenrode kleur. Het is noodzakelijk even te werken, walsen, met het glas om de aanwezige aroma’s wakker te schudden. De typische Pinot Noir aroma’s komen dan wel degelijk opzetten. Rijpe bosaardbei, rijpe kers, myrtilles. Het fruit is op het snoeperige af. Heel duidelijk komt het floraal accent opzetten met een samenspel tussen viool en roos. Munt, laurier, thee, mokka sousbois en een vleugje rokerige tabak ronden het bouquet af. Die tabak is bij het proeven ook zeer duidelijk waar te nemen. Het fruit is sappig aanwezig. De tannine zijn niet te krachtig en lekker. De zuren zijn gelukkig (we hadden twijfels door het snoeperige neusje) optimaal present. De niet te zware, kruidige afdronk maakt dit een prettig glas Pinot Noir. Punten: 86/100 – Niet te koop in België (richtprijs 32,00 tot 38,00 €)
Markus Prackwieser (Gump Hof) Renaissance Pinot Noir Riserva 2016 – Alto Adige DOC – Alto Adige 100% Pinot Noir met vergisting en rijping in 50% nieuwe barriques en een verdere rijping gedurende 5 maanden in groten fusten. Lichte, heldere kersenrode kleur en tranend. Dit is wel een zeer aantrekkelijke neus die doet dromen van de meest heerlijke, sappige geneugtes! Het typische klein rood fruit en de florale accenten springen ervan in den beginne uit… framboos, aardbei, kers en roosjes. Ceder, sigaar, tabak, paddenstoel volgen niet veel later en geven samen met de laurier en pepermunt een bedwelmend effect. Helemaal in een roes raken we echter wanneer we deze Pinot Noir proeven! Dit is zo verfijnd en versmolten met sappige, smakelijke tannine met kaatsende zuurtjes. Eenvoudigweg heerlijk genieten waarbij het geheel blijft door zinderen. Punten: 94/100 – Te koop bij Wijnkennis (prijs 65,60 €)
Cesari Jema 2013 – Corvina Veronese IGT – Veneto Enkel en alleen maar Corvina van voor 20 dagen ingedroogde druiven. Houtlagering in Franse barriques gedurende 18 maanden + 6 maanden in foeders en 12 maanden op fles. Het resultaat is een tranende, intens volle, heldere robijnrode kleur. Complexe uitgesproken neus met enorm vele geurcomponenten. Hel vlezige, balsamico gevoel samen met het naar het overrijpe neigende fruit van kers, braam en bessen geeft alvast een weelderig bouquet. De viooltjes springen hierbij uit maar evenzeer het zoethout, de vanille en de chocolade. Aardse toetsen, vegetaal met grafiet, paprika en laurier vervolledigen samen met de tijm en peper het geurgeheel. In de mond is dat naar wat overrijp fruit neigende gevoel zeer zeker terug. Uiteraard zijn de ingedroogde druiven hiervoor medeverantwoordelijk. Ik noem dit een Rubens wijn! Hij proeft rijk en weelderig maar het geheel is te volumineus. Punten: 87/100 – Te koop in Hanos (richtprijs 23,00 à 30,00 €)
Casa Brancaia 2017 – Chianti Classico Riserva DOCG – Toscana 80% Sangiovese en 20% Merlot. Rijping gedurende 16 maanden in tonneaux voor de Sangiovese en in barriques voor de Merlot. Helder en kersenrood van kleur. Veel belovende neus en dit reeds zonder walsen. Het klassieke rode fruit van kers met aardbei is aanwezig samen met zwarte braam. De kruidigheid is aanstekelijk met peper, oregano en salie. Een vleugje vegetaal (paprika, laurier), wat sousbois en een verwevenheid van de houtrijping met ceder, cacao, mokka, tabak en leder. Het proeven van de wijn laat je kennis maken met de prachtige zuren die doorheen de wijn walsen. Het lichte rode fruit blijft tot diep in de finale aanwezig die door de aanwezigheid van bittere chocolade een extra facet krijgt. De Riserva 2017 van Brancaia is zonder twijfel een mooie wijn maar doet toch onder tegen de 2015 die complexer is in zijn geheel. Punten: 90/100 – Te koop bij Leirovins (prijs 33,00 €)
Riecine di Riecine 2013 – Toscana IGT – Toscana Enkel maar Sangiovese druiven die een opvoeding krijgen voor 36 maanden in betonnen eivormige tank. De neus is frivool, verfijnd mooi floraal en bulkend van de verse kersjes. Vele aparte geuren zijn er niet onmiddellijk in de aanvulling hiervan (munt, peper, koffie, thee, paddenstoel en sousbois), maar het geheel komt zo bedwelmend mooi over en vloeit zo in elkaar dat dit helemaal geen gemis is. De smaak is eenvoudigweg hopeloos, betoverend lekker! Zo fragiel, zo verfijnd, zo fris zonder in te boeten aan de nodige kracht. Dit blijft gelukkig ook nog eens zeer lang aanwezig. Dat kunnen we enkel maar extra toejuichen! Punten: 93/100 – Te koop bij Portovino (Richtprijs 59,00 €)
Podere Salicutti Piaggone 2017 – Brunello di Montalcino DOCG – Toscana Pure Sangiovese (Brunello). Rijping van 3 jaar in grote eiken fusten van 10, 20 en 40 hectoliter. Nadien verdere rijping in de fles gedurende 12 maanden. Volle, heldere kersenrode kleur met traanvorming. De neus is op zijn minst aanstekelijk te noemen met een veelvoud aan fruit. Vooral de rijke, donkere kersen komen mooi door samen met aardbei en braam. Op het licht snoeperige af… Verder is het een waar geurfestijn in het glas. Rozen, munt, peper, oregano, salie, tijm, laurier, cederhout, vanille, mokka, balsamico, tabak, paddenstoel en humus. Ze passeren allemaal de revue. In de mond zet die rijkdom zich onverminderd verder. Krachtig mondgevoel met de nodige zuurtegraad en een kruidige, chocolade geladen lange afdronk. Wat me enorm pleziert is dat dit een Brunello is die niet ‘té’ overkomt. Punten: 91/100 – Niet te koop in België (Richtprijs 90,00 à 100,00 €)
Rocca di Frassinello 2015 – Maremma Toscana DOC – Toscana Blend van 60% Sangiovese met 20% Cabernet Sauvignon en 20% Merlot. Rijping voor 80% in nieuwe Franse eiken vaten en 11 maanden in de fles. Intens robijnrood, helder en tranend. Stevige neus met veel houtaroma’s (ceder, tabak, leder, chocolade) en zwart fruit. Daarnaast de nodige kruiden en op de achtergrond licht aanwezige florale toets, paprika en dierlijke accenten van voornamelijk potgrond. Pfoeh, de stevige zware tannine verraden duidelijk een wijn met pit en kracht. Fruit en kruiden zitten er in overvloed in deze krachtpatser die duidelijk nog nood heeft aan extra kelderrust. Punten: 90/100 – Te koop bij Vinesse (richtprijs 45,00 €)
Le Piane 2015 – Boca DOC – Piemonte We zitten in Alto Piemonte en in dit geval krijgt de Nebbiolo (85%) het gezelschap van de lokaal vaak voorkomende Vespolina (15%). Het geheel krijgt een opvoeding in Slavonische eiken fusten gedurende 3 jaar. Nadien volgt nog een flessenrust van 1 jaar. Gematigde tot volle, heldere kersenrode kleur. Genietneusje! In eerste instantie blijf je reuken en genieten van het glas dat bomvol fijn rood fruit (Aardbei, kers, framboos, rode aalbes) zit. Uiteraard komen de branderige toetsen (ceder, sigarenkistje, tabak, koffie, leder) opzetten maar dit is zo aangenaam, subtiel! Bloemen (roos, viool), kruiden (peper, tijm, laurier), grafiet en humus vullen het ruime bouquet aan. In de mond is het genieten van de zeer fijne tannine die omringd worden met de beste zuren zoals dit enkel bij Nebbiolo het geval kan zijn. Vol, rond, kruidig, fruitig, evenwichtig en lang. Punten: 91/100 – Te koop bij Vintology (Richtprijs 75,00 €)
Pira & Figli Mosconi 2011 – Barolo DOCG – Piemonte De Nebbiolo druiven rijpen gedurende 24 maanden in Franse eiken vaten van 2000 liter terwijl de vinificatie plaats vond in inox kuipen. Gematigde, heldere kersenrode kleur met evolutie. Ruiken = gelukkig zijn! Het is een zeer getemperde maar uiterst mooie neus waarbij de geuren alen uiterst subtiel hun best doen om onze geurhersenen te prikkelen. Naast kers en braam ook het leuke framboostoetsje, rozengeur alsof je pas bij de bloemist bent gepasseerd, subtiele kruiden met het speelse en frisse van munt naast de witte peper. Tabak, koffie, thee, truffel en de bompa die rondkomt met het oeroude echte sigarenkistje! De smaak is… tja, zo mooi… De krachtige tannine die samen met het hout als een Siamese tweeling in elkaar verstrengeld zitten en zich zachtjes geven in het jarenlange verzet. De hoge zuurtjes die de wijn ragfijn fris laten overkomen. Een net geijkte weegschaal die daardoor de optimale balans vormt. Perfecte afsluiter van een hoogstaande sterrenmaaltijd! Punten: 95/1000 – Te koop op diverse plaatsen in België (Richtprijs tussen de 70,00 en 90,00 €)
Mamete Prevostini Albareda – Sforsato di Valtellina DOCG – Lombardia 100% Sciavenasca (Nebbiolo) van ingedroogde druiven die gedurende 20 maanden rijpen in houten vaten en nadien nog 10 maanden flessenrust ondergaat. Intense robijnrode kleur met gekleurde tranen. Je waant je bijna in een parfumerie, zo stuiven de rozen en viooltjes geuren het glas uit. Weliswaar overgoten door een flinke portie donker fruit en de nodige specerijen. Uiteraard is de houtlagering duidelijk waarneembaar maar is het voornamelijk de mokka en cacao die het winnen van de tabak en ceder. Een truffelgeurtje rond het geheel af. De smaak is vooral zeer rond en zoals één van de proevers het sappig verwoordde: Lekker hé! Krachtige, rijke tannine met voldoende zuren en een optimale balans. Amarone gevoel zonder de daad van overvloed! Punten: 94/100 – Te koop bij De Fijne Wijnshop (richtprijs 50,00 €)
Tenuta Santa Maria 2015 – Amarone delle Valpolicella Classico Riserva DOCG – Veneto Uiteraard de klassieke Amarone blend met 75% Corvina, 15% Corvinone en 10% Rondinella. De druiven worden gedurende 4 tot 5 maanden ingedroogd alvorens de vinificatie te starten. Nadien volgt er een rijpingsperiode van 48 maanden in eiken foeders en 6 maanden in de fles. Helder, intense, donkerrode kleur met gekleurde traanvorming. De weelderige rijkdom aan aroma’s geven zich onmiddellijk prijs. Braam, vijg, pruim, zwarte kers maar ook een vleugje aardbei vullen het fruitaccent. Dit komt wel snoeperig, licht geconfituurd over. Verder vinden we heel veel kruidige en branderige accenten. Gaande van kruidnagel, munt, peper en tijm tot chocolade, vanille, koffie, balsamico, tabak en leder. Een licht aards accent is aanwezig. De neus triggert absoluut tot proeven en daar stellen we vast dat die overvloedige weelde absoluut terugkomt. Het geheel komt zeer rijk en rijp over waar de tannine fluweel zijn en de zuren de nodige moeite hebben om weerstand te kunnen bieden aan al deze rijkdom. Positief is alvast dat de hoge alcoholgraad niet dominant of storend is. Toch, persoonlijk, vind ik deze wijn net iets te vermoeiend. Een glas met veel plezier, een fles zou moeilijker zijn… Punten: 90/100 – Op diverse plaatsen te koop in België (Richtprijs 75,00 à 80,00 €)
Brunello di Montalcino heb ik steeds een bizar fenomeen gevonden als wijn. Ik kon het moeilijk vatten dat net deze Toscaanse wijn één van ’s wereld beroemdste Italiaanse wijnen is. En laat er geen twijfel over bestaan, dat is hij wel degelijk. Je kan zoveel orakelen over Italiaanse wijnen als je wilt, als je het over Brunello hebt dan zie je plots de herkenningslichtjes aangaan in de ogen van de proevers. Ah ja, Brunello, die wijn die kennen we! Maar dat drinken we niet hoor… ‘Duur hé!’ is de commentaar die er dan meestal volgt. Lang heb ik gedacht dat het net is omwille van het prijskaartje dat er rond de nek van de fles hangt, dat de wijn zulke faam geniet. Net te vermoeiend, een gebrek aan de nodige frisheid, het fruit iets te rijp. Ja, ik had wel enkele opmerkingen als het over Brunello ging. Zoals zo vaak kan je wel een oordeel vellen over een type wijn maar is een veralgemening toch uit den boze. Deze conclusie moest ik ook voor de Brunello trekken nadat ik mocht genieten van een degustatie van het huis Poggio di Sotto. Sindsdien vind ik dit helemaal geen bizar fenomeen meer.
En dus trok ik met het nodige enthousiasme naar onze Amici proefavond waar er een bijzondere tasting op het programma stond. Kersvers wijnmeester Peter had immers 4 domeinen geselecteerd waarvan we de jaren 2015 en 2016 naast elkaar gingen proeven. Twee jaargangen die het nodige stof hebben doen opwaaien in de internationale pers. Toen op de anteprima di Brunello de 2015-wijnen op de proeftafel kwamen volgden er de meest lyrische commentaren. Een jaartje later werden deze commentaren zelfs nog overtroffen. Het jaar 2016 zou immers het beste wijnjaar zijn dat Brunello en bij uitbreiding heel Toscane heeft gekend. Je kan beter wat sceptisch zijn bij het aanhoren van deze commentaren want we vernemen deze superlatieven uiteraard in veelvoud bij de voorstelling van een nieuwe jaargang (ik heb er nog nooit eentje weten vertellen dat een zeker jaar een barslecht jaar is).
Brunello di Montalcino DOCG – Enkele weetjes:
Montalcino vinden we in de Toscaanse provincie Siena, in Il cuore antinca di Toscana waar de bekendste herkomstgebieden liggen.
Brunello di Montalcino zal steeds een rode wijn zijn.
De wijn mag enkel gemaakt worden van de Sangiovese druif, lokaal Brunello genoemd. De naam Brunello is trouwens het verkleinwoord van Bruno (wat bruin betekent). Bruno was de oorspronkelijke benaming die men in Montalcino aan de lokaal aangeplante druif gaf. Deze druif is trouwens een kloon van de oorspronkelijke Sangiovese en gaat door het leven als de Sangiovese Grosso.
Ongeveer 2100 hectares zijn bestemd voor de Brunello di Montalcino DOCG, goed voor meer dan 200 producenten.
De wijn werd een DOC in 1966 en maakte in 1980 de sprong naar DOCG.
Er zijn 2 verschillende DOCG wijnen voor Brunello di Montalcino De klassieke Brunello di Montalcino DOCG Deze wijnen hebben een verplichte lageringsperiode van 5 jaar waarvan 24 maanden in vaten of fusten DeBrunello di MontalcinoRiserva DOCG Deze wijnen hebben een verplichte lageringsperiode van 6 jaar waarvan 24 maanden in vaten of fusten.
Het terroir in Montalcino is zeer divers en bevat onder andere kalksteen, leisteen, klei, vulkanische grond en galestro (kruimelige mergel). De stijl en complexiteit van de Montalcino-wijnen zal dan ook sterk terroir afhankelijk zijn.
Iedereen kent wel het verhaal van Biondi-Santi als de grondlegger van de Brunello di Montalcino. We schetsen het kort! Brunello werd voor het eerst gemaakt door Clemente Santi in het midden van de 19e Eeuw. De kleinzoon van Santi, Ferruccio Biondi-Santi, bracht de eerste moderne versie van de Brunello di Montalcino uit in 1888 nadat de wijn meer dan een decennium gerijpt had in houten vaten. Er zouden nog steeds enkele van deze originele flessen in bewaring zijn. Heb je zo’n exemplaar in je kelder liggen dan zal dit van een onschatbare waarde zijn. Indien je toevallig ook nog eens een Biondi-Santi Riserva 2012 in je kelder hebt liggen dan geef ik je de raad om deze nog enige tijd in bewaring te houden. Deze fles werd immers op de markt gebracht in 2021 en was de laatste wijn waarbij Franco Biondi-Santi (de kleinzoon van Ferrucio) betrokken was bij de productie. Hij overleed op 8 april 2013.
De proeverij! Op voorhand hadden we geen weet of er nu 2015 of 2016 in het glas zat. Hieronder beschrijf ik wel degelijke de volgorde zoals we de wijnen geproefd hebben.
Lisini Brunello di Montalcino 2015 Helder, kersenrood met een bruin randje en tranend. De neus is zeer geparfumeerd met rijpe kersen die als opgelegd in alcohol overkomen. Gul-fruitig van aroma bovendien met naast de kersen ook nog pruim. Het geparfumeerde is voornamelijk van de viooltjes. Provençaalse kruiden, munt en oregano zijn aanwezig. Verder vanille, mokka, chocolade, vlezig en een licht aardse toets. De neus kon de alcohol niet echt verbergen, de smaak kan dit ook niet. Vooral in de afdronk komt dit net iets teveel opzetten. Toch proeven we een rijke, rijpe, voldoende krachtige wijn. De taninne komen vooral later opzetten en zijn pas in de afdronk heel duidelijk present. Die afdronk mocht trouwens wel een tikkeltje langer zijn. Punten: 88/100 (Te koop bij Levipe – prijs 50,50 €)
Lisini Brunello di Montalcino 2016 Sangiovese die gedurende 42 maanden rijpt in Slavonische foeders. Helder, intens robijnrood en tranend. Mooi bouquet met voornamelijk frisse specerijen zoals jeneverbes en peper met kruiden als salie en oregano. De houttoetsen komen duidelijk door! We ervaren ceder, koffie, tabak en leder. Na walsen komt bovendien een lichte bosgeur opzetten. Qua smaak zijn er de veelbelovende tannine die een zeker bewaarpotentieel verraden maar bezit de wijn tevens een zeer mooie aciditeit met fris jong rood en zwart fruit en een heerlijke kruidige toets. Punten: 91/100 (Te koop bij Levipe – prijs 50,50 €)
Fuligni Brunello di Montalcino 2015 Sangiovese die gedurende 30 tot 36 maanden rijpt op eik. Heldere robijnrode kleur, tranend. Het aroma is vooral fruitgedreven met toch een fijnkruidigheid. We ontdekken, kers, braam, pruim, framboos, tijm, munt, laurier, peper, vanille en mokka. De alcohol is lichtjes dominant present (totaal niet storend). Vlezig en aards van stijl. In de mond geeft de wijn een uiterst harmonieus gevoel, fruitgeladen, van het rijpere type, en fijne tannine. Gelukkig counteren de zuren zeer mooi. Punten: 89/100 (Te koop bij Licata – prijs 80,00 €)
Fuligni Brunello di Montalcino 2016 Sangiovese die gedurende 30 tot 36 maanden rijpt op eik. Heldere, volle robijnrode kleur, tranend. Zeer aangename neus met veel fris, ietwat ingetogen fruit van braam, kers en aalbes. De kruidigheid speelt een hoofdrol in het bouquet. Duidelijke aanwezigheid van peper en laurier met jeneverbes en oregano als aanvulling. Thee, koffie, tabak en leder zorgen voor de branderige aroma’s. Licht aardse ondersteuning. In de mond vinden we een bijzonder fraai evenwicht terug. De tannine zijn krachtig en rijk, de zuren vullen fris en levendig aan. Het fruit zorgt voor een mooie suspense en komt zeer veelzijdig opzetten. In de afdronk vinden we een frisse aanvulling van tabak en een Turkse specerijenmarkt. Punten: 91/100 (Te koop bij Licata – prijs 80,00 €)
Casanova di Neri Brunello di Montalcino 2016 Sangiovese die een opvoeding krijgt van 43 maanden in grote foeders. Donker kersenrood, helder, zuiver en tranend. Even ruiken aan het glas en er openen zich heel wat perspectieven. Onmiddellijk begin je te walsen omdat je nog meer wenst te ontdekken. Complex geursamenspel met vooral zeer fijne, frisse toetsen. Blauw (myrtilles), rood (kers) en zwart (braam) fruit omgeven door het frisse gevoel van specerijen/kruiden (laurier, tijm, jeneverbes, peper, salie…). Cederhout, koffie, tabak tot zelfs potloodslijpsel en humus. De neus doet je verlangen naar een slok! Die eerste slok zorgt vooral voor bevestiging. Deze wijn kent een zeer knappe balans met een zeer mooi frisse aanvulling. Die fijnkruidigheid van in de neus komt helemaal terug, net als de variatie aan fruit. De mond vult zich dus perfect en in de afdronk zorgt een tabak aanwezigheid nog voor een aangename aanvulling. Deze wijn voorspel ik bovendien een zeer mooie toekomst! Punten: 93/100 (Te koop bij Tg Fine Wines – Prijs 59,00 €)
Casanova di Neri Brunello di Montalcino 2015 Sangiovese die een opvoeding krijgt van 43 maanden in grote foeders. Donker kersenrood, helder, zuiver en tranend. Een wat rijpere neus met zwoeler fruit in de meest frisse vorm van het woord. Rijpere kersen, wat pruim en braam. De florale viool toets zweemt doorheen het glas. Munt, salie, vanille, mokka, humus en een licht vlezige toets. Proeven zorgt voor veel bevestiging! Zachte, bijna fluwelige tannine, de zuren blijven even achterwege maar komen in de tweede fase wel degelijk opzetten. De afdronk kent een behoorlijke lengte. Dit is een mooie, rijpere maar zeer rijke wijn die vele wijnharten op dit moment zal bekoren. Punten: 91/100 (Te koop bij Tg Fine Wines – Prijs 59,00 €)
Il Marroneto Brunello di Montalcino 2015 Sangiovese die vergist in inox cuves en nadien een opvoeding geniet in botti van 25 hl. Heldere, kersenrode kleur en tranend. De neus is een zwoele fruitbom. De kruiden moeten hun best doen om er voldoende frisse toetsen tegenover te zetten. Aardbei, kers en rode bes geven hier het beste van zichzelf. De viooltjes spelen de tweede… euh zijn duidelijk aanwezig net als vanille, munt, laurier en mokka tot zelfs wat champignon. Rijke aanzet in de mond met krachtige maar omfloerste tannine, bijna fluwelig. De aanwezigheid van het wat rijpere fruit zorgt voor een zacht mondgevoel dat toch wel vullend is. Vol en rond, mooi in balans en de kruidigheid komt voornamelijk in de voldoende lange afdronk opzetten. Punten: 88/100 (Te koop bij Licata – Prijs 85,00 €)
Il Marroneto Brunello di Montalcino 2016 Sangiovese die vergist in inox cuves en nadien een opvoeding geniet in botti van 25 hl. Intense volrode kleur en tranend. De neus is zeer divers en complex. Al komen opnieuw vele van de reeds opgesomde geuren opzetten in het glas. Blauwe bes, rode kers, zwarte braam zorgen voor het fruit. Laurier en grafiet voor de frisse vegetale aanvulling. Peper en jeneverbes voor de specerijen en de kruidigheid van salie en oregano. Subtiele aardse aanvulling en de branderige aroma’s van tabak, koffie, leder en bijna sigarenkistje (ceder dus). De mond is wel bijzonder fraai! Heel mooie aanwezigheid van de tannine, fijne aanvullende aciditeit en een doorgaans stevig maar fris mondgevoel. Een wijn die af is maar die je best toch nog even wat kelderrust gunt om zich volledig te ontplooien. Punten: 91/100 (Te koop bij Licata – Prijs 85,00 €)
De aandachtige lezer van de proefcommentaren zal de subtiele verschillen tussen 2015 en 2016 in de notities hebben opgemerkt. De wijnen van het jaar 2015 hebben steeds wat rijper fruit, wat logisch is want 2015 was vooral een warm jaar. Ook de aanwezigheid van de specerijen/kruiden zijn lichtjes anders net als de branderige aroma’s. Deze wijnen zijn bovendien toegankelijker. In de wijnen van 2016 kwam er meer fris, wat blauw fruit boven. De kruidigheid van munt werd vervangen door de jeneverbes, mokka werd koffie er waren meer leder en grafiet toetsen aanwezig. De tannine is iets minder fluwelig maar wel wat krachtiger… Kortom 2016 gaf een frisser gevoel en zal je volgens mijn mening langer kunnen bewaren. Ik focuste me vanaf de start op deze subtiele verschillen en dat stelde me in de gelegenheid om telkens het correcte jaar te ontdekken. Bovendien bekoorden de wijnen van het jaar 2016 me net iets meer dan deze van 2015 wat ongetwijfeld opnieuw met de frisheid van de wijn te maken heeft.
Hoewel ik in het begin vrij sceptisch was om 2 glazen naast elkaar te proeven vond ik dit een zeer geslaagd opzet. Hoe klein ook de verschillen zijn, je kon ze nu wel mooi ontdekken! Een geslaagd ouverture van onze nieuwe wijnmeester dus… Well done Peter!
Content heb ik altijd een schoon woord gevonden! Bovendien is content zijn een schone deugd en is het een situatie waar ik zeer graag in vertoef. Ik ben dan ook zeer content dat de start van de nieuwe seizoenen van de diverse wijnclubs waar ik lid van ben, opnieuw in gang geschoten worden. Zo ook bij Amici! Ware het niet dat de aftrap dit keer een dubbel gevoel gaf.
Frans, onze Amici wijnmeester sinds jaar en dag, had al enkele jaren te kennen gegeven dat hij het tijd vond om de fakkel door te geven. Eerlijkheidshalve moet ik toegeven ik van mening was dat, hoewel Frans dit al geruime tijd aangaf, hij dit eigenlijk helemaal niet wilde. En dus was ik toch wel verrast dat op het einde van het vorige proefjaar het nieuws doorsijpelde dat het dan toch zo ver was en dat Frans spreekwoordelijk ‘zijn kurkentrekker aan de haak ging hangen’.
En zo stond de eerste Amici bijeenkomst van het nieuwe seizoen helemaal in het teken van de uitzwaai van Frans als wijnmeester. Hierbij speelde hij nog één keer de orkestmeester en selecteerde hij wijnen die bij hemzelf in de hoogste schuif liggen. Als het de bedoeling was om onze nieuwsgierigheid aan te wakkeren is hij daar alvast in geslaagd.
De uitzwaai van de oude wijnmeester gaat uiteraard hand in hand met de intrede van vernieuwing. Al kunnen we de intrede van oud voorzitter Peter als nieuwe wijnmeester misschien niet onmiddellijk als een vernieuwing beschouwen. Ook al kent Peter het reilen en zeilen van Amici als zijn broekzak, toch zal het ook voor hem geen sinecure zijn om in de voetsporen van Frans te treden. Frans was/is immers een autoriteit op gebied van Italiaanse wijnen en dit niet enkel binnen Amici maar in heel ons belgenlandje. Als Frans sprak, dan luisterde je! We wensen Peter dan ook alle succes en zijn ervan overtuigd dat hij onze volgende proefavonden in goede banen zal leiden.
Beste Frans, je blijft gelukkig nog aanwezig als zeer gewaardeerd lid van Amici, ik ben alvast uitermate content dat je mijn wijnmeester was!
Over naar de orde van de avond en het proeven van de wijnen. Het werd een selectie van 3 witte en 5 rode wijnen. Vooraf hadden we geen enkele kennis van wat er in het glas zou komen (altijd leuk). Hieronder kan mijn bevindingen over de geproefde wijnen.
Falkenstein Riesling 2017 – Südtirol Vinschgau DOC – Alto Adige Riesling die gedurende 10 maanden rijpt in grote acacia vaten en vervolgens 12 maanden in de fles. Volle intense strogele kleur, tranend. Van bij de aanzet, zonder walsen, heb je al een volle rijke neus waarbij de rijpheid van de ananas goed tot zijn recht komt. Helemaal geen eenzijdig ananas-fruitgebeuren trouwens want ook appel, sterfruit, perzik en een waaier aan citrusvruchten tekenen present. Goed walsen doet de wijn zeker deugd want hierdoor komt zijn anijs/notig karakter boven en wordt het volle rijke gecounterd door een zeer mooie frisheid. In de mond zet die heerlijke volheid in combinatie met een sublieme aciditeit zicht trouwens door! De mineraliteit geeft nog een extra dimensie en de lengte van de afdronk zorgt voor een goedkeurend knikje. De aftrap is gegeven met een subliem mooie wijn! Punten: 94/100 – Te koop bij TG Fine wines (prijs 22,00 €)
Venica & Venica Ronco delle Mele Sauvignon Blanc 2020 – Collio DOC – Friuli Sauvignon Blanc die deels vergist en rijpt in 20/27 hectoliter vaten en deels in inox kuipen gedurende 5 maanden. Heldere bleekgouden kleur met traanvorming. De neus gaat 2 seconden in het glas en de initialen S.B. staan op het proefformulier. Heel herkenbaar Sauvignon Blanc dus waar de aanwezigheid van varen, roze pompelmoes, appel en kruisbes vanzelfsprekend is. Het is een mooie volle neus die toch wat complexer is en meer te bieden heeft dan de initiële aroma’s. Zo is er ook de zeste van mandarijn, pepermunt, blanke amandel, en een etherische toets die de aanwezigheid van het hout etaleert. De smaak kan niet anders dan vele van deze elementen bevestigen. Hoewel primair de frisheid van de wijn opvalt neemt naarmate de wijn naar zijn smaakhoogtepunt gaat de ‘vettigheid’ licht over. Bovendien is er een zeer leuke vulkanische mineraliteit aanwezig. Tijdens de lange afdronk neemt de frisheid opnieuw de bovenhand en komt het edele citrusfruit opzetten en is er die smakelijke zesty schwung. Punten: 91/100 – Te koop bij Baeten Vinopolis (prijs 45,00 €)
Marisa Cuomo Fiorduva 2019 – Costa d’Amalfi DOC – Campania Blend van 40% Ripoli, 30% Ginestra en 30% Fenile. De overrijpe druiven gisten gedurende 3 maanden in barriques en rijpen vervolgens voor 4 maanden in inox kuipen. Helder, bleekgoud. Hoewel de neus bij aanzet gesloten is kan hij de zilte toets niet verbergen. Wat werken met het glas brengt slechts een beetje soelaas. Peer, ananas, perzik en citrus tekenen het fruit. Verder licht zweterig, floraal, kruidig, houtimpressies, notig en etherisch. In de mond treedt bij aanvang vooral het filmende naar voor en wordt de wijn als ‘aangenaam vettig en sappig, rond’ omschreven. Bij een tweede slok valt toch ook de verscholen en zeer mooi ondersteunende aciditeit van de wijn op. Mineraal en ziltig in de afdronk, die weliswaar een puntje langer aanwezig mocht blijven. Punten: 86/100 – Te koop bij Wine-Art (Prijs 62,00 €)
San Giusto a Rentennano La Ricolma Merlot 2006 – Toscana IGT – Toscana Merlot die gedurende 22 maanden rijpt in Franse eiken vaten. Terwijl er links en rechts mooie commentaren over deze wijn op te vangen waren kwam ik niet verder dan dat de aanwezigheid van de alcohol en kruiden al het andere maskeerde. Eén van de flessen bleek niet 100% correct te zijn (mijn glas), bij gevolg heb ik deze wijn dan ook geen bespreking gegeven. Geen punten – Te koop bij Stappato (momenteel staat hij daar op uitverkocht en is er geen prijs zichtbaar. De prijzen op het internet voor recentere jaargangen zijn zeer divers en variëren tussen de 170 en de 500 €)
Kellerei Girlan Vigna Ganger Pinot Noir Riserva 2017 – Alto Adige DOC Mazon – Alto Adige Pinot Noir die 20 maanden rijpt in barriques en vervolgens 18 maanden flessenrust krijgt. Heldere zuivere granaatrode kleur. Wat een heerlijk, uitnodigende, fragiele en typische Alto Adige Pinot Noir neus is dit. Het doet je stralen van contentement… De ontleding van deze complex geurexplosie gaat in fases want telkens komen er nieuwe elementen opzetten. Framboosjes, aardbeien, kers/kriek. Het kleine fijne rode fruit is er allemaal. Duidelijke aanwezigheid van de roosjes, mooie kruidigheid. De houtopvoeding zorgt voor branderige aroma’s zoals mokka, koffie, sigarenkistje. Een vegetale toets en een snuif humus ronden af. Tiptop zuren vullen de mond, gespekt met het sappige rode fruit en een verscholen body. Dat de afdronk tot ongekende lengtes present blijft zorgt voor extra genot. Ja, dit is helemaal mijn ding (part one)! Punten: 94/100 – Te koop bij Wijnsalon (prijs 135,00 €)
Pietradolce Vigna Barbagalli 2016 – Etna Rosso – Sicilia Nerello Mascalese met een opvoeding in eiken vaten voor 20 maanden. Gematigd granaatrood en helder van kleur. De neus biedt een gevarieerd boeket met een licht vlezige balsamico toets. Pruim, aardbei, kers, rode bes, viool, roos, anijs, munt, chocolade, mokka, wat dierlijk en alcohol. Alles is mooi aanwezig om me ook een mooi mondgevoel te bezorgen. Hier blijf ik echter wat op mijn honger zitten. De wijn is voldoende sappig, mooi kruidig, zelfs evenwichtig maar komt me net iets te snoeperig over. Mijn verbazing is dan ook groot dat het de Vigna Babagalli is waar ik meestal lyrisch over ben… Punten: 84/100 – Te koop bij Wine-Art (Prijs 102,00 €)
Kellerei Bozen Taber Lagrein Riserva 2017 – Alto Adige DOC – Alto Adige Lagrein die vergist in grote foeders en een opvoeding geniet in barriques gedurende 12 maanden. De kleur is bijna zwart te noemen, hij is helder en in bezit van een heerlijke gekleurde traanvorming. De geur bulkt van de sulfiet en doet me zweren dat we met een Aglianico/Taurasi te maken hebben. Lagrein kwam even op in de gedachten maar het zwoelere karakter dreef me definitief zuidwaarts. De neus biedt exact wat ik graag heb in krachtpatsers van wijn. Die grafiet die licht dominant is, het vlezige van braadjus, het donkerste fruit dat de bijna zwarte kleur van de wijn in de verf zet. Het overvloedige aan kruiden (jeneverbes, tijm, peper, laurier, munt en salie) de houtintegratie die grommend zijn aanwezigheid laat blijken met tabak, leder, chocolade en mokka. Lichte integratie van sousbois, thee en paprika… Samengevat: uitbundig! Wat mij betreft wordt die bijna overdreven uitbundigheid nog eens verdergezet in de mond. De tannine die spreekt ‘hier ben ik’ waarna het sappige smeuïge zwarte fruit dit vlug de kop in drukt. De oh zo belangrijke aanwezigheid van de zuren en de grootse lengte brengen de noodzakelijke balans. Dit is gigantisch lekker, eten & drinken tegelijkertijd en helemaal mijn ding (part two)! Punten: 95/100 – Te koop bij Van Eccelpoel (prijs 52,50 €)
Aldo Conterno Bussia Colonnello 2016 – Barolo DOCG – Piemonte Nebbiolo oude stijl met opvoeding gedurende 29 maanden in 25 hl grote Slavonische eiken vaten. Heldere, lichte kersenrode kleur. Herkenbare Nebbiolo aroma’s waarbij we instant een dwaze gelukzalige lach op ons gezicht krijgen. Je zou het boeket in een bokaaltje moeten kunnen opvangen waar je stiekem van tijd tot stond aan kan ruiken. Het is trouwens blijven ruiken en blijven ontdekken want het is een heerlijk complex gebeuren. Beeld je in dat je deze tijd van het jaar het bos in trekt. Bosaardbeien, paddenstoelen, zwammen, truffel, humus, sousbois… noem het maar! De aanwezigheid van framboos, roosjes en thee zijn bijna een evidentie. Munt, ceder, sigaar, koffie en tabak spelen de tweede viool. Qua smaak kan je allerlei superlatieven bovenhalen. Ik hou het bescheiden op subtiel, elegant, fragiel, fris, dragend, complex… kortweg Nebbiolo! En dus helemaal mijn ding (part three). Punten 97/100 – Te koop bij Licata (Prijs 120,00 €).
Chianti Classico, telkens ik de naam hoor maakt mijn hart een klein sprongetje! Nergens anders immers kan de Sangiovese druif zo fragiel en verfijnd overkomen. De druif die vaak onbeduidende, karakterloze tot zelfs boerse wijnen voorbrengt wordt in hartje Toscana plots die wulpse, charmante verleider. Een coup de foudre is het logische gevolg… Niet enkel voor de wijn trouwens! Eenieder die ooit een bezoekje bracht aan dit prachtige stukje Italië raakt er niet over uitgepraat en is voor eeuwig verliefd op dit wondere lapje natuur! Van Greve, Radda, Panzano, Gaiolo, Castellina tot Berardenga zal je de magie kunnen ondervinden. Zoek een gaatje in de agenda en boek een uitje. Je zal nadien enkel maar instemmend kunnen knikken.
En dus was ik in de wolken dat Chianti Classico het thema was van onze Amici proeverij. Onze wijnmeester Frans orakelde met minstens zoveel liefde over de regio en beloofde ons 8 wijnen te schenken. Eén mol zou er zich bevinden onder deze Classico’s of Toscaanse Sangiovese IGT’s. Onze mollenjacht kon dus van start gaan!
Chianti Classico DOCG, enkele weetjes!
Chianti Classico ligt in de zogenaamde Zona Antica van Toscane, meer bepaald in de magische driehoek tussen Firenze, Siena en Arezzo.
De benaming ‘Classico‘ zal je meer vinden op de Italiaanse wijnetiketten. Hiermee duidt men het oorspronkelijk kerngebied van de wijnregio aan. De gehele Chianti regio is gedurende de jaren enkel maar groter en groter geworden. Vele goudzoekers zijn er aangeland om hun eigen magie in de fles te brengen. Zoals dat gaat met goudzoekers draait dit vaak op niets uit. Het kaf van het koren scheiden is misschien nergens zo van toepassing als in het gehele Chianti gebied.
De oorspronkelijk vastlegging van de productiezone dateert reeds van 1932.
De productiezone beslaat 9 gemeentes: Barberino Val d’Elsa, Castellina in Chianti, Castelnuovo Berardenga, Gaiole in Chianti, Greve in Chianti, Poggibonsi, Radda in Chianti, San Casciano Val di Pesa en Tavarnelle Val di Pesa.
Chianti Classico is sinds 1984 een DOCG
Sangiovese is de druif verantwoordelijk voor het edele sap. Ze moet voor minstens 80% aanwezig zijn. De volle 100% heeft mijn voorkeur (toegelaten sinds 1996)!
De druiven die voor de overige 20% mogen voorkomen zijn, zoals dat zo mooi in de disciplinare omschreven staat, de rode druivenrassen die geschikt zijn voor wijnbouw in Toscane. We onthouden vooral dat het nog uitsluitend rode rassen mogen zijn (verplicht sinds 2006). Deze die we het vaakst tegenkomen zijn onder andere Canaiolo, Colorino, Merlot, Mammolo, Ciliegiolo, Malvasia Nera en Pugnitello.
Er worden 3 type Chianti Classico gemaakt. 1. Chianti Classico – Rijpingsperiode van minstens 12 maanden. 2. Chianti Classico Riserva – Rijpingsperiode van minstens 24 maanden 3. Chianti Classico Gran Selezione – Rijpingsperiode van minstens 30 maanden en enkel de druiven van de eigen wijngaarden mogen gebruikt worden.
Gran Selezione, in 2014 in het leven geroepen, is het laatste modepopje op het etiket en heeft tot op heden enkel het nut gehad de prijzen de hoogte in te jagen. De nadruk op de portemonnee dus in plaats van, zoals het nobele opzet was, op de terroir!
Een gastronomisch orgasme kan je ter plekke krijgen wanneer je de Chianti Classico als partner in het glas neemt bij een lokaal stukje Chianina Côte à l’Os (Bistecca alla Fiorentina).
De wijn mag nog steeds gebotteld worden in de oorspronkelijke fiasco flessen.
De Gallo Nero is het symbool van het Consortio Chianti Classico
De proeverij!
Isole e Olena Chianti Classico 2015 80% Sangiovese, 15% Canaiolo, 5% Syrah. Rijping van 12 maanden op eiken vaten (zowel barriques als foeders). Heldere kersenrode kleur. Er moet gewerkt worden met het glas want de wijn geeft weinig prijs in zijn aanzet. We gunnen hem de nodige tijd en onder de leiding van een zachte rozenparfum komt stilaan ook de rest van het boeket opzetten: kers, kriek, munt, peper, thee… Sappige start in de mond die spijtig genoeg vervalt in een eentonigheid. Het bittertje in de afdronk is net iets te stevig aanwezig. De lengte mocht net iets langer dragen. Punten: 83/100 – Te koop op diverse plaatsen in België (richtprijs 24,50 €)
Castello di Monsanto Chianti Classico 2015 90% Sangiovese en 10% Canaiolo + Colorino. Rijping van 15 maanden in 3800 liter vaten. Helder kersenrood. Uitbundige neus waarbij de aardse tonen (paddenstoel, humus, sousbois) domineren. De branderige aroma’s nemen dan over met ceder en koffie. In een derde fase ontdekken we het fruit, kruiden en bloemen. Bosaardbei, kers, rozen, jeneverbes, munt, peper, laurier. In de mond ontdekken we een evenwichtige wijn met voldoende power zonder te dominant-krachtig over te komen. De afdronk mocht opnieuw ietsje langer zijn. Het is een correcte Chianti Classico maar wel eentje die je vaker zal vinden in het grote aanbod. Geen uitschieter dus. Punten 85/100 – Te koop bij Convento (Prijs 31,50 €)
Podere il Palazzino Grosso Sanese Chianti Classico 2011 100% Sangiovese. Vinificatie in grote eiken kuipen en rijping gedurende 18 maanden in Franse eiken barriques. Helder, zuiver kersenrood met een lichte evolutie. Tranend. Even sniffen in het glas geeft een goedkeurend knikje. Mooie neus met een fijne houtverwevenheid. Hoewel reeds 2011 is het fruit nog steeds omnipresent. Van het kleine rode fruit tot zelfs nog een vleugje braam. Uiteraard zitten de tertiaire aroma’s stevig in het glas. Tabak, chocolade, cederhout, thee ze zijn er allemaal. Licht animaal, een ruiker van rozen en viooltjes en een kruidenbox ronden af. Het belovende van de neus wordt waargemaakt in de mond. We proeven een sappige combinatie van fruit, kruiden en alcohol met een leuk bittertje en smakelijke tannine. Hoewel we in de neus nog jong fruit waarnemen, hebben we tijdens het proeven toch de indruk dat de wijn op dronk is gekomen en je de eventuele flessen die nog liggen te rusten in de kelder beter binnen afzienbare tijd soldaat kan maken. Punten: 88/100 – Niet te koop gevonden in België (Richtprijs ronde de 40 €)
San Giusto a Rentenano Chianti Classico Riserva le Baroncole 2013 97% Sangiovese en 3% Canaiolo. Rijping van 16 tot 20 maanden op deels foeders en deels barriques. Volle, zuivere robijnrode kleur. De geur geeft vooral rijper fruit in vergelijking met de vorig geproefde wijnen. Pruim, kers en braam. Deze rijp fruitige neus komt evenwel niet overdone over. Mooie aanvulling van tabak en chocolade en een zeer aangename houtinvloed! Van smaak ervaren we een zeer krachtig mondgevoel, ver weg van de fragiliteit die een Chianti Classico zo typeert. Waarbij we niet gezegd willen hebben dat dit geen mooie wijn is. In tegendeel zelfs stevig & lekker met een mooi evenwicht en beluste tannine. Deze wijn mag trouwens nog wel wat hebben en is verre van versleten. Punten: 88/100 – Te koop bij Stappato (Prijs 33,00 €)
Piaggia Carmignano Riserva 2015 70% Sangiovese, 20% Cabernet Sauvignon en Cabernet Franc, 10% Merlot. Rijping in Franse eiken barriques gedurende 18 maanden. Donker kersenrode kleur. Zeer gekleurde tranen. Sappig fruitig in de neus met dieprijpe kersen en pruim . Maar er valt veel meer te ontdekken dan enkel maar fruit: de cacao en dan die heerlijke mokka, karamel, tabak en florale invulling. Zeer veel fijne kruiden en dan de bevestiging van het mol-gehalte van deze wijn: groene paprika. We verwedden er ons glas voor dat er een zekere aanwezigheid van Cabernet is. De smaak is opnieuw intens heerlijk. De sappige zuurtjes brengen de tannine geen moment in verlegenheid. Ze duelleren tot het uiterste en dit komt de wijn ten goede. De wijn blijft lang aanwezig. Dit is een zeer smakelijke, sappige, rijke en fijne wijn die van start tot einde plezier schenkt. Deze niet Chianti Classico werd zowat unaniem gespot. Wens je meer te weten over de Carmignano kan je een eerdere blog lezen: Carmignano – De oude Toscaan Score 92/100 – Te koop bij Licata (Prijs: 35,00 €)
Brancaia Chianti Classico Riserva 2015 80% Sangiovese en 20% Merlot. 16 maanden rijping, de Sangiovese in tonneaux, de Merlot in barriques. Helder kersenrood en tranend. Uiterst aantrekkelijke neus reeds vanuit stilstand. Walsen in het glas brengt bovendien de allerbeste pruimtabak boven. De kruiden zijn zo aanstekelijk met vooral de oregano en de munt. Het fruit is het gebruikelijke van kers en aardbei. De bramen krijg je er bovenop. De houtlagering zit zeer mooi verweven doorheen het geurenpallet. Een vleugje aangename aardse toetsen ronden af. We barsten van de nieuwsgierigheid of de wijn kan bevestigen qua smaak! Proeven dus en je maakt onmiddellijk kennis met de prachtige zuren die doorheen de wijn walsen. Dit in combinatie met de mooie tannine maakt dat dit een zeer smakelijke Chianti Classico is met een mooie verfijndheid. Alles zit verweven en het frisse jonge fruit geldt als een leidraad doorheen het gehele smaakprofiel. Eindigen doen we met een subliem bittertje! Punten: 93/100 – Te koop bij Leirovins (Prijs 33,00 €)
Isole e Olena Cepparello Toscana IGT 2015 100% Sangiovese. 20 maanden rijping in barriques. Volle, heldere kersenrode kleur met traanvorming. De geur is veelzeggend in de beste betekenis van het woord. Voor het walsen komen er leuke florale geuren van voornamelijk roosjes door. Na het walsen komen de gebrande aroma’s (ceder, koffie, tabak, leder) zeer verleidelijk opzetten. Klassiek fruit met kers/kriek/aardbei/framboos. Peper en salie worden bijgestaan door de jeneverbes qua kruidendoosje. Voor het eerst deze avond heb ik grafiet in een geproefde wijn. Niets in de geur doet de stevigheid van de tannine vermoeden. De wijn is in het bezit van schitterende zuren die de wijn volledig mee dragen. Prachtig sappig fruit en een lange tot aanhoudende finale doet me besluiten dat zit een wel zeer zéér leuke wijn is! Punten: 92/100 – Te koop op diverse plaatsen in België (richtprijs ligt rond de 80 €).
Tenuta Antinori Tignanello Toscana IGT 2015 Hoofdzakelijk Sangiovese met een kleine aanvulling van Cabernet Sauvignon en Cabernet Franc. Rijping in Franse en Hongaarse eiken vaten gedurende 16 maanden. Met de Tignanello zetten we de lijn van de laatste wijnen gewoon verder. Intense, helder, robijnrode kleur. Wat een heerlijke geurervaring alweer! Zeer leuke combi tussen het rode en zwarte fruit met een aangename aardse aanvulling waar naast de paddenstoel en humus ook een puntje truffel te vinden is. Viooltjes verzorgen het florale accent en de houtlagering zorgt voor enig mooie branderige aroma’s van sigarenkistje, bittere chocolade, koffie en tabak. Laurier en olijven met een puntje paprika geeft een frisse vegetale aanvulling. Eenmaal we eindelijk aan het proeven toe zijn ontdekken we een krachtige maar zeer evenwichtige wijn. Smakelijk, sappig en volumineus met zeer fraaie zuren. Hij is niet zo fragiel als de vorige 2 wijnen (ongetwijfeld door de Cabernet aanwezigheid). Hij bezit een ander maar eveneens zeer lekker karakter. Het is zelfs (na)smakken alvorens een volgende slok te nemen. Punten: 92/100 – Te koop op diverse plaatsen in België (richtprijs 125,00 €)
We werden verwent met deze proeverij. Vanaf wijn nummer 3 was het genieten geblazen. Dit deed me eens te meer beseffen dat Sangiovese in zijn allergrootste vorm aanwezig is in Chianti Classico. Waarschijnlijk een eigen beluste mening… but hey, I don’t care!! 🙂
Bottle Case 