Soave is reshaping its quality pyramid. But will it make things any clearer?

Italy’s appellation system can be a maze, to put it mildly. Seeing the wood for the trees is not always easy. And whenever a relatively straightforward structure does exist, as in Südtirol/Alto Adige for example, someone inevitably starts shaking those trees and adding new elements that make the whole system more complicated, such as the introduction of a UGA system.

UGA, short for Unità Geografiche Aggiuntive, has probably become one of the most frequently discussed concepts among the decision makers at the consorzi that represent and protect so many Italian appellations.

We can blame Barolo for that, of course. And with good reason, because the introduction of its MGA system, Menzioni Geografiche Aggiuntive, can rightly be called a success. Today, a large number of Barolo producers focus on wines from individual MGAs and on what is generally described as terroir expression. I deliberately say “what is described as terroir expression”, because actually translating that terroir into the glass requires a good producer. Not every Barolo producer has that ability.

Today, however, we are heading about 300 kilometres east, to Soave.

The UGA system has been in place here since 2019, and it is fair to say that it has not produced the intended result. My natural reaction to that is: of course it hasn’t. Before you can explain to a wine lover what a UGA actually adds, you first have to explain what Soave itself can mean today.

Soave DOC, Soave Classico DOC, Soave Colli Scaligeri DOC, Soave Superiore DOCG, Soave Superiore Classico DOCG, Soave Superiore Riserva DOCG, Recioto di Soave DOCG, plus numerous possibilities involving the respective UGA names within many of these categories.

Try turning that into a clear and coherent story for someone who is interested in these white wines from Veneto, but does not fancy spending an evening studying Italian wine legislation first.

And we have not even touched on the composition of the wine yet. Fortunately, you can make that part a little easier on yourself by simply saying that Garganega has to make up the lion’s share. And if you really want to be thorough, you can add that pretty much all sorts of other grapes are allowed alongside it.

Today, however, we are focusing on the appellation structure. And that is precisely where the powers that be in Soave have decided it is time to start reshaping things.

Whether the system will actually become simpler as a result is far from certain. What did you expect?

From zoning to 33 UGAs

In 2019, following years of research into the landscape, soils, slopes and historic vineyard areas, Soave officially recognised 33 geographical zones distinguished by their historical and viticultural identity. With one eye firmly fixed on Barolo’s success, the hope was obviously to create a similar success story.

Names including Castelcerino, Fittà, Carbonare, Monte Grande, Foscarino, Costeggiola and Broia were given official status and could appear on labels. Producers could therefore indicate much more precisely where their Garganega came from.

I actually see value in introducing geographical names in Soave. It is important to understand that the Soave region is anything but one homogeneous winegrowing area. The hills east of Verona contain ancient volcanic soils, limestone and a wide variety of slopes and exposures. At the same time, a considerable part of the appellation consists of flatter and more productive land.

Since the introduction of the 33 UGAs in 2019, these names have been permitted within several Soave classifications. That is precisely what the proposed reform intends to change, by linking the UGAs much more explicitly to Soave Superiore DOCG.

The possible new pyramid

The proposal currently on the table, and to be absolutely clear, it has not yet officially entered into force, would move the UGA names for dry wines to Soave Superiore DOCG and remove them from the other classifications. You could say that geographical precision is being transferred to Soave Superiore DOCG. That could actually make the system clearer.

However, the term Classico would also disappear from Soave DOC. The historic zone itself would obviously continue to exist, but Classico would henceforth move to the DOCG. A future bottle could therefore be labelled Soave Classico Superiore DOCG.

And this is where, for me, the proposal starts to become problematic. Soave seems to be missing an opportunity to create genuine clarity for consumers.

Anyone with even a modest interest in Italian wine is familiar with the term Classico, with Chianti being the most obvious example. It is also relatively easy to explain. Classico identifies the historic winegrowing zone. Everything outside that Classico area represents a later expansion of the appellation. Whether that expansion came about through popularity or opportunism is something you can decide for yourself.

Superiore, on the other hand, has always struck me as a rather vague designation. What does it really tell us?

The basic production rules are usually somewhat stricter in terms of potential alcohol, yields, planting density or other rather technical requirements. Yet there are often exceptions or technical possibilities that make the distinction less absolute than the word Superiore might suggest.

The reason for having a Superiore category will, in most cases at least, remain something of a question mark for me. I do understand that this is a sensitive issue. Established classifications are never easy to challenge, and in Soave the Superiore category has meanwhile reached the highest rung of the ladder with DOCG status.

Turning the denomination into Soave Classico DOCG would, in my view, communicate much more clearly what you actually want to say: this is the historic heart of Soave.

Of course, writing that sentence in an article is probably considerably easier than pushing such a change through the Italian and European administrative machinery.

For the sake of completeness, Colli Scaligeri would also disappear as a separate geographical designation.

The so called crus are not disappearing

Under the proposed new system, the UGAs would retain their place and, in the minds of those behind the reform, would undoubtedly take on a more prominent role.

By moving them higher up the hierarchy, the obvious intention is to increase their prestige and give this geographical classification greater significance. Within the logic of the intended quality pyramid, that makes sense. At the bottom sits the broad Soave appellation. As you move upwards, geographical origin becomes increasingly precise and important.

And that is where the discussion begins.

Moving a geographical name higher up a classification system does not automatically make it more meaningful to consumers.

A simple question: did you know that Soave already has 33 different UGAs? The experts will obviously nod knowingly, but the vast majority of wine lovers will simply have no idea. And it is not as if these UGAs were introduced yesterday either.

Riserva could disappear

The proposal currently under discussion goes considerably further than simply rearranging the quality pyramid. It also includes changes to several production requirements for Soave Superiore DOCG.

The maximum yield for Soave Superiore would increase, while the required natural alcohol level of the grapes would also be adjusted. Garganega would obviously remain the central grape variety, although the rules governing secondary varieties are also being reconsidered.

For wines actually marketed with a UGA name on the label, another important distinction is proposed concerning the date on which they may be released.

A regular Soave Superiore could be released relatively soon after the harvest. A wine carrying a UGA or the name of a specific vineyard would have to wait longer before being released.

The proposal also removes the Riserva category. This is being presented as a way of simplifying things for consumers.

From my perspective, that is hardly an improvement either. Riserva is a well established term. The moment I see Riserva on a label, I know that I am dealing with a more serious wine that has undergone a longer period of maturation, whether or not that includes ageing in oak.

Why remove one of the few terms in this whole structure that hardly needs explaining?

Why does Soave want to change all this?

Behind this entire reform lies a problem Soave has been struggling with for much longer. That problem has a name: image.

For many people, Soave is still associated with large volumes of affordable, fairly ordinary white wine, rather than the ambitious and genuinely impressive Garganega wines produced from historic hillside vineyards.

That perception obviously exists and it will not simply disappear. As long as the very large producers and cooperatives have major interests in the appellation, they will continue to leave their mark on the Soave “brand”.

Speak to some of the smaller producers locally and the frustration becomes pretty obvious as soon as the names of some of the larger players come up.When it comes to Soave’s image, relations between the smaller and larger producers are clearly somewhat strained.

The introduction of the 33 UGAs in 2019 was obviously intended, at least in part, to improve that image. The fact that the UGAs have gained so little recognition among the wider wine drinking public is understandably frustrating.

Who is actually asking for this?

During a visit to the region, we put the question to several smaller producers. What do they themselves think about the possible transfer of the UGAs to Soave Superiore DOCG and all the reshuffling of the quality pyramid?

Their answer was remarkably down to earth.

First of all, there is apparently still some doubt as to whether the proposed reform will ultimately be implemented in its current form.

At the same time, they raised a much more fundamental question: what does this shift actually achieve?

Take our own Soave producer, GianniTessari. They produce two wines, Scalete and Perinato, from grapes grown within UGAs. Yet the names of those UGA’s do not feature prominently on the labels. The wines have their own names instead.

When we asked why, the answer was strikingly simple.

You, as an Italian Wine Ambassador, know Soave’s 33 crus and understand their significance. The vast majority of wine consumers do not know them and feel no particular need to learn them.

Yes, we could market Scalete as Tenda or Perinato as Pigno, but our colleague down the road could do exactly the same. The same UGA name would then appear on wines from several producers, partly diluting the identity we have built around Scalete and Perinato.

Because the crus themselves are not widely known, consumers could even get the impression that they are dealing with a more uniform type of wine. And that is obviously not what we want.

On top of that, we deliberately choose not to produce a Superiore. Under the new system, we would have to do so if we wanted to use the UGA, effectively forcing us to change our own winemaking philosophy.

And this was not something we heard only from our own producer. Similar comments came from several other quarters. Most of these producers showed little enthusiasm for the reform.

Economics obviously plays a role too

Reducing this entire discussion to labels and crus would hide part of the truth. Economics certainly matters here. What did you expect?

At the same time, Soave has introduced measures intended to bring the available volume more closely into line with market demand.

Production of the broader Soave DOC will be further regulated over the coming years. The larger players are dealing with surpluses, while smaller producers fear that the resulting image problem will affect them as well and understandably fear being left with wine they simply cannot sell.

That economic context also needs to be taken into account when looking at the reform.

No further expansion of the current Soave area. Restrictions on new plantings within the existing appellation. Lower maximum yields. It all forms part of a broader strategy. The Consorzio is trying to create more value around Soave and to distinguish the different faces of the appellation more clearly.

A classification, however, is not the same thing as a reputation. And that may well be the most interesting conclusion to emerge from this entire discussion.

With its 33 UGAs, Soave has done an impressive amount of work to map and define the geographical diversity of the region. That has value in itself. Anyone who studies Soave in depth gains a much more precise understanding of the appellation as a result.

A geographical area can be defined through research, maps and a disciplinare. Reputation develops in a very different way. It requires producers who actually use the name, wines that prove their quality, sommeliers who tell the story and, ultimately, consumers who are willing to remember that name.

A simple and clearly understandable structure can be a very useful tool in achieving that.

Soave DOC for the broader vineyard area surrounding the historic core.
Soave Classico DOCG replacing Superiore, where the inclusion of the UGAs becomes tangible because the vast majority of them are located within or around the historic Classico zone.
And the possibility of using Riserva for both.

Sometimes the solution can be simple.

Soave schudt aan zijn kwaliteitspiramide. Maar wordt het er duidelijker op?

De Italiaanse herkomststructuur is een kluwen, dat is het minste wat je erover kan zeggen. Het is niet steeds eenvoudig om het bos door de bomen te zien. En als er dan een keer een eenvoudige structuur bestaat, zoals bijvoorbeeld in Südtirol/Alto Adige, dan begint men wel eens aan die bomen te schudden en voegt men nieuwe elementen toe om het systeem ingewikkelder te maken, zoals met de invoering van een UGA systeem.

Dit UGA systeem, voluit Unità Geografiche Aggiuntive genoemd, is in de wandelgangen van de bonzen die het voor het zeggen hebben bij de consorzio’s die zowat elke appellatie wel bezit waarschijnlijk het meest gefluisterde woord om in te voeren. Allemaal de schuld van Barolo natuurlijk, waar men met recht en reden kan stellen dat de invoering van het MGA systeem een groot succes kent. Zowat elke Baroloproducent zet ondertussen in op de zogezegde terroirexpressie en maakt een Barolo die afkomstig is van een bepaalde MGA. Ik zeg bewust ‘zogezegde terroirexpressie’, want om deze ook effectief tot uiting te kunnen brengen in het glas moet je een goede producent zijn. Niet elke Baroloproducent bezit deze gave!

Vandaag neem ik je echter mee naar Soave, zo’n 300 kilometer oostwaarts.

Hier is het UGA systeem al sinds 2019 ingevoerd en moet men vaststellen dat het resultaat ervan niet het beoogde effect heeft gehad. Mijn natuurlijke reactie hierop is dan: natuurlijk niet! Want voor je aan een wijnliefhebber kan uitleggen wat zo’n UGA precies toevoegt, moet je eerst nog zien uitgelegd te krijgen wat Soave vandaag eigenlijk allemaal kan betekenen.

Soave DOC, Soave Classico DOC, Soave Colli Scaligeri DOC, Soave Superiore DOCG, Soave Superiore Classico DOCG, Soave Superiore Riserva DOCG, Recioto di Soave DOCG en nog tig andere mogelijkheden met de vermelding van de respectievelijke UGA in zowat elke benaming.

Probeer daar maar eens een eenduidig verhaal van te maken voor iemand die wel interesse heeft in deze witte wijnen uit Veneto, maar niet eerst een avondje Italiaanse wijnwetgeving wil studeren.

En dan hebben we het nog niet over de samenstelling van de wijn. Daar kan je het jezelf gelukkig iets makkelijker maken door te stellen dat Garganega wel het leeuwenaandeel moet uitmaken. En als je dan volledig wil zijn, kan je eraan toevoegen dat er daarnaast pretty much andere druiven aanwezig mogen zijn.

Maar het gaat vandaag om de herkomstbenaming en net daar heeft de raad der wijzen in Soave zijn ronde tafelconclaaf beëindigd en is men tot het besluit gekomen er de schaaf in te zetten!

Of het systeem hiermee vereenvoudigd gaat worden, dat is allesbehalve evident. Of wat had je gedacht.

Van zonering naar 33 UGA’s

In 2019 werden er in Soave, na jarenlang onderzoek naar het landschap, de bodems, de hellingen en de historische wijngaardgebieden, drieëndertig geografische zones weerhouden die zich onderscheiden door hun historische en wijnbouwkundige identiteit. Lonkend naar het succes van Barolo, verhoopte men uiteraard eenzelfde succesverhaal te kunnen schrijven.

Namen als onder andere Castelcerino, Fittà, Carbonare, Monte Grande, Foscarino, Costeggiola en Broia kregen daarmee een officiële stempel op het etiket. Producenten konden veel duidelijker aangeven waar hun Garganega vandaan kwam.

Op zich vind ik die invoering van geografische benamingen niet noodzakelijk een slecht gegeven voor Soave. Je moet immers weten dat de gehele Soave regio allesbehalve één homogeen wijngebied is. De heuvels ten oosten van Verona bevatten oude vulkanische bodems, kalksteen en uiteenlopende hellingen en exposities. Daarnaast bestaat een aanzienlijk deel van de appellatie uit vlakker en productiever terrein.

Met de invoering van de 33 UGA’s in 2019 konden deze binnen verschillende Soave classificaties worden gebruikt. Precies dat wil men nu gaan wijzigen door de UGA’s veel nadrukkelijker te koppelen aan Soave Superiore DOCG.

De mogelijk nieuwe piramide

Het voorstel dat vandaag op tafel ligt, en voor alle duidelijkheid nog niet officieel van kracht is, wil de UGA benamingen, voor de droge wijnen, verschuiven naar Soave Superiore DOCG en weghalen bij de andere classificaties. Laat ons maar zeggen dat de geografische verfijning verhuist naar Soave Superiore DOCG. Op zich vind ik daar opnieuw niets mis mee en kan het zelfs voor meer duidelijkheid zorgen.

Maar ook de vermelding Classico zou verdwijnen uit Soave DOC. De historische zone blijft uiteraard bestaan, maar Classico zou voortaan gekoppeld worden aan Soave Superiore DOCG. Een toekomstige fles zou daardoor bijvoorbeeld als Soave Superiore DOCG Classico op de markt kunnen komen.

En daar wringt voor mij het schoentje en lijkt men binnen Soave een kans te missen om echte duidelijkheid te scheppen naar de consument toe. Iedereen die het Italiaanse wijngebeuren wat volgt, is bekend met de benaming Classico, met als belangrijkste voorbeeld uiteraard Chianti. Het is een vrij eenvoudige benaming om uit te leggen. Ze bakent de historische wijnbouwzone af. Al de rest zonder Classico is de latere uitbreiding van het gebied. Ontstaan uit populariteit of opportuniteit, dat mag je zelf inkleuren.

Superiore daarentegen heb ik altijd een wat halfslachtige benaming gevonden. Wat zegt dat nu eigenlijk? De basisvoorwaarden zijn meestal wat scherper gesteld rond potentieel alcoholgehalte, opbrengsten, plantdichtheid of andere nitwit voorwaarden. Alleen bestaan er vervolgens vaak alweer uitzonderingen of technische mogelijkheden waardoor het onderscheid minder absoluut wordt dan de term Superiore doet vermoeden.

De reden voor het bestaan van een Superiore zal voor mij, in de meeste gevallen weliswaar, steeds een vraagteken blijven. Dat dit gevoelig ligt, daar heb ik wel begrip voor. Niemand trapt immers graag tegen de schenen van heilige huisjes en de Superiore status heeft in Soave ondertussen wel het hoogste schavotje van DOCG bereikt.

Het decreet dan maar omvormen naar Soave Classico DOCG zou volgens mij veel duidelijker communiceren wat men eigenlijk wil zeggen: dit is het historische hart van Soave. Alleen is dat waarschijnlijk eenvoudiger geschreven in een artikel dan door de Italiaanse en Europese administratieve mallemolen gejaagd.

Ter volledigheid: ook Colli Scaligeri zou als afzonderlijke geografische benaming verdwijnen.

De cru’s verdwijnen dus niet

In het nieuwe systeem dat wordt voorgesteld, hebben de UGA’s nog steeds hun plaats en in de hoofden van de ontwerpers van het nieuwe voorstel zullen ze ongetwijfeld een prominentere plaats gaan innemen.

Door ze hoger in de rangorde te plaatsen, is het uiteraard de bedoeling dat hun aanzien stijgt en deze geografische indeling meer betekenis krijgt. Vanuit de logica van de beoogde kwaliteitspiramide valt daar iets voor te zeggen. Onderaan staat de brede herkomst Soave. Hogerop wordt de geografische oorsprong steeds duidelijker en belangrijker.

Alleen begint daar ook de discussie.

Want een plaats hoger in een classificatiesysteem betekent nog niet automatisch dat een geografische naam voor de consument meer betekenis krijgt. Wisten jullie immers dat er vandaag al 33 verschillende UGA’s bestaan in Soave? Uiteraard zullen de kenners beamen, maar het overgrote deel van de wijnliefhebbers zal hier eenvoudigweg geen weet van hebben. Nochtans bestaan ze al wel even hoor.

Riserva zou verdwijnen

Het voorstel dat op tafel ligt, gaat nog wel wat verder dan een verschuiving binnen de piramide. Het voorziet namelijk ook aanpassingen van enkele productievoorwaarden van de Soave Superiore DOCG.

De maximale opbrengst voor Soave Superiore zou stijgen en ook het vereiste natuurlijke alcoholgehalte van de druiven wordt aangepast. Voor de samenstelling blijft Garganega uiteraard de centrale druif, maar ook daar worden de bepalingen rond de secundaire druiven herbekeken.

Voor wijnen die effectief met een UGA benaming op het label op de markt komen, wordt daarnaast een belangrijk onderscheid voorzien in het moment waarop ze op de markt mogen komen. Een gewone Soave Superiore zou relatief snel na de oogst verkocht kunnen worden. Voor een wijn met UGA of een vermelding van een specifieke wijngaard wordt een langere periode voor vrijgave voorzien.

Men heeft er ook voor geopteerd om de categorie Riserva te laten verdwijnen. Dit wordt als een vereenvoudiging naar de consument toe beschouwd.

Ook dit is door mijn ogen helemaal niet gunstig. De benaming Riserva is immers ingeburgerd en vanaf het moment dat ik Riserva op het etiket zie staan, weet ik dat ik met een serieuzere wijn te maken krijg die een langere opvoedingsperiode heeft genoten, al dan niet met houtlagering.

Waarom wil Soave dit veranderen?

Achter deze hele hervorming zit een probleem waarmee Soave al veel langer worstelt. Dat probleem luistert naar de naam imago! Bij velen wordt een Soave wijn immers nog geassocieerd met grote volumes en betaalbare, niet al te kwalitatieve witte wijn en niet met de heerlijke ambitieuze wijnen van Garganega uit historische heuvelwijngaarden.

Die perceptie is er uiteraard en gaat niet zomaar verdwijnen. Zolang de supergrote spelers en coöperaties er hun belang blijven hebben, zullen ze hun stempel drukken op het ‘merk’ Soave. Als je ter plekke spreekt met de kleinere producenten, spuwen ze de namen van deze spelers net niet uit. Er zit naar imago toe duidelijk een haar in de boter tussen de kleinere en grotere producenten.

Dat de invoering van de 33 UGA’s in 2019 een betrachting was tot imagoverbetering spreekt voor zich. Dat dit zo goed als geen resultaat heeft opgeleverd, is dan uiteraard ook een doorn in het oog.

Wie zit hier op te wachten?

Tijdens een bezoek ginds legden we dit voor aan enkele van de kleinere producenten: wat vinden jullie zelf van de mogelijke verschuiving van de UGA’s naar Soave Superiore DOCG en het gewriemel aan de kwaliteitspiramide?

Het antwoord was behoorlijk nuchter.

In eerste instantie bestaat er blijkbaar nog twijfel of de voorgestelde hervorming uiteindelijk in deze vorm wordt doorgevoerd. Tegelijk stelde men zich een veel fundamentelere vraag: wat levert die verschuiving eigenlijk op?

In het geval van onze eigen Soave producent, GianniTessari, stellen we vast dat ze met Scalete en Perinato twee wijnen maken van druiven die afkomstig zijn uit een UGA. Toch dragen de wijnen op het etiket niet prominent de naam van die cru. Ze hebben hun eigen naam gekregen.

Toen we vroegen waarom, volgde een bijzonder eenvoudig antwoord. Jij als Italian Wine Ambassador kent de 33 cru’s van Soave en de waarde ervan. Het overgrote deel van het wijnpubliek kent ze niet en heeft er ook geen behoefte aan om ze te kennen.

Ja, we kunnen onze Scalete als Tenda op de markt brengen of onze Perinato als Pigno, maar onze collega even verderop zou dit ook kunnen doen. Dan gaan we deze UGA benaming bij verschillende producenten op het etiket zien staan en verdwijnt voor een stuk de uitstraling die we met Scalete of Perinato hebben opgebouwd. Omdat de cru’s zelf niet bekend zijn, kan de consument bovendien het gevoel krijgen met een uniforme wijn te maken te hebben. En dat wensen we uiteraard niet.

Bovendien produceren we bewust geen Superiore. Met de nieuwe invoering zouden we dat dan wel moeten gaan doen en worden we verplicht onze eigen filosofie van wijnmaken te wijzigen.

Dit antwoord hoorden we trouwens niet alleen bij onze producent, maar ook vanuit meerdere andere hoeken. De meeste van deze producenten zitten hier echt niet op te wachten.

Uiteraard speelt ook economie mee

Deze discussie enkel maar terugbrengen naar etiketten en cru’s zou de waarheid verhullen. Het financiële plaatje heeft hier wel degelijk zijn betekenis, of wat had je gedacht.

Soave heeft tegelijk maatregelen genomen om het beschikbare volume beter af te stemmen op de markt. De productie van de brede Soave DOC wordt de komende jaren verder gereguleerd. De grotere spelers zitten met overschotten, de kleine producenten vrezen dat de uitstraling ook op hen een weerslag zal hebben en zijn als de dood om met niet verkocht druivensap in hun kelder te blijven zitten. Terecht!

Ook dat economische verhaal moet je meenemen wanneer je naar deze hervorming kijkt. Geen verdere uitbreiding meer van het productiepotentieel. Het beperken van nieuwe aanplant die voor Soave kan worden geclaimd. Het verlagen van de maximaal classificeerbare opbrengsten.

Het past allemaal binnen een groter verhaal. Het Consorzio probeert meer waarde rond Soave te creëren en de verschillende gezichten van de appellatie duidelijker van elkaar te onderscheiden.

Maar een classificatie is geen reputatie en dat is misschien de interessantste conclusie van de hele discussie.

Soave heeft met zijn 33 UGA’s bijzonder veel werk verricht om de geografische diversiteit van het gebied vast te leggen. Dat is op zichzelf waardevol. Wie zich intensief met Soave bezighoudt, krijgt daardoor een veel preciezer beeld van de appellatie.

Een geografische naam afbakenen kan via onderzoek, kaarten en een disciplinare. Een reputatie ontstaat op een heel andere manier. Daarvoor zijn producenten nodig die de naam gebruiken, wijnen die hun kwaliteit bewijzen, sommeliers die het verhaal vertellen en consumenten die uiteindelijk bereid zijn die naam te onthouden.

En een eenvoudige maar duidelijke structuur is hierbij een heel behulpzaam instrument.

Soave DOC voor de grotere verspreiding van de wijngaarden rond het kerngebied.
Soave Classico DOCG ter vervanging van de Superiore, waar de opname van de UGA’s tastbaar wordt omdat het overgrote deel ervan in of rond de historische Classico zone ligt.
En de mogelijkheid tot aanduiding van Riserva voor beide.

Soms kan een oplossing eenvoudig zijn.

✨ Nieuw op de Wijnkennis Openflessendag: Giannitessari uit Veneto ✨

📅 Datum: Zondag 23 november 2025
📍 Locatie: Zaal De Vrede, Lichtaartseweg 131, Olen

Voor het eerst te gast op onze Wijnkennis Openflessendag: Giannitessari, een naam die in Veneto synoniem staat voor precisie en terroir. Het huis maakt verfijnde spumanti uit het Lessini-gebergte, levendige Soave-wijnen met expressie en vulkanische mineraliteit, en karaktervolle rode wijnen uit de Colli Berici.

Drie gebieden, drie gezichten, één handschrift: zuiver, energiek en evenwichtig. Giannitessari weet telkens de essentie van zijn terroirs te vatten in wijnen die zowel finesse als diepte tonen.

Te proeven wijnen:
🍾 Alpon Blu Durella Brut – een levendige spumante van 100% Durella met frisse citruszeste, wit fruit en een minerale toets van vulkanische bodem; strak en verfrissend van begin tot einde. Gemaakt volgens de Metodo Martinotti.
🍾 Metodo Classico Brut Monti Lessini DOC – verfijnde spumante van 100% Durella, 36 maanden sur lie gerijpt, met tonen van citrus, groene appel en broodkorst; strak, mineraal en met een lange, droge afdronk.
🍈 Pinot Grigio Delle Venezie DOC – frisse, toegankelijke witte wijn met aroma’s van appel, peer en citrus; levendig en evenwichtig met een zuivere, licht kruidige afdronk.
🍈 Soave DOC – verfijnde blend van Garganega en Trebbiano di Soave, met witte bloemen, perzik en peer; fris en harmonieus met levendige zuren, minerale toets en een subtiel amandelbittertje in de afdronk.
🍈 Soave Scalete Classico DOC – expressieve blend van Garganega en Trebbiano di Soave uit de cru Tenda; verfijnd en mineraal met tonen van witte bloemen, perzik en citrus, een lange, frisse afdronk en een subtiele ziltigheid.
🍈 Soave Perinato Classico DOC – 100% Garganega uit de cru Pigno, deels gerijpt in grote eiken vaten; verfijnd en gelaagd, met aroma’s van witte perzik, citrus en bloesem, een minerale spanning en een lange, frisse afdronk met subtiele ziltige toets.
🍇 Due Rosso Veneto IGT – blend van Merlot en Cabernet Franc, deels van ingedroogde druiven en gerijpt op groot eiken; vol en fluweelzacht met aroma’s van kers, bosvruchten en kruiden, mooi afgerond door rijpe tannine en een harmonieuze structuur.
🍇 Tai Rosso Colli Berici DOC – inheemse druif verwant aan Grenache, afkomstig van vulkanische en kalkrijke bodems; robijnrood en expressief met rood en zwart fruit, zachte tannine, fluwelen textuur en een frisse, rijp-fruitige afdronk.
🍇 Pian Alto Colli Berici DOC – krachtige blend van Cabernet Franc, Cabernet Sauvignon, Carmenère en Merlot; deels ingedroogde druiven en 36 maanden houtlagering zorgen voor diepte, structuur en intensiteit, met zwarte bessen, kruidigheid en een lange, gelaagde afdronk.

Ontdek deze nieuwkomer uit Veneto en laat je meeslepen door de precisie, het karakter en de puurheid waarmee Giannitessari elk terroir tot in het glas weet te vertalen — ze staan zelf achter de tafel om jullie te ontvangen!

Ontdek meer op de webpagina van Wijnkennis

Asparagi & amici: Italiaanse wijn als beste tafelgenoot

Asperges zijn terug – en ze verdienen een wijn met finesse

Zodra april zich aandient, begint het bij menig fijnproever te kriebelen. Het aspergeseizoen is kort, intens en gastronomisch gezien een jaarlijks hoogtepunt. Slechts een tweetal maanden lang siert het witte goud onze borden – net genoeg tijd om menig menukaart op z’n kop te zetten en chefs tot creatieve hoogtes te dwingen.

‘Wit goud’, zo noemen we de asperge hier. Poëtisch misschien, maar laat ons eerlijk zijn: qua verbeelding kunnen we nog iets leren van onze Franse en Duitse buren. Daar spreken ze over Pointes d’amour of Liebesspitzen. Liefdespuntjes. Daar krijg je meteen zin van om de tafel feestelijk te dekken.

Asperges in Italië – Asparagi con passione

Hoewel we in België en Nederland verzot zijn op het witte goud, is Italië allerminst onbekend terrein voor aspergeliefhebbers. Integendeel, asparagi maken al eeuwenlang deel uit van de Italiaanse eetcultuur, van noord tot zuid.

In het noorden, rond Veneto en Friuli, vind je de beroemde Asparago Bianco di Bassano, een beschermde streekproductie met DOP-status. Deze witte asperges worden vaak geserveerd met een zachtgekookt ei en olijfolie, simpel en puur. In Emilia-Romagna is asparagi alla Bismark populair: gebakken asperges met een spiegelei en Parmezaanse kaas. En natuurlijk zijn ze ook geliefd in risotto’s, zoals de romige risotto agli asparagi, afgewerkt met een beetje citroen en Pecorino.

Verder naar het zuiden verschijnen vooral de groene asperges op tafel, vaak gegrild of verwerkt in frittata’s, pasta’s of salades. Sicilië kent zelfs een wilde variant, asparagi selvatici, met een wat bittere, kruidige toets.

🇮🇹 Wist je dat… Italië tot de vijf grootste aspergeproducenten van Europa behoort?
En dat sommige regio’s zoals Veneto en Trentino zelfs asparagi-wijnroutes en lente-festivals organiseren?

Of het nu in eenvoud of in verfijning is: ook de Italianen weten de sensuele elegantie van asperges op waarde te schatten. Niet verwonderlijk dus dat zoveel Italiaanse wijnen er wonderwel bij passen.es op waarde te schatten.

Verleidelijk en verfijnd

Wist je trouwens dat asperges als afrodisiacum worden beschouwd? Ze zijn dus niet alleen een delicatesse, maar ook een subtiele knipoog op je bord. Zonder blozen op tafel én in het glas, want jawel, bij asperges hoort een goed gekozen wijn. En dat is niet zo vanzelfsprekend als het lijkt.

Asperges zijn namelijk een buitenbeentje in de wereld van wijn en spijs. We denken zelden aan een passende wijn bij groenten – onterecht overigens – maar bij asperges is het bijna een reflex. Elk jaar opnieuw duikt dezelfde vraag op: welke wijn past erbij? En dit keer beantwoorden we die vraag met een uitgesproken focus: welke Italiaanse wijn past erbij?

Want laten we eerlijk zijn: Italië heeft alles in huis om het delicate karakter van asperges te begeleiden. Van frisse bergwijnen tot zonnige witte parels met mediterrane kruiden, het aanbod is net zo divers als de Italiaanse keuken zelf. En net zoals de asperge, vaak eenvoudig, maar verfijnd bereid, zijn ook Italiaanse wijnen geworteld in terroir, traditie en subtiele expressie.

Delicaat maar duidelijk

Het antwoord? Zoals altijd hangt het af van de bereiding. Maar als je puur de zachte, aardse elegantie van de asperge in de verf wil zetten, zijn er enkele basisregels:

❌ Geen overdreven houtlagering die de finesse overstemt
❌ Vermijdt een zekere complexiteit maar kies voor ‘straight-on’ wijnen
✔️ Kies voor frisse, zuivere witte wijnen met fijne zuren
✔️ En liefst een zekere elegantie, verfijning, lichtvoetigheid
✔️ Florale of licht kruidige aroma’s die aanvullen, niet domineren

Arneis uit Roero – een onverwachte match made in heaven

Elegant, aromatisch én verrassend veelzijdig

Onder de vele Italiaanse witte druiven is er één die steeds weer weet te verrassen in combinatie met asperges: Arneis, afkomstig uit de heuvelachtige Roero-regio in Piemonte.

Lang stond deze druif in de schaduw van de machtige Nebbiolo, waarvoor hij diende om de scherpe kantjes van de Barolo’s te verzachten. Maar sinds hij z’n plaats op het podium opeist, blijkt Arneis veel meer te zijn dan een begeleider. Hij is een karaktervolle witte wijn op zichzelf, die finesse koppelt aan structuur.

Wat maakt Arneis nu zo geschikt voor asperges?
Eerst en vooral: zijn frisse, maar zachte zuren sluiten naadloos aan bij de delicate bitterheid en de vegetale toets van asperges. Het wijnprofiel is genuanceerd en evenwichtig, met aroma’s van perzik, peer, amandel, witte bloemen en… een opvallende hoptoets. En net die hoptoets maakt Arneis uniek in het samenspel met asperges. Hop brengt een subtiele kruidigheid en florale bitterheid, die perfect resoneert met het groene, licht bittere karakter van de groente. Arneis verbindt met de asperge, hij verfraait haar, zonder te overheersen.

Roero Arneis combineert bovendien een zekere romigheid in de mond met een droge, cleane finale. Perfect bij zachte bereidingen zoals asperges à la flamande, een risotto met groene asperges of witte asperges met een zachte vinaigrette.

Hedendaagse Italiaanse suggesties – 6 witte wijnen bij asperges

Wijnen die méér doen dan begeleiden – ze verrijken het gerecht

1. Zibibbo (Sicilië)
Aromatisch, bloemig en met een elegante kruidige ondertoon. De geur van jasmijn, citrusbloesem en oranjebloesem maakt deze wijn verrassend fris – ideaal bij asperges met een Aziatische twist, ceviche of lichte vinaigrettes.

2. Verdicchio Superiore (Marche)
Strak en mineraal, met fijne bitters. Ideaal bij klassieke bereidingen met botersaus of Hollandaise.

3. Soave (Veneto)
Zacht aromatisch, met florale toetsen en een lichte amandeltoon. Een fijne begeleider van asperges met ham of gerookte zalm.

4. Lugana (Gardameer)
Rond, sappig en subtiel kruidig. Combineert mooi met romige sauzen of pasta met asperges.

5. Cortese / Gavi (Piemonte)
Verfrissend en elegant, met een zilte toets. Brengt structuur en frisheid naast de zachte asperge.

6. Sauvignon Blanc (Alto Adige)
Fris, strak en met verfijnde kruidigheid. De berglucht proef je – ideaal bij asperges met een kruidige vinaigrette of groene kruiden.


🍾 Extra feestelijk? Serveer een glas Brut Nature van Franciacorta, Trento DOC of Alta Langa.
Fijne bubbels geven asperges net dat tikje extra klasse.


Tot slot: durf ontdekken

Laat je verleiden door de lente in je glas. Of je nu kiest voor een ingetogen, klassieke combinatie of een onverwachte, eigenzinnige pairing. De juiste wijn tilt een aspergegerecht moeiteloos van eenvoudig naar subliem.

Durf spelen met texturen, met geuren, met terroir. Laat je leiden door intuïtie, door streek, of door pure nieuwsgierigheid. Kies voor een wijn die aanvult in plaats van overheerst. En wie weet ontdek je een pairing die jouw persoonlijke klassieker wordt.

Met asperges op je bord en Italië in je glas kan het haast niet misgaan.

Proef, geniet, ontdek. Try it…!

Vulkanische bodems: De magie terroir voor wijnbouw?

De wijnwereld is al eeuwenlang gefascineerd door het concept van terroir: de wisselwerking tussen bodem, klimaat en ligging die elke wijngaard een uniek karakter geeft. Hoewel er veel bodemtypes bestaan die wijnranken van voedingsstoffen voorzien, hebben wijngaarden op vulkanische bodems een bijna mythische status verworven. Deze bodems zijn rijk aan mineralen en hebben een bijzondere samenstelling en structuur die direct verband houdt met hun oorsprong: de uitvloeiing van lava en as van vulkanen, later omgezet in unieke gesteenten.

Vulkanisch gesteente: Een bodem met een explosief verleden

Vulkanische bodems ontstaan door stolling van lava en as, wat ze onderscheidt van andere stollingsgesteenten, zoals graniet, die diep in de aardkorst worden gevormd. Bij vulkanische uitbarstingen stroomt lava uit de vulkaanmond naar het aardoppervlak en koelt daar snel af, wat resulteert in een hard gesteente. Dit proces leidt tot wat bodemkundigen extrusief of effusief gesteente noemen, zoals basalt, ryoliet en het glanzende obsidiaan.

Basalt, een van de meest bekende vulkanische gesteenten, is mafisch en bevat weinig silica, maar wel veel mineralen zoals pyroxenen en amfibolen. Dit gesteente heeft vaak een donkergrijze tot zwarte kleur, die door oxidatie van aanwezige mineralen ook roodgekleurd kan worden. Andere veelvoorkomende gesteenten in vulkanische wijngaarden zijn andesiet, vernoemd naar het Andesgebergte, en tufsteen, een poreus gesteente dat ontstaat uit samengeperste vulkanische as.

Vulkanische bodems: Complex, poreus en mineraalrijk

De samenstelling van vulkanische bodems varieert sterk, afhankelijk van het type gesteente dat door de vulkaan is uitgestoten. Vulkanische bodems staan bekend om hun mineraliteit en zijn vaak licht zuur tot neutraal, wat een optimale bodem-pH vormt voor druivenstokken. Hierdoor hebben vulkanische bodems de eigenschap om bepaalde mineralen, zoals magnesium en zink, beter beschikbaar te maken voor de wijnrank. Dit geeft druiven toegang tot diepere grondlagen en meer diverse voedingsbronnen, wat essentieel is voor de gezondheid en expressiviteit van de wijnranken.

Een goed voorbeeld hiervan vinden we op de flanken van de Etna op Sicilië, waar lavastromen van basalt en andesiet over duizenden jaren zijn geërodeerd tot bodems die poreus genoeg zijn om zuurstof en water door te laten. De wortels van druivenstokken kunnen hier gemakkelijk in doordringen, wat zorgt voor een diepgeworteld en vitaal wortelstelsel. Deze bodems zijn stikstofarm, wat voorkomt dat de wijnranken te vegetatief groeien en ervoor zorgt dat de energie van de plant zich richt op de druiven in plaats van op de bladeren.

Een unieke smaakexpressie in wijn

Door de samenstelling van vulkanische bodems krijgen wijnen die daarop groeien vaak een eigenzinnig karakter. De mineralen in de bodem dragen bij aan een strakke, minerale smaakstructuur met frisheid en diepte. De term “rokerigheid” wordt vaak gebruikt om de aroma’s van wijnen van vulkanische bodems te omschrijven, maar dit komt niet noodzakelijkerwijs door de bodem zelf. Stikstofarme bodems, zoals die van de Etna, kunnen reductieve aroma’s versterken die soms als rokerig worden ervaren. Deze aroma’s worden nog versterkt door het vinificatieproces en de druivensoorten die op deze bodems gedijen.

Druivenrassen die goed gedijen op vulkanische bodems zijn bijvoorbeeld de Nerello Mascalese van de Etna en de Assyrtiko van Santorini. Beide rassen hebben een uitzonderlijke frisheid en complexiteit, zelfs bij warme klimaten. De wijnen hebben vaak niet te veel alcohol en een opmerkelijk hoge zuurgraad, wat hun elegantie versterkt.

Vulkanische bodems in bekende wijngebieden

Vulkanische wijngaarden zijn te vinden in diverse wijngebieden over de hele wereld, van de Etna op Sicilië en de Kaiserstuhl in Duitsland tot de terrassen van Santorini en de wijngaarden van Napa Valley. Elk van deze regio’s biedt een unieke combinatie van gesteente en bodem, wat leidt tot een enorme variatie aan wijnen en smaken. Zo is basalt te vinden in de Kaiserstuhl en in het Italiaanse Soave Classico, waar deze bodem een fris, mineraal karakter aan de wijn geeft. Tufsteen, een vulkanisch gesteente dat uit aslagen is gevormd, is prominent aanwezig in Zuid-Italië en draagt bij aan de elegantie van de wijnen uit deze regio’s.

In Alto Adige, bijvoorbeeld, wordt porfier, een ander vulkanisch gesteente, aangetroffen in de wijngaarden rond Bolzano. Deze bodems zorgen voor een mineraalrijke grond met een neutrale pH-waarde, wat de basis vormt voor verfijnde wijnen met diepgang en complexiteit.

De invloed van bodemstructuur op wijnkwaliteit

Vulkanische bodems, hoewel relatief vruchtbaar, geven niet noodzakelijk hoge opbrengsten, maar wel kwaliteit. Dit is te danken aan hun lage stikstofgehalte en hoge zuurstofdoorlaatbaarheid, wat het risico op druifluis vermindert en zorgt voor gezonde, langlevende wijnstokken. De unieke mineralencombinatie van vulkanische bodems bevordert de opname van bepaalde elementen en zorgt ervoor dat wijnen een intense smaak en een lange afdronk hebben. Ze krijgen daardoor een precisie en elegantie die hen onderscheidt van wijnen van andere bodemsoorten.

Vulkanische bodems: een samenvatting

In wijngaarden wereldwijd vormen vulkanische bodems een rijk en complex landschap dat wijnstokken voedt met unieke mineralen. Deze bodems zijn licht zuur tot neutraal, mineraalrijk, en vaak donker gekleurd, wat hen tot gewilde wijnbouwgrond maakt. De wijnen die hierop worden geproduceerd, zijn karaktervol en hebben een opvallende frisheid, vaak gepaard met elegante mineraliteit en een eigenzinnig aroma.

Met wijnen uit vulkanische gebieden proef je als het ware de kracht en geschiedenis van de aarde zelf – een unieke, diepe expressie van terroir die wijnliefhebbers over de hele wereld weet te fascineren.

De decadentie van een wijnclub – Lekker hé!

Het is een traditie geworden bij Het Negende Vat en ODK, wijnclubs waar ik lid van ben, om één keer per jaar een superdegustatie in te lassen. We degusteren die avond wijnen waarvan het budget hoger ligt dan tijdens een klassieke maandelijkse proefavond en bovendien serveren we een 6-tal gastronomische hapjes hierbij. Gezien ik die avonden de touwtjes in handen heb komen er enkel Italiaanse wijnen op de proeftafel. Er durft wel eens een licht protest hiertegen optreden maar die vegen we dan vakkundig van de tafel. Koppig hou ik me vast aan de keuze voor Italië als wijnland.

Dit is geen nieuw verhaal voor de volgers van de Bottle Case blog. Vanaf de start van deze superdegustatie dagen brengen we immers verslag uit. Hieronder volgen dan ook de proefnotities van de gepresenteerde wijnen in 2022:

In het bord:

  1. Kortgebakken heilbot met asperges
  2. Poussin met dragonsaus
  3. Varkenshaasje met paddenstoelrisotto en salie- pepersaus
  4. Kalfs, gestoofde little gem harten en aardappelroosjes
  5. Jonge hoeveduif, bonen, pijnboompitten, katenspek
  6. Holsteinrund, geroosterd merg, zwarte look, zoetzure sjalot

In het glas:

  1. Azienda Agricola Inama I Palchi Foscarino Grande Cuvée 2019 – Soave Classico DOC – Veneto
    100% Garganega. Vergisting en rijping voor 60% in eiken barriques en 40% in grote fusten met battonage gedurende 6 maanden. Nadien nog enkele maanden rijping in inox kuipen.
    Zuivere, heldere bleekgouden kleur en tranend. Zeer mooie volle en rijke neus die zeer veel prijsgeeft. Een waaier aan citrusfruit met limoen, pompelmoes, mandarijn en zeste. Perzik en abrikoos vullen de fruitkorf. Oranjebloesem, dragon, peper, anijs, vanille, geroosterde noten, hooi, honing en boter zijn na walsen mee waar te nemen. Het smaakprofiel is intens aangenaam, krachtig, lang en zeer mineraal. Deze prachtige, rijke wijn komt nog te jong over maar toont zijn enorm potentieel!
    Punten: 88/100 – Niet te koop in België (richtprijs 45,00 à 50,00 €)
  2.  Tiefenbrunner Vigna Rachtl Riserva 2015 – Alto Adige DOC – Alto Adige
    100% Sauvignon Blanc. 50% vergist en rijpt in tonneaux, 50% in grote fusten gedurende 12 maanden. Nadien rijpt de wijn nog 6 maanden in inox kuipen.
    Intens bleekgoud van kleur en tranend. Wat een fantastisch mooi neus! Een genot van het allerbeste citrusfruit met roze pompelmoes en bergamot. Ook de typische Sauvignon Blanc geuren zijn aanwezig met knoesels, appel, amandelen, buxus en varens. Het florale van jasmijn, munt en salie zorgen voor de kruiden. Lichte aanwezigheid van honing en vanille. Het mondgevoel is een sensatie voor witte wijnliefhebbers die zelfs de niet Sauvignon Blanc liefhebbers overstag doen gaan. Levendig, krachtig, uiterst gebalanceerd en fris. Het is die mooie aciditeit die samen met het mollige een hoogstaand duel aangaat dat wel oneindig lang lijkt aan te houden. Wat mij betreft is dit waanzinnig lekker!
    Punten: 95/100 – Niet te koop in België (richtprijs 65,00 à 70,00 €)
  3. Benanti Pietra Marina 2014 – Etna Bianco Superiore DOC – Sicilia
    Carricante van stokken die meer dan 80 jaar oud zijn. De wijn blijft maar liefst 3 jaar rusten in de roestvrijstalen vaten. Overrompelende fijne neus! Heerlijk is alvast die subtiel overheersende vuursteentoets doorheen het totale aromabouquet. Het fruit is alvast divers te noemen met peer (boomfruit), perzik (steenfruit), klassieke citrus en zeste van mandarijn. Bloesems van jasmijn, het friskruidige van munt en salie, stro, notig en licht animaal. Het verlangen tot proeven is alleszins fel aangewakkerd. Dit is zeer bevestigend met een sublieme mineraliteit die het geheel nog boeiender maakt. Prachtige zuren, voldoende mollig, rond en rijk. Een lange lengte en een zeer mooi kruidig accent. Het is een zeer stevige, evenwichtige en prachtige wijn waar ik ten volle heb genoten van het zeer mooie bittertje in de afdronk.
    Punten: 93/100 – Te koop bij Swaffou (Richtprijs 132,50 €)
  4. Garolfoli La Selezione Giocchino Garolfoli 2008 – Verdicchio dei Castelli di Jesi Classico Superiore Riserva DOCG – Marche
    100% Verdicchio met klassieke vinificatie en een rijping van 18 maanden in inox kuipen, gevolgd door 6 tot 12 maanden flessenrust. Volle, goudgele kleur. De neus is op het randje! Hij is zeer geëvolueerd en op het oxidatieve af. Rijpe appel dus. Maar beperkt het fruit zich niet toe, neen, we hebben ook banaan, rozijn, kweepeer, meloen, gekonfijte abrikoos en rijpe ananas. Verder ruiken we anijs, munt, amandel, toast, vanille, bijenwas en honing. Voldoende mooie aanvullende accenten dus. De mond vult zich met een romige vettigheid en biedt een stevig mondprofiel. De wijn is absoluut op dronk maar bevindt zich niet in de ‘versleten’ toestand waar even voor werd gevreesd. Mineraal profiel bovendien.
    Punten: 83/100 – Te koop bij Wineplus (richtprijs 33,00 €)
  5. Velenosi Vini Verso Sera 2018 – Colline Teramane Montepulciano Abruzzo DOCG – Abruzzo
    100% Montepulciano die gedurende 10 maanden rijpt in 30HL fusten.
    Zuiver donkerrood van kleur met gekleurde tranen. Alsof je aan een specerijenkraampje staat zo haalt de kruidigheid (jeneverbes, munt, kruidnagel, peper, tijm, laurier) de bovenhand in deze wijn. Niet dat het donkere zwarte fruit (pruim, zwarte kers, braam, cassis) veel moet onderdoen hoor. Mooie aanwezigheid van de grafiet, tabak, leder en paprika met een licht aardse toets. Krachtig en breed van smaak met sappige tannine en de kruiden en het fruit dat overvloedig terugkomt. De alcohol prikkelt net een tikkeltje te fel zonder de balans al te fel te verstoren.
    Punten: 87/100 – Te koop bij Wijnen Declerck (prijs 50,84 €)
  6. Oasi Degli Angeli Kurni 2016 – Marche IGT – Marche
    Montepulciano druiven die gedurende 22 maanden heeft gerijpt in barriques. Vinificatie voor 60% in deze barriques en 40% in inox kuipen. Rijke uitbundige neus met stevig, donker fruit (pruim, braam, cassis, zwarte kers), vele specerijen, schimmels, humus, paprika, grafiet, vleesjus en een doorlopend gevoel van de branderige houtlageringstoetsen (eik, ceder, karamel, chocolade, koffie, tabak, leder). Je moet van stevige wijnen houden anders gaat dit compleet aan je voorbij! Krachtige, rijke tannine, voldoende levendige zuren die de frisheid op peil houden. Het geheel is doorspekt met dezelfde fruitvariaties die we in de neus ontdekten en die op het randje van overrijp balanceren. Een krachtige boy is het minste dat je kan zeggen!
    Punten: 91/100 – Te koop bij Touch wijnen (richtprijs 120,00 €)
  7. Cascina Valle Asinari 2018 – Nizza DOCG – Piemonte
    100% Barbera met 12 maanden rijping in eiken vaten.
    Heldere, kersenrode kleur. We genieten van een complexe, mooie, fruitige neus met een goede integratie van het hout. Zowel het rode (aardbei, kers), het blauwe met de aalbes als het zwarte fruit van de bramen zijn aanwezig. Mooi geparfumeerd met zowel rozen als viooltjes. Positieve animale invloed en de branderige aroma’s van ceder, karamel, koffie en tabak. Licht vlezig. Die vlezige toets zet zich absoluut door in de smaak. Een smaak die bovendien mooie en krachtige tannine als hoge zuurtjes bevat. De afdronk mocht wat langer dragen en de alcohol stoort lichtjes. We hadden net iets meer verwacht van deze wijn.
    Punten: 85/100 – Te koop bij Vyvin (prijs 30,00 €)
  8. Conte Vistarino Bertone 2015 – Provincia di Pavia IGT – Lombardia
    Pinot Noir in purezza die een jaartje houtlagering heeft gekregen in Franse eiken vaten. Gematigd volle, heldere kersenrode kleur. Het is noodzakelijk even te werken, walsen, met het glas om de aanwezige aroma’s wakker te schudden. De typische Pinot Noir aroma’s komen dan wel degelijk opzetten. Rijpe bosaardbei, rijpe kers, myrtilles. Het fruit is op het snoeperige af. Heel duidelijk komt het floraal accent opzetten met een samenspel tussen viool en roos. Munt, laurier, thee, mokka sousbois en een vleugje rokerige tabak ronden het bouquet af. Die tabak is bij het proeven ook zeer duidelijk waar te nemen. Het fruit is sappig aanwezig. De tannine zijn niet te krachtig en lekker. De zuren zijn gelukkig (we hadden twijfels door het snoeperige neusje) optimaal present. De niet te zware, kruidige afdronk maakt dit een prettig glas Pinot Noir.
    Punten: 86/100 – Niet te koop in België (richtprijs 32,00 tot 38,00 €)
  9. Markus Prackwieser (Gump Hof) Renaissance Pinot Noir Riserva 2016 – Alto Adige DOC – Alto Adige
    100% Pinot Noir met vergisting en rijping in 50% nieuwe barriques en een verdere rijping gedurende 5 maanden in groten fusten. Lichte, heldere kersenrode kleur en tranend. Dit is wel een zeer aantrekkelijke neus die doet dromen van de meest heerlijke, sappige geneugtes! Het typische klein rood fruit en de florale accenten springen ervan in den beginne uit… framboos, aardbei, kers en roosjes. Ceder, sigaar, tabak, paddenstoel volgen niet veel later en geven samen met de laurier en pepermunt een bedwelmend effect. Helemaal in een roes raken we echter wanneer we deze Pinot Noir proeven! Dit is zo verfijnd en versmolten met sappige, smakelijke tannine met kaatsende zuurtjes. Eenvoudigweg heerlijk genieten waarbij het geheel blijft door zinderen.
    Punten: 94/100 – Te koop bij Wijnkennis (prijs 65,60 €)
  10. Cesari Jema 2013 – Corvina Veronese IGT – Veneto
    Enkel en alleen maar Corvina van voor 20 dagen ingedroogde druiven. Houtlagering in Franse barriques gedurende 18 maanden + 6 maanden in foeders en 12 maanden op fles. Het resultaat is een tranende, intens volle, heldere robijnrode kleur. Complexe uitgesproken neus met enorm vele geurcomponenten. Hel vlezige, balsamico gevoel samen met het naar het overrijpe neigende fruit van kers, braam en bessen geeft alvast een weelderig bouquet. De viooltjes springen hierbij uit maar evenzeer het zoethout, de vanille en de chocolade. Aardse toetsen, vegetaal met grafiet, paprika en laurier vervolledigen samen met de tijm en peper het geurgeheel. In de mond is dat naar wat overrijp fruit neigende gevoel zeer zeker terug. Uiteraard zijn de ingedroogde druiven hiervoor medeverantwoordelijk. Ik noem dit een Rubens wijn! Hij proeft rijk en weelderig maar het geheel is te volumineus.
    Punten: 87/100 – Te koop in Hanos (richtprijs 23,00 à 30,00 €)
  11. Casa Brancaia 2017 – Chianti Classico Riserva DOCG – Toscana
    80% Sangiovese en 20% Merlot. Rijping gedurende 16 maanden in tonneaux voor de Sangiovese en in barriques voor de Merlot. Helder en kersenrood van kleur. Veel belovende neus en dit reeds zonder walsen. Het klassieke rode fruit van kers met aardbei is aanwezig samen met zwarte braam. De kruidigheid is aanstekelijk met peper, oregano en salie. Een vleugje vegetaal (paprika, laurier), wat sousbois en een verwevenheid van de houtrijping met ceder, cacao, mokka, tabak en leder. Het proeven van de wijn laat je kennis maken met de prachtige zuren die doorheen de wijn walsen. Het lichte rode fruit blijft tot diep in de finale aanwezig die door de aanwezigheid van bittere chocolade een extra facet krijgt. De Riserva 2017 van Brancaia is zonder twijfel een mooie wijn maar doet toch onder tegen de 2015 die complexer is in zijn geheel.
    Punten: 90/100 – Te koop bij Leirovins (prijs 33,00 €)
  12. Riecine di Riecine 2013 – Toscana IGT – Toscana
    Enkel maar Sangiovese druiven die een opvoeding krijgen voor 36 maanden in betonnen eivormige tank. De neus is frivool, verfijnd mooi floraal en bulkend van de verse kersjes. Vele aparte geuren zijn er niet onmiddellijk in de aanvulling hiervan (munt, peper, koffie, thee, paddenstoel en sousbois), maar het geheel komt zo bedwelmend mooi over en vloeit zo in elkaar dat dit helemaal geen gemis is. De smaak is eenvoudigweg hopeloos, betoverend lekker! Zo fragiel, zo verfijnd, zo fris zonder in te boeten aan de nodige kracht. Dit blijft gelukkig ook nog eens zeer lang aanwezig. Dat kunnen we enkel maar extra toejuichen!
    Punten: 93/100 – Te koop bij Portovino (Richtprijs 59,00 €)
  13. Podere Salicutti Piaggone 2017 – Brunello di Montalcino DOCG – Toscana
    Pure Sangiovese (Brunello). Rijping van 3 jaar in grote eiken fusten van 10, 20 en 40 hectoliter. Nadien verdere rijping in de fles gedurende 12 maanden. Volle, heldere kersenrode kleur met traanvorming. De neus is op zijn minst aanstekelijk te noemen met een veelvoud aan fruit. Vooral de rijke, donkere kersen komen mooi door samen met aardbei en braam. Op het licht snoeperige af… Verder is het een waar geurfestijn in het glas. Rozen, munt, peper, oregano, salie, tijm, laurier, cederhout, vanille, mokka, balsamico, tabak, paddenstoel en humus. Ze passeren allemaal de revue. In de mond zet die rijkdom zich onverminderd verder. Krachtig mondgevoel met de nodige zuurtegraad en een kruidige, chocolade geladen lange afdronk. Wat me enorm pleziert is dat dit een Brunello is die niet ‘té’ overkomt.
    Punten: 91/100 – Niet te koop in België (Richtprijs 90,00 à 100,00 €)
  14. Rocca di Frassinello 2015 – Maremma Toscana DOC – Toscana
    Blend van 60% Sangiovese met 20% Cabernet Sauvignon en 20% Merlot. Rijping voor 80% in nieuwe Franse eiken vaten en 11 maanden in de fles. Intens robijnrood, helder en tranend. Stevige neus met veel houtaroma’s (ceder, tabak, leder, chocolade) en zwart fruit. Daarnaast de nodige kruiden en op de achtergrond licht aanwezige florale toets, paprika en dierlijke accenten van voornamelijk potgrond. Pfoeh, de stevige zware tannine verraden duidelijk een wijn met pit en kracht. Fruit en kruiden zitten er in overvloed in deze krachtpatser die duidelijk nog nood heeft aan extra kelderrust.
    Punten: 90/100 – Te koop bij Vinesse (richtprijs 45,00 €)
  15. Le Piane 2015 – Boca DOC – Piemonte
    We zitten in Alto Piemonte en in dit geval krijgt de Nebbiolo (85%) het gezelschap van de lokaal vaak voorkomende Vespolina (15%). Het geheel krijgt een opvoeding in Slavonische eiken fusten gedurende 3 jaar. Nadien volgt nog een flessenrust van 1 jaar. Gematigde tot volle, heldere kersenrode kleur. Genietneusje! In eerste instantie blijf je reuken en genieten van het glas dat bomvol fijn rood fruit (Aardbei, kers, framboos, rode aalbes) zit. Uiteraard komen de branderige toetsen (ceder, sigarenkistje, tabak, koffie, leder) opzetten maar dit is zo aangenaam, subtiel! Bloemen (roos, viool), kruiden (peper, tijm, laurier), grafiet en humus vullen het ruime bouquet aan. In de mond is het genieten van de zeer fijne tannine die omringd worden met de beste zuren zoals dit enkel bij Nebbiolo het geval kan zijn. Vol, rond, kruidig, fruitig, evenwichtig en lang.
    Punten: 91/100 – Te koop bij Vintology (Richtprijs 75,00 €)
  16. Pira & Figli Mosconi 2011 – Barolo DOCG – Piemonte
    De Nebbiolo druiven rijpen gedurende 24 maanden in Franse eiken vaten van 2000 liter terwijl de vinificatie plaats vond in inox kuipen. Gematigde, heldere kersenrode kleur met evolutie. Ruiken = gelukkig zijn! Het is een zeer getemperde maar uiterst mooie neus waarbij de geuren alen uiterst subtiel hun best doen om onze geurhersenen te prikkelen. Naast kers en braam ook het leuke framboostoetsje, rozengeur alsof je pas bij de bloemist bent gepasseerd, subtiele kruiden met het speelse en frisse van munt naast de witte peper. Tabak, koffie, thee, truffel en de bompa die rondkomt met het oeroude echte sigarenkistje! De smaak is… tja, zo mooi… De krachtige tannine die samen met het hout als een Siamese tweeling in elkaar verstrengeld zitten en zich zachtjes geven in het jarenlange verzet. De hoge zuurtjes die de wijn ragfijn fris laten overkomen. Een net geijkte weegschaal die daardoor de optimale balans vormt. Perfecte afsluiter van een hoogstaande sterrenmaaltijd!
    Punten: 95/1000 – Te koop op diverse plaatsen in België (Richtprijs tussen de 70,00 en 90,00 €)
  17. Mamete Prevostini Albareda – Sforsato di Valtellina DOCG – Lombardia
    100% Sciavenasca (Nebbiolo) van ingedroogde druiven die gedurende 20 maanden rijpen in houten vaten en nadien nog 10 maanden flessenrust ondergaat. Intense robijnrode kleur met gekleurde tranen. Je waant je bijna in een parfumerie, zo stuiven de rozen en viooltjes geuren het glas uit. Weliswaar overgoten door een flinke portie donker fruit en de nodige specerijen. Uiteraard is de houtlagering duidelijk waarneembaar maar is het voornamelijk de mokka en cacao die het winnen van de tabak en ceder. Een truffelgeurtje rond het geheel af. De smaak is vooral zeer rond en zoals één van de proevers het sappig verwoordde: Lekker hé! Krachtige, rijke tannine met voldoende zuren en een optimale balans. Amarone gevoel zonder de daad van overvloed!
    Punten: 94/100 – Te koop bij De Fijne Wijnshop (richtprijs 50,00 €)
  18. Tenuta Santa Maria 2015 – Amarone delle Valpolicella Classico Riserva DOCG – Veneto
    Uiteraard de klassieke Amarone blend met 75% Corvina, 15% Corvinone en 10% Rondinella. De druiven worden gedurende 4 tot 5 maanden ingedroogd alvorens de vinificatie te starten. Nadien volgt er een rijpingsperiode van 48 maanden in eiken foeders en 6 maanden in de fles. Helder, intense, donkerrode kleur met gekleurde traanvorming. De weelderige rijkdom aan aroma’s geven zich onmiddellijk prijs. Braam, vijg, pruim, zwarte kers maar ook een vleugje aardbei vullen het fruitaccent. Dit komt wel snoeperig, licht geconfituurd over. Verder vinden we heel veel kruidige en branderige accenten. Gaande van kruidnagel, munt, peper en tijm tot chocolade, vanille, koffie, balsamico, tabak en leder. Een licht aards accent is aanwezig. De neus triggert absoluut tot proeven en daar stellen we vast dat die overvloedige weelde absoluut terugkomt. Het geheel komt zeer rijk en rijp over waar de tannine fluweel zijn en de zuren de nodige moeite hebben om weerstand te kunnen bieden aan al deze rijkdom. Positief is alvast dat de hoge alcoholgraad niet dominant of storend is. Toch, persoonlijk, vind ik deze wijn net iets te vermoeiend. Een glas met veel plezier, een fles zou moeilijker zijn…
    Punten: 90/100 – Op diverse plaatsen te koop in België (Richtprijs 75,00 à 80,00 €)

Programma Het Negende Vat – Seizoen 2023-2024

Dinsdag 12 september 2023 – Rosy

Oltrépo Pavese Metodo Classico – Excellerende bubbels van Pinot Nero! Naast Franciacorta en Trento is er een derde belangrijke speler op de Italiaanse bubbelmarkt die bij het grote publiek onder de radar blijft. Nochtans waren ze de eerste die hiervoor de DOCG erkenning kregen. Pinot Nero is zonder twijfel de hoofdrolspeler!

Dinsdag 10 oktober 2023 – Theo

Santorini Assyrtiko – Het mysterieuse Griekse vulkanische paradijs! Santorini is hot in wijnland, Assyrtiko wordt de hemel in geprezen. De vulkanische bodems worden onder superlatieven bedolven. Het zal een hele uitdaging worden dit thema in te vullen qua verscheidenheid en vooral qua budget. Gelukkig komen we al heel wat verder via http://www.santorini.net/shop.

Dinsdag 14 november 2023 – Wim

Chianti Classico Gran Selezione – Het Toscaanse haantje te voorste! In 2014 hertekende het consorzio van de Chianti Classico de kwaliteitspyramide en kwam het met een nieuwe top voor de pinnen: Gran Selezione. Gedurende het voorbije jaar heb ik enkele ‘gratis’ flessen hiervan binnen gekregen en heb ik deze bewaard voor een Negende Vat degustatie.

Dinsdag 12 december 2023 – Wim

Taurasi DOCG – 5 jaar later! Dinsdag 11 december 2018 hielden we een memorabele Taurasi avond waarna we besloten exact dezelfde flessen aan te kopen en de proeverij te herdoen… 5 jaar later!

Dinsdag 9 januari 2024 – Luc

Sierra de Gredos / DOP Cebreros – Old Garnacha ten top! Het is al jaren een goed bewaard geheim dat de beste Garnacha stokken aangeplant staan op de Sierra de Gredos. Vroeger vielen alle wijnen nog onder de noemer Vino de la Tierra de Castilla. Sinds de oprichting van de Cebreros DOP in 2017 is dit nog slechts gedeeltelijk zo. Laat die 100-jarige Garnacha knarren maar aanrukken…

Dinsdag 13 februari 2024 – Wim

Pouilly Fuissé Premier Cru – De top van de zuiderse Bourgogne! Misschien wel de grootste uitdaging van het jaar. Vanaf 2020 mogen 22 climats van Pouilly Fuissé zich Premier cru noemen. Ze zijn hiermee de eerste AOP in de Mâconnais die deze status krijgt. Verscheidenheid in jaargangen zal hierdoor dus niet mogelijk zijn. Hopelijk kan Bart de flessen verzamelen en ook nog eens binnen een budget blijven…  

Dinsdag 12 maart 2024 – Mie-Jee + Valerie

Soave Cru – Een blik op de 33 cru’s van Soave! Soave is een bekende naam in het wijnwereldje. Dat er ook 33 verschillende cru’s bestaan is al heel wat minder gekend. Graag enkel verschillende cru’s op de proeftafel van diverse domeinen. Een verscheidenheid in jaargangen zou een pluspunt zijn.

Dinsdag 9 april 2024 – Philip

Blaufrankisch – Burgenland, Neusiedlersee & Leithaberg! Hoewel Blaufrankisch absoluut in de schaduw staat van Zweigelt in de Oostenrijkse blauwe rassen aanplant worden er schitterende wijnen van gemaakt. Deze druif werd nog nooit belicht en dat is jammer. Opdracht: verschillende huizen, prijs +17 euro en een spreiding in jaargangen!  

Dinsdag 14 mei 2024 – Wim

De decadentie van een wijnclub – Superproeverij! Er wordt een voor jullie onbekende selectie gemaakt van enkel maar superwijnen waarbij we ons de ganse avond laten leiden. Het geheel wordt passend begeleid met enkele lekkere hapjes. De hapjes zijn betalend.

Dinsdag 11 juni 2024

Eindigen doen we klassiek met onze BYO- formule! Dit zijn de voorwaarden waarom onze flessen moeten voldoen:

  • Wijn: Châteauneuf du Pape Blanc
  • Land: Frankrijk
  • Prijs: +18 € al zal dit voor dit thema ietwat hoger liggen
  • Geen supermarkten
  • Geef door de moment je uw wijn hebt en dan verdeel ik verder op welke plaatsen gekocht is en dus niet meer kunnen.

Restaurant Bartholomeus – Een sterrenfestijn aan smaken!

Uitzonderlijk! Uiterst uitzonderlijk is het dat we met onze WOCO foodies afwijken van de klassieke donderdag avond om de gastronomie in ons belgenlandje te ontdekken. Uitzonderlijke gelegenheden mogen echter al wel eens een keertje afwijken van het alledaagse. Restaurant Bartholomeus in Heist –Aan-Zee was de reden hiervoor. Het was reikhalzend uitkijken om hier te kunnen tafelen. Tot zover mijn culinaire oren konden opvangen was er geen spatje negativisme te bemerken in de talrijke commentaren. De zintuigen werden dus gescherpt en waren klaar om een sensationele keukenprikkel te ondergaan.

Het restaurant van Bart Desmidt is de trotse bezitter van twee Michelin sterren en een score van 18/20 in Gault Millau. Dit gegeven alleen al verdient een staande ovatie! Bart is immers een zelfbedruiper en heeft het vak met vallen en opstaan opgebouwd. Niet alleen het koksvak werd tot in de puntjes verfijnd, ook het kader waarin de gasten worden ontvangen is top. Naast een passie voor gastronomie is er duidelijk ook een brede interesse aan, het kan wel eens anders, smaakvolle kunst!
Wat afgelopen zondag alvast gedurende het ganse bezoek heel aangenaam overkwam is dat er naast een creatieve kok een fantastisch team, onder leiding van gastvrouw Sandra, aanwezig was. Met de nodige sereniteit, met een kritisch oog voor elk detail en indien nodig met een kwinkslag werden we door hen gepamperd!

Onze keuze hadden we eerlijkheidshalve al vooraf gemaakt. Bij het voorafgaand opzoekwerk sprong de Terre et Mer menu zodanig in het oog dat het losgekomen kwijl moest opgevangen worden. Bijzonder blij werd ik trouwens dat er bij het menu een glaasje Champagne Mailly Grand Cru inbegrepen was. Niet onmiddellijk omwille van de Champagne, wel omdat ik het persoonlijk eerlijker vind als het aperitief in het aangeboden menu inbegrepen is.
Bij dit uitzonderlijke menu werden er geen aangepast wijnen aangeboden (zou hier een reden voor zijn?) en dus kon ik de uitgebreide wijnkaart bestuderen, op zoek naar de passende wijnen. Mijn keuze werd nadien even besproken met sommelier Marino Opsomer. Hij raadde me aan de twee eerste wijnen te switchen van plaats, wat ik dan ook prompt aanvaardde. Een terecht opmerking bleek overigens achteraf. Als kleine randopmerking geef ik graag mee: wat een zalige sommelier die Marino!

Bij het glaasje Champagne werden er drie voorproevertjes geserveerd. Allen met hun eigen toets (Fris – Hartig – Rijk) en vooral lekker uitnodigend naar het vervolg.

  1. Ganzenlever / aardbei
  2. Courgette / ricotta / pistache / salie
  3. Zeebaars / quinoa / selder / appel / zeekraal met een toast van algenboter

Beoordeling: 9/10

IMG_0435 IMG_0436Gang 1 – Wagyu tartaar / gillardeau / limoen / soja
Gekozen wijn: Forjas del Salnés ‘Leirana’ Albariño 2013 (La Buena Vida – 15,89 €)

Blijkt dat dit een klassieker is in het Terre et Mer menu en wat mij betreft volledig terecht! Vooreerst een supermooie presentatie. Zeer fijne kruiding, vloeiend proevende combinatie van de tartaar met het ziltige van de oester. Het ziltige past perfect en de totaliteit prikkelt je zinnen. Tot lang nadien bleef ik genieten van de nasmaak van dit sublieme voorgerechtje!
De combinatie van de wijn was perfect. Noch het gerecht nog de wijn boette in aan kwaliteit. Integendeel de wijn werd nog verrijkt. Dat is waar we naar op zoek zijn!

Beoordeling: 9,5/10 –> Aanhoudend culinair orgasme

IMG_0439Gang 2 – Kreeft Noordzee / dragon / tomaat / Burrata
Gekozen wijn: Roccolo Grassi ‘La Broia’ Soave 2012 (Stappato – 15,75 €)

Er kwamen twee bereidingen van dit gerecht. De eerste was de schar van kreeft.
Fris in aanzet, aangevuld met het licht zurige/bittere van de tomaat en dat het vettig-ziltig-smeuig van de kreeft en burrata. Dat geeft een quasi perfecte symfonie als geheel.

Bereiding nummer twee was even simpel als subliem. Een gefrituurd kroketje à la kippenfingers van kreeftenpoten en een dipsausje. Dit smaakte zo extreem lekker! Rijk en mondsmullend! Mijn enige gedacht was, mijn god… ik wil er zo vanavond een tiental in mijn frietketel laten belanden.
Beste Bart, kan je me aub een doosje hiervan toezenden? Neen, ik kom ze wel ophalen 🙂

De Soave was rijk van smaak en leent zich perfect bij de beide bereidingen. Bij herhaling, een pluim voor het advies!

Beoordeling: 9,75/10 à Aanhoudend culinair orgasme

IMG_0441 IMG_0442Gang 3 – Belgian Oscietra / tarbot / bloemkool / gerookte melk
Gekozen wijn: Raats Chenin Blanc 2009 (KoRoVa – 20,40 €)

Een hoogstaande klassieker die top werd gepresenteerd. Bij het eerste, voorzichtige proeven merk je dat de smaken er boenk opzitten. De gerookte melk en de bloemkool als garnituur bij de tarbot met de kaviaar doet je eenvoudigweg trillen van genot! Het mag dan ook niet verbazen dat dit tot de laatste drup werd opgelikt.
De wijn is perfect op leeftijd bezit een vettige structuur mede door de batonage & houtlagering en hij past dan ook hemels bij de rijke stijl van het gerecht.

Beoordeling 9,5/10 à Aanhoudend culinair orgasme

IMG_0444Gang 4 – Ree / perzik / eidooierzwam / basilicum
Gekozen wijn: Quinta da Muradella ‘Alanda’ 2012 –DO Monterrei (La Buena Vida – 17,52 €)

Qua presentatie is ook hier alweer niets op aan te merken. Wat klassiek dit keer maar wel mooi ogend. Wat een garing van de ree, het snijdt als boter en het proeft alsof er toch nog een hemel bestaat. Ook hier weer zulke leuke kruiding. Het gerecht is een genot in zijn geheel met misschien toch één randopmerking. De meerwaarde van de perzik kan ik niet onmiddellijk vatten.
Voor de wijn zocht ik niet die grote krachtpatser maar wel eentje die finesse, kruidigheid, frisheid koppelt met fruit, een beetje stevigheid en vooral aardsheid. Dat heeft deze blend van Mencia, Bastardo en Garnacha allemaal te bieden en daardoor ook liet hij zich tot groot genot plezieren bij de fragiele maar dominant smakende ree.

Beoordeling: 9,25/10 à Culinair orgasme

IMG_0447Gang 5 – Kaasbordje
Aanbevolen wijn door sommelier Marino: La Sorga 2013 (Cuvée – 16,10 €)

Er stonden weliswaar 2 dessertjes op het menu maar ons gezelschap kreeg de keuze om er eventueel eentje te vervangen door een kaasbordje. Gezien desserts niet onmiddellijk aan mij besteed zijn was mijn keuze vlug gemaakt. Terecht zo bleek en alleen al voor de lauwe geitenkaas die in het potje zat was ik in de wolken. Het heeft me met liefde gesmaakt!
La Sorga is een natuurlijke wijn (hoofddruif Mauzac) en het is niet onmiddellijk een wijn die ik ’s avonds in mijn zetel zou opentrekken. Bij de kaas zijn het vaak echter zulke wijnen die het best tot hun recht komen. Begonnen met de intentie van één glaasje ervan te snoepen hebben we de ganse fles toch maar soldaat gemaakt.

Beoordeling: 9/10

IMG_0449Gang 6 – Chocolade / framboos / yoghurt / chartreuse

Ook deze presentatievorm blijkt een vaste waarde te zijn in het Terre et Mer menu. Super uiteraard hoe het chocolade balletje stuk wordt gesmeten in je bord en de inhoud zich vrij kan geven. En ja hoor, zelfs voor een niet dessert liefhebber als mezelf is dit dik in orde!

Beoordeling 8,5/10

IMG_0450Mijn disgenoten die niet voor het kaasbordje gingen kregen nog het volgende gepresenteerd:
Babelutte aan Zee / koffie / specerijen / hazelnoot
Lyrisch waren ze hierover… Ik zelf zal hiervoor een keertje moeten terug gaan vrees ik! Wat een straf 🙂.

IMG_0451Tijdens de koffie waren we het allen eens dat dit één van de beste restaurants is waar we tot op heden zijn beland. Verder dan perziken bij de ree kom ik niet als mierenneukend puntje van kritiek. Ik kijk dan ook met een tevreden en uiterst voldaan gevoel terug als ik denk aan Restaurant Bartholomeus.

IMG_0453Beoordeling omkadering, ontvangst, personeel: 10/10

Prijs van het geheel
Menu Terre et Mer – 145 €
All inclusief met gekozen wijnen van de kaart, water en koffie: 218,50 €/persoon

Gegevens:
Restaurant Bartholomeus
Zeedijk 267
8301 Heist-Aan-Zee
info@restaurantbartholomeus.be
www.restaurantbartholomeus.be

Alla scoperta della Italia del Nord – Veneto

Thuiskomen van een beklijvende en deugddoende vakantie… zouden er al pilletjes tegen bestaan? Last om opnieuw in het ritme te raken, steeds weer mijmerend. Uiteindelijk geef je je opnieuw over aan de dagelijkse sleur en ben je opnieuw vertrokken. Wat rest is een koffer vol aan toffe herinneringen, momenten en vooral belevenissen. Wat zouden we klagen, het leven heeft alweer een verrijking gekend :-).

Deze zomer stond dus in het teken van een trektocht doorheen Noord-Italië. De aftrap werd gegeven, na een – het mag ook eens gezegd worden – vlekkeloos verlopen vlucht via Ryanair, in Veneto – Verona. Aan de boorden van het Gardameer. Niet dat het Gardameer onze hoofdbestemming was. Neen, ik voel me meer aangetrokken tot de groen bezaaide wijngaarden in plaats van de door toeristen bevolkte oevers van het grootste Italiaanse meer. Soave en Valpolicella waren de doelen.
Even wagentje ophalen, Lancia Musa, en het startschot was gegeven.

Geen tijd verliezen is mijn motto en dus was er onmiddellijk na de landing al een eerste tasting voorzien. Nu ja, even de tijd genomen om te acclimatiseren én een energieshot van espresso. Deze kleine koffietjes geven je pas vleugels!
In Monteforte vonden we zeer vlug Gini Vini waar we zeer hartelijk ontvangen werden door Claudio. Het zou trouwens absoluut niet de laatste keer zijn dat we kennis maakten met gulle hartelijkheid van de Italianen. Verwarmend was het en soms kreeg ik het gevoel dat wij Belgen toch vaak maar norse mensen zijn…
Claudio, die samen met zijn broer Sandro het 30 ha grote domein runt liet ons elk hoekje van hun vernieuwde kelders zien. Op weg naar Monforte had ik echter amper wijngaarden ontdekt en ik was wel benieuwd waar deze zich verscholen. En dus nam Claudio ons mee, enkele kilometers verder waar we in een oase van wijngaarden terecht kwamen. Vol met de Garganega (gar – Gà – nega) druif, de basis voor een Soave. De wijnranken worden allen geleidt volgens het Pergola-systeem. Ter bescherming van de vele hagelbuien die de regio treffen vertelde Claudio me. Links en rechts zag ik later ook dat er volgens het gekende guyot systeem werd geleid en dat de hagel waarschijnlijk wel zijn aandeel zal hebben in de snoeiwijze maar het was toch duidelijk dat de ‘pergola-wijngaarden’ hogere opbrengsten bereikten.
Later op de proeverij was het echter zeer duidelijk dat Gini resoluut voor kwaliteit gaat. Het glas liegt immers nooit. Wat we te proeven kregen was hoogstaand, met 3 Soave Classico’s die van basis tot top allen excellent zijn. Nadien volgden nog 2 DOCG Reciotto di Soave waarvan de Col Foscarin gedeeltelijk gebotryseerde druiven heeft en de Renobilis volledig van gebotrytiseerde druiven wordt gemaakt. Mijn voorkeur gaat, zoals het nogal vaak het geval is, naar het eerste type van zoete wijn, de Col Foscarin dus. Ondertussen was het zoontje van Claudio er bij gekomen… de volgende generatie is er alvast verzekerd 🙂

We proefden volgende wijnen van Gini Vini:

  • Soave Classico 2010
  • Soave Classico ‘La Frosca’ 2009
  • Soave Classico ‘Contrada Salvarenza’ 2007 –> Deze wijn wordt gemaakt van 90 tot 100 jaar oude wijnstokken en is een waarachtig pareltje. Je moet er uiteraard wel de nodige centen voor op tafel leggen…
  • Reciotto di Soave ‘Col Foscarin’ 2007
  • Reciotto di Soave ‘Renobilis’ 2004

Als afscheid toverde Claudio nog een Gran Cuvée Brut Millesimato 2007 tevoorschijn. Lang zou deze niet leven want diezelfde avond nog zegenden we onze vakantie in met de in dankbaarheid aangenomen bubbels. We hadden hier trouwens de perfecte locatie voor gevonden. Albergo Ca’ Dei Maghi in Fumane is het perfecte doortrek hotel. Alles tot in de puntjes in orde. Prima kamers, nice pool en een restaurant waar ze naar Belgische normen de borden vullen :-). Zou het daarom komen dat er zovele Belgen aanwezig waren? Een aanrader voor wie naar de regio gaat. Je moet het magere ontbijt hen wel vergeven…

Nadat we onze koffers hadden achtergelaten, vlugvlug een lunch opzoeken. We waren immers al van 04.00 uur in de morgen op de been en buiten dat ene espresso shot en de wijnen hadden we nog niets binnen. Hier volgden al gauw onze eerste lachsalvo’s. Het zouden zeker niet de laatste zijn. Geen van ons is immers belegen in de Italiaanse taal en de ober die voor ons verscheen kon ons enkel in het Italiaans verder helpen. Nadat ik ‘tre birra media‘ in perfect Italiaans had bestelt dacht deze uiteraard dat de taal geen probleem was. Wat volgde was een aframmeling van de kaart… Best grappig! Maar we werden perfect bedient.

Tweede afspraak van de dag was in Fumane bij Le Salette. Daar waar we enkele uren voordien nog in volle Soave omgeving zaten, kwamen we nu in het Valolicella land terecht. Het land van de grote Amarone wijnen. Geen Garganega meer maar wel Corvina, Corvinone, Rondinella, Oseleta, Molinara en Croatina. Rood ook i.p.v. wit. In het centrum van Fumane vonden we Rossella die ons verwachtte en opnieuw hartelijk begroette. Ze troonde ons onmiddellijk mee naar een nabijgelegen wijngaard waar we de Valpolicella en Amarone wijnstokken zagen. De druiven zaten volop in hun verkleuringsfase, véraison, en zouden halfweg september geoogst worden. Uiteraard werden ook de kelderinstallaties bezocht. Tijdens het proeven verloren we helaas de aandacht van Rossella. Een koppel Denen waren binnengekomen met de duidelijke interesse tot aankoop. Het proeven van de wijnen ging bijgevolg net iets te snel om er een correcte impressie of weergave van te krijgen. Bovendien, ooooh wat zijn wij tot kribbige mensen, stonden de wijnen net iets te warm in het proeflokaal. Te warme wijnen en wijnen van 15% alcohol is absoluut geen goede combinatie. Vandaar ook dat alcohol zowat een rode draad vormt doorheen mijn proefnotities. Geen erg echter, sommige van de wijnen kende ik al en ik zal zeker en vast de gelegenheid krijgen ze in optima forma te kunnen proeven!

We proefden volgende wijnen van Le Salette:

  • Valpolicella Classico Superiore Ripasso ‘Il Progni’ 2008
  • Valpolicella Classico Superiore ‘Ca Carnocchio’ 2007
  • Amarone Della Valpolicella ‘Le Marega’ 2007
  • Amarone Della Valpolicella ‘Pergole Vece’ 2006

We gunden Rossella de kans zich met haar klanten te bezigen en namen gepast afscheid. Zelf waren we uiteraard ook vermoeid. Het opstaan nog voor de haan zijn kippen wakker kraait en de reis eisen toch zijn tol. Zeker als er alcohol bij te pas komt, je mag dan nog opletten en spuwen ;-). Even op adem komen aan de pool van het hotel waar de Spumante van Gini ons spontaan kwam begroeten. Het zat goed, je voelde de good vibes… Even lekker eten in het restaurant en dan de nachtrust opzoeken.

Dag 2 in Veneto startte al behoorlijk vroeg. Na het ontbijt was het onmiddellijk richting Lavagno (Soave + Valpolicella territorium) om Tenuta Sant’ Antonio te bezoeken. Men had me op voorhand gewaarschuwd dat het moeilijk te vinden zou zijn: ‘als je denkt dat je niet meer verder en hoger de berg op kan, wel dan is het nog hoger en verder’! Eénmaal aangekomen was het echter wondermooi en meer dan de moeite waard. Omringd door wijngaarden op het hoogste puntje en met een wonderlijk vergezicht. Ha aan wijngaarden waar we naar hartenlust in konden stoeien. Nu ja, interpreteer dat maar als het nemen van foto’s, bestuderen van de druiven en de ranken en het doorploegen met de eigen handen van de grond :-). Corvina, Corvina en nog eens Corvina. Niet langer volgens het pergola-systeem trouwens.
Armando Castagnedi kwam ons al vlug toegesneld, zich druk verontschuldigend dat hij zich helaas niet om ons kon ontfermen. 10 x scusi, 100 x scusi, 1000 x scusi… ach het is hem van harte vergeven want hij liet ons achter in de handen van Claudio (wat een populaire naam blijkt te zijn in Italië) die ons van voor naar achter verzorgde en waar geen enkele moeite teveel voor was. Na de diverse rondleidingen gingen de deuren van het, absoluut magnifieke, proeflokaal voor ons open. En dat we hier zouden proeven dat had Armando ons ook nog even benadrukt. Elke wijn zou in het glas komen, met geen enkele uitzondering… soms zelfs meerdere jaargangen. En wat dan nog gezegd van de ‘experimentjes’ of de nieuwe wijnen in hun segment. Nu ken ik hun wijnen, of een gedeelte ervan althans, al behoorlijk. Ik weet dat ze meer dan degelijke Soave”s hebben, de Ripasso is ongeëvenaard en de Capitel Del Monte is een ‘must have’ voor alle Cabernet Sauvignon liefhebbers. Ja, uiteraard zijn de Amarone wijnen uitstekend en de Campo Dei Gigli zelfs meer dan uitstekend! Onder de indruk kwam ik echter van een vat-staal die we mochten proeven van een Amarone Reserva 2004. Prijskaartje tot nader order onbekend 🙂

We proefden volgende wijnen bij Tenuta Sant’ Antonio:

  • Scaia Bianco 2010
  • Soave ‘Fontana’ 2010
  • Soave ‘Monte Ceriani’ 2009
  • Soave Vigna Vecchia 2008
  • Tellos 2010 –> Een nieuw product waarmee ze experimenteren om een wijn zonder toevoeging van sulfiet te maken
  • Scaia Rosato 2010
  • Scaia Rosso 2010
  • Valpolicella ‘Nanfré’ 2010
  • Rosso veronese ‘Sponsa’ 2009
  • Valpolicella Superiore Ripasso ‘Monti Garbi’ 2008
  • Valpolicella Superiore ‘La Bandina’ 2007
  • Cabernet Sauvignon ‘Capitel Del Monte’ 2005
  • Cabernet Sauvignon ‘Capitel Del Monte’ 2006
  • Amarone Della Valpolicella ‘Selezione’ 2007
  • Amarone Della Valpolicella ‘Campo Dei Gigli’ 2005
  • Amarone Della Valpolicella ‘Campo Dei Gigli’ 2006
  • Amarone Della Valpolicella Riserva 2004
  • Passito ‘Colori d’Autunno’ 2003
  • Recioto Della Valpolicella ‘Argille Bianche’ 2004
  • Grappa Campo Dei Gigli di Amarone – Geen houtlagering
  • Grappa Rossa Campo Dei Gigli di Amarone – Houtlagering
  • Olio Extravergine d’Oliva ‘Monti Garbi

Alsof het nog niet voldoende was kregen we bij het afscheid nog een Magnum Amarone Selezione mee!! Een prachtig geschenk in houten koffertje… Nadien wist ik dat ik met dit geschenk problemen ging krijgen bij de terugreis: Ryanair + Overgewicht = Betalen! Ik heb nog nooit met zulke glimlach deze betaling geregeld. Dure magnum fles uiteindelijk, maar onbetaalbaar vanwege de herinnering. Jij mag kiezen wat doorweegt!
De afdaling na de proeverij ging, hoe kan het ook anders, een stuk vlotter als de beklimming 😉

Het eerste luik zat er hiermee bijna op. Nog even naar het Gardameer toe, wat wandelen en de emoties van de eerste 2 dagen een plaatsje geven. Italië zat toen al in ons hart… het was slechts een begin!


Alla scoperta della Italia del Nord – Op ontdekking doorheen Noord-Italië

Ken je dat gevoel… ongeduld, halsreikend uitkijkend, snakkend bijna. Een verlangen dat slechts zachtjes aan gestelpt wordt! Het verlof is nakende, de planning is tot in detail voorbereid. Het is enkel nog aftellen tot de bewuste datum, het bewust uur zelfs, daar is!
Net zo voel ik me momenteel. Als een kleine jongen die op 5 december uitkijkt naar wat de sint te brengen heeft, als een puber die voor het eerst in zijn leven de liefde gaat bedrijven met zijn liefje…

Bestemming van dienst: een trektocht doorheen Noord-Italië. Van Verona tot Turijn, van Valpolicella tot Piëmonte. Niet in rechtstreekse lijn uiteraard, maar bochtig, bergachtig met de nodige stops . De contouren tekenen zich duidelijk af op papier, in mijn hoofd, in mijn dromen. De glazen bol is gepoetst! Rustige actie, op adem komen daar waar ik het liefst vertoef, tussen de wijngaarden. De aarde omwoelende met mijn eigen handen, ruikende aan die terroir.

Dit is slechts de voorbeschouwing van wat komen gaat. Het echte relaas van de feiten zal nadien, zij het in stukken en brokken, volgen. Italië aandoen zonder mijn Italiaanse aartsengel te raadplegen zou ‘a mistake to make’ zijn! En dus heb ik heel véél, dankbare, hulp gekregen…
Na de landing in Verona is het eerste werk het opzoeken van een getrouwe vierwieler die ons veilig doorheen het Noord-Italiaanse land moet brengen. Verona – Veneto – Soave – Valpolicella – Amarone – Gardameer. Met deze keywoorden fietst ik feilloos doorheen een opgave van ‘De slimste mens’. Eerste stop is trouwens in omgeving van Soave, bij Azienda Agricola Gini. Niet voor een frisdrank, neen dank u :-). Ik kijk er vooral naar  uit hun reciotto’s di Soave te proeven. Om de één of andere manier hou ik meer van een zoet gevinifieerde Garganega dan een klassiek droog gemaakte.
Nadien trekken we door richting Gardameer, midden Valpolicella land. Koffers afzetten, inchecken, verfrissen om het tweede bezoek van de dag aan te vatten. Bij Azienda Agricola Le Salette zijn het toch voornamelijk de Amarone wijnen die me doen watertanden. Al hebben ze er ook voortreffelijke Grappa.
Dag 2 in Veneto heeft slechts één wijnbezoek in het vooruitzicht. Tenuta San’t Antonio staat er op het programma. Ripasso, Amarone en Soave… noem maar op. In de late namiddag wat lanterfanten rondom het Gardameer…

Van het Lago di Garda naar het Lago di Caldaro (of Kalterer See) is het een kleine 150 km doortrekken. Echt geïnteresseerd om de ijsmummie (Ötzi) op te gaan zoeken ben ik echter niet. Neen Alto-Adige of Süd Tirol is voor mij de thuishaven van één der grootste rode Italiaanse druivenrassen; nl. Lagrein. Hier gaat dan ook meer dan een gezonde interesse naar uit. Niet enkel naar Lagrein trouwens want ook Pinot Nero en andere Franse edele rassen vinden hier hun mekka. Als het bij Kellerei St. Michael-Eppan uitkijken is naar hun Sanct Valentin gamma dan is het bij Cantina Nals Margreid reikhalzend uitkijken naar de Baron Salvadori range! Niet echter zonder voorbij te gaan aan hun gewone, nou ja…, crus. Enkele van de mooiste wijnen die ik laatste tijd heb mogen proeven komen van ginds. Het beloven alvast twee gastronomische dagen te worden.

Dag 6 schuiven we alweer een 200-tal kilometers op. Van de Italiaans-Oostenrijkse grens gaan we naar aanpalend Zwitsers (Ticino) land. We bevinden ons dan in Valtellina. Slechts één enkele reden doet me die bocht maken: Nino Negri! Magie hebben ze in de vingers als het erop aan komt te werken met de Nebbiolo. Magie die ik wens te ontdekken, te laven en te smaken… wees daar maar zeker van. De proeverij ginds ligt trouwens al vast: negen wijntjes waaronder twee verschillende jaargangen van de toch wel enorm hoogstaande Sfursat 5 Stelle. De 2 nachtjes zullen we doorbrengen in Sondrio. Het schijnt een leuk stadje te zijn.

Wanneer we denken de meest schilderachtige plaatsjes reeds ontdekt te hebben zouden we wel eens flink fout kunnen zijn. We zakken immers terug af, dieper Lombardia in, en gaan in een regelrechte rotvaart naar het Lago di Iseo, naar Franciacorta, naar Berlucchi. Hoewel de wijn er zeker met de nodige egards behandeld zal worden (zo wil ik absoluut de Berlucchi ’61 naast de Ca’ Del Bosco en  de Baron Pizzini proeven) zal het wondermooie Lago di Iseo vooral verkent worden. De eilandjes die zich in het meer bevinden moeten meer dan de moeite waard zijn. Overnachten (3 nachten) kunnen we trouwens doen in Berlucchi’s Relais Franciacorta.

Save the best for last? Dat is zelden een slechte raad geweest. De langste verplaatsing (240 km) is de laatste. Doel van het eindpunt…genieten van wat geweest is, en genieten van wat komen gaat in één van de meest tot verbeelding sprekende plaatsen op Italiaanse bodem: La Morra. Te midden tussen de Barolo en Barbaresco wijngaarden kunnen we verblijven in het guesthouse van Batasiolo. Lekker een paar Vespa’s huren en rondsnorren door dit schilderachtige landschap vol met schattige kleine dorpjes en vooral, overheerlijk gastronomische pleister… Naast de reeds genoemde Italiaanse grootmeesters voor wat wijn betreft treffen we hier ook de Dolcetto en Barbera, of de Arneis en Cortese of de Moscato en Brachetto... Wat dan gezegd van de heerlijke truffels!!
Liefst 4 nachten zullen we ons hier de gelukkigste der aarde voelen. Naast Beni di Batasiolo zullen we hier trouwens ook Osvaldo Barberis bezoeken. De bekende grote namen zullen we ginds wel eens tijdens de lunch of diner proeven.

Terug huiswaarts is een vaste factor in het reisgegeven… Moet je er spijt van hebben? Neen, want de ervaring die je meeneemt is vaak onbetaalbaar!