De decadentie van een wijnclub – Italië boven!

Ondertussen zijn we volop terug aan het proeven in onze diverse wijnclubs en hopen we dat dit niet opnieuw stopgezet moet worden. Want zeg nu zelf, heerlijke wijnen degusteren met gelijkgestemde zielen is nooit een opgave! Bij het opruimen van mijn proefnotities stel ik vast dat ik nog geen schrijfsel heb gemaakt van onze laatst gehouden superdegustatie. We hadden nog het geluk deze te kunnen houden bij ‘Het Negende Vat’. Hoog tijd dus om deze van onder het stof te halen en het relaas te maken van de laatste superdegustatie die we beleefden. We noemen dat onze superproeverij van het jaar omdat er dan net iets meer kan. We proeven een aantal van de meest heerlijke Italiaanse wijnen en laten er een aantal gastronomische gerechtjes bij serveren. Dat heet dan het beleven van een unieke avond.

In het bord:

  1. Langoustine tartaar & krokant / soja / citrusvinaigrette
  2. Kabeljauw / gebraiseerde sla / rode wijnsaus
  3. Tagliata di vitello / gnocchi
  4. Het Negendevathaantje / rode wijn
  5. Witblauw / tuinboon / munt / sesam
  6. Kotelet van lam / schenkel / doperwt

In het glas:

  1. Weingut Pfitscher Mathias Riserva 2017 – Alto Adige DOC
    100% Sauvignon Blanc – 70% van de wijn rijpt gedurende 16 maanden in eiken vaten.
    Heldere, glanzende bleekgouden kleur. Heerlijke, rokerige toasty neus waarbij veel fruit aanwezig is; voornamelijk citrus en perzik maar eveneens wat tropisch fruit zoals passievrucht. Kruidig, vegetaal en notig. De smaak is om van te dromen… Rijk, aanhoudend, filmend met de broodnodige frisheid, uiterst mineraal en spectaculair aanhoudend smakend.
    Punten: 90/100 – Prijs: 32,50 € (Te koop bij Wijnkennis)
  2. Miani Friulano 2018 – Friuli Colli Orientali DOC
    100% Friulano – Gedeeltelijke houtlagering gedurende 12 maanden.
    Mooie zuivere strogele kleur. In de neus gaan we op een ware ontdekkingstocht! Hooi, honing, oranjebloesems, mandarijn, peper, anijs, lichte houttoets, rokerig, voorjaarsbloemen, amandelen en een waaier aan fruit. Zeer mooi smaakpatroon ook! De aanzet komt uitermate fris over, wordt naarmate je proeft voller, vettig en vettiger om tenslotte weer uit te deinen naar frisse citrustoetsen. Tussendoor proeven we peer, kweepeer en vele specerijen. Deze ongelooflijk mooie witte wijn kent een prachtige, aanhoudende lengte. Ik ben benieuwd wat dit na een extra 5 jaar rijping gaat geven…
    Punten: 95/100 – Prijs: 33,50 € (Te koop bij Stappato)
  3. Contini Barrile 2013 – Isola dei Nuraghi IGT
    85% Nieddera, 10% Caddiu, 5% andere lokale rassen – Rijping in eiken vaten gedurende 10 tot 12 maanden.
    Robijnrood, tranend. Het fruit in de neus komt rijp tot wat overrijp over: 4-vruchtenkonfituur met peper, eucalyptus, cacao en de nodige houttoetsen. De smaak is vlot en sappig. Hij is vooral toegankelijk met niet te zware tannine. Het geheel is zeer peperig en blijft lang hangen. Voor mij komt de smaak wat te rijp over en blijf ik wat zoeken naar wat extra zuurtjes.
    Punten: 83/100 – Prijs: 32,90 € (Niet te koop gevonden in België)
  4. Montevetrano 2014 – Colli di Salerno IGT
    50% Cabernet Sauvignon, 30% Aglianico, 20% Merlot – Rijping gedurende 12 maanden in Franse barriques.
    Tranende kersenrode kleur. Heerlijke neus met aroma’s van grafiet, blauwe bes, zwart fruit, groene paprika, thee, tabak, leder en licht animaal. De smaak bevestigd het moois dat de neus beloofd. Sappig, voldoende krachtig met ondersteunende zuurtjes. Lekker kruidig met veel zwart fruit en een versmolten houttoets. De lange afdronk geeft tabak en donkere chocolade. Dit is een heerlijk glas wijn!
    Punten: 90/100 – Prijs: 60,00 € (Te koop bij Licata)
  5. Lungarotti Rubesco Riserva Vigna Monticchio 2008 – Torgiano Rosso Riserva DOCG
    100% Sangiovese – Rijping voor 12 maanden, deels in eiken vaten, deels in foeders.
    Kersenrood met een prachtige traanvorming. Herkenbare Sangiovese neus bomvol heerlijke kersen. Ondanks zijn leeftijd blijft hij jong ruiken (en ook proeven). Mooie houtintegratie met sigarenkistje, ceder, rokerig. De florale aanwezigheid maakt hem licht bedwelmend. Paddenstoel, humus en kruidig. De smaak… die is bangelijk goed, fenomenaal goed zelfs wat mij betreft! Alles zit zo mooie versmolten wat maakt dat we deze wijn op zijn hoogtepunt in het glas hebben. De afdronk die boldert maar verder en doet je met spijt constateren dat er nog maar een klein slokje rest!
    Punten: 97/100 – Prijs: 30,60 € (Niet te koop gevonden in België)
  6. Uccelliera 2012 – Brunello di Montalcino DOCG
    100% Sangiovese – 36 maanden houtrijping.
    Mooi kleurend tranend en kersenrood. Rijpe kersen is ongetwijfeld het kernwoord doorheen deze wijn. De neus barst ervan! Tevens is de alcohol present zodat deze rijpe kersen wat ‘opgelegd’ overkomen. Wat viooltjes, houttoetsen en cacao komen boven na walsen. De smaak is weelderig, overvloedig, rijk en rijp met veel zwart & donker fruit. Hier zijn onze rijkelijke kersen weer. Krachtig geheel waarbij ik toch wel wat frisheid mis. De afdronk is dragend en geeft kersen in chocolade. Hoewel het een lekker glas wijn is komt dit me toch net iets te vermoeiend over.
    Punten: 85/100 – Prijs: 46,90 € (Te koop bij Viva Vino)
  7. Le Macchiole Paleo Rosso 2015 – Toscana IGT
    100% Cabernet Franc – Opvoeding in nieuwe eiken vaten gedurende 18 maanden.
    Uitgesproken diepdonkere kleur met heerlijk gekleurde tranen. De geur is alleszins fascinerend. Ook wel duidelijk herkenbaar als je weet welke druif er in het glas zit. Grafiet, inkt, braam, cassis, zwarte kers, blauwe bes tot zelfs bosaardbei. Verder nog cacao, zoethout, laurier, tabak en de nodige diverse branderige aroma’s van de houtrijping. De smaak is likkebaardend! Smakelijk, sappig, krachtig, lang, verweven maar toch nog jong… Bovendien zorgt de groenkruidigheid mee voor een broodnodige verfrissing. Geen twijfel mogelijk dit is een klassewijn!
    Punten: 96/100 – Prijs: 80,00 € (Te koop bij Licata)
  8. Paternoster Don Anselmo 2013 – Aglianico del Vulture DOC
    100% Aglianico – 20 maanden rijping in 50% Franse eiken vaten en 50% Sloveense fusten.
    Helaas speelde de kurkduivel ons hier parten… zonde!
    Prijs: 33,00 € (Te koop bij Klassewijnen Colruyt)
  9. Elvio Cogno Ravera Bricco Pernice 2012 – Barolo DOCG
    100% Nebbiolo – Rijping in Sloveense foeders gedurende 24 maanden.
    Zuivere, licht kersenrode kleur. Roos met munt en het puntje teer komt samen met de zwarte kersen opzetten. Animale en bosinvloeden, wat tabak. Na het walsen komt ook het kleine rode fruit opzetten. Neus met heel wat verfijning. De smaak is fijn, zuiver en lekker. De tannine speelt zeker door de zuurtjes zijn omnipresent. Correcte lengte en mooie afdronk. Maar desondanks de mooie notities kan ik toch niet volledig in vervoering gebracht worden.
    Punten: 90/100 – Prijs: 70,60 € (Te koop bij Vintology)

Met de Rubesco Riserva Vigna Monticchio kwam er wat mij betreft een ietwat verrassende winnaar naar boven. Het moet gezegd zijn dat het tevens de mooist gerijpte wijn was van de avond. Miani Friulano was dan weer de ontdekking van de avond! Op naar de volgende editie van onze superproeverij.

Carmignano DOCG – De oude Toscaan

Hoewel ik mezelf als een Sangiovese adept zou omschrijven en Toscane een zeer prominente plaats inneemt in onze wijnkelder was er toch een blinde spot omtrent mijn kennis van de Carmignano wijnen. Ja zeker ik had er wel enkele in het glas gehad maar er nooit voldoende aandacht aan geschonken. Bij het opstellen van de proefkalender voor wijnclub Het Negende Vat leek het me dan ook het perfecte moment om ons beter ter verdiepen in deze wijnen.

Nu heb ik wel eens meer van zulke ideeën en plaats ik die op de kalender zonder er me op voorhand goed over te informeren. Dat leidt soms tot de nodige moeilijkheden om de proeftafel te vullen. Ik wens immers steeds de nodige diversiteit in de wijnhuizen en de jaargangen om de wijn en zijn herkomst te kunnen begrijpen. Het eerste opzoekwerk omtrent de Carmignano wijnen deed me reeds fronsen. Het zou geen gemakkelijke opgave worden. De website van het Consorzio Vini Carmignano leerde me dat er slechts 11 wijnhuizen deel van uitmaken (De Strada dei vini di Carmignano geeft 13 wijndomeinen). Een schrijven naar het Consorzio en de strada om een gevarieerd proefpakket te laten bezorgen kreeg geen antwoord. Verder surfen dan maar en zoeken naar het aanbod bij de diverse webshops die gespecialiseerd zijn in Italiaanse wijnen. Nou, nou… de Carmignano wijnen worden echt wel beperkt aangeboden in de handel! De nodige standvastigheid aan de dag leggen kan soms wel positief zijn en op het einde van de rit kan ik zeggen: missie geslaagd! We hebben een zeer mooie proeftafel!

Carmignano DOCG – Enkele weetjes:

  • Het herkomstgebied ligt in Toscane, zo’n 20 km ten westen van Firenze rond het gelijknamige dorpje Carmignano en de gemeente Poggio a Caiano. We bevinden ons in de nabijheid van de Toscaans-Emiliaanse Apennijnen.
  • Carmigano is steeds een rode wijn.
  • De aanplant van de Carmignano wiijngaarden ligt rond de 120 hectares. Goed voor ongeveer 350.000 flessen.
  • De stokken staan op een hoogte tot 200 meter boven de zeespiegel.
  • Er worden meerdere druivenrassen toegelaten in Carmignano DOCG. Sangiovese moet voor minimaal 50% aanwezig zijn en kan aangevuld worden met 10 tot 20% Cabernet Franc en/of Cabernet Sauvignon en maximaal 20% Canaiolo Nero. Verder zijn ook de witte rassen Canaiolo Bianco, Malvasia en/of Trebbiano voor maximaal 10% toegelaten. Volledigheidshalve geven we mee dat ook andere blauwe druivenrassen uit de regio voor maximaal 10% zijn toegelaten.
  • Carmignano behaalde zijn DOCG status in 1990, deze geldt ook voor de Carmignano Riserva. Deze DOCG status trad in met terugwerkende kracht tot 1988.
  • Carmignano DOCG heeft een verplichte rijpingsperiode van twee jaar, waarvan 1 jaar verplicht in in eikenhout of kastanjehout. Voor de Riserva geldt een verplichte rijpingsperiode van 3 jaar waarvan 2 jaar in hout.
  • Al minstens 5 Eeuwen wordt er naast Sangiovese ook met Cabernet gewerkt. De oudere wijnboeren gebruiken nog steeds de benaming Uva Francesca.
  • Al sinds 804 na Christus zijn er sporen gevonden dat er aan wijnbouw werd gedaan in Carmignano.
  • In 1716 reeds regelden het Decreto Motu Proprio en de Bando de precieze normen omtrent de productie, de geografische grenzen en de handel. Carmignano was zo, bij wijze van spreken, de eerste DOC ter wereld.
  • Het nog steeds toonaangevende domein Tenuta di Capezzana heeft een belangrijke rol gespeeld bij het belang van de Carmignano wijnen doorheen de geschiedenis.
  • Andere bestaande Carmignano wijnen zijn de Carmignano DOC, Barco Reale DOC en Vin Santo.

De Proeverij:

  1. Le Farnete Carmignano DOCG 2017 – 14,90 €
    80 % Sangiovese – 20% Cabernet Sauvignon
    Heldere zuivere kersenrode kleur. Al direct een mooie neus, veel kers, wat sousbois, enige tabak. Naast de kers ook wat blauwe bessen. Veel kruidigheid zoals laurier en peper en het vegetale van de Cabernet. Vanille komt na het walsen een beetje doorzetten. Van smaak biedt de wijn zeer veel frisheid in combinatie met een goede tanninestructuur. Vers fruit, voornamelijk kersen. Lengte tot 5 seconden. In de afdronk blijft de kers en is er de kruidigheid. Het Sangiovese bittertje is aanwezig.
    De wijn voelt nog te jong aan maar dit komt absoluut goed!
    Score: 78/100
  2. Artimino Poggilarca Carmignano DOCG 2015 – 23,00 €
    Blend van Sangiovese, Cabernet Sauvignon en Merlot
    Kersenrood , zuiver en tranend. Wat zoeter fruit in de neus, rijpe kersen, violetjes, Wat eenzijdig en ingetogen. De mond geeft ook het wat rijpere fruit. De wijn mochten wat meer zuren bevatten en ontbeert hierdoor wat aan frisheid. De tannine zijn niet uitgesproken en de smaak valt redelijk vlug weg. Absoluut geen 23 euro waardig!
    Score 64/100
  3. Fattoria Ambra Santa Christina in Pilli Carmignano DOCG 2016 – 15,50 €
    75% Sangiovese, 10% Canaiolo Nero, 10% Uva Francesca (Cabernet), 5% andere toegelaten druivenrassen
    Mooie kersenrode kleur, prima gekleurde tranen. Zachte geuren van veel klein rood fruit. Kers voorop maar evenzeer bosaardbei en blauwe bes. Koffie, mokka, vanille. Fijne kruiden met veel peper en laurier. Lichte animale toetsen. Zeer lekker mondgevoel. Zachte tannine en toch stevig. Veel fruit, lang aanwezig en toch een mooie fraicheur. Deze wijn biedt alles wat een mooie wijn moet bieden!
    Score: 86/100
  4. Piaggia Il Sasso Carmignano DOCG 2016 – Prijs 24,00 €
    70% Sangiovese, 20% Cabernet Sauvignon en Cabernet Franc, 10% Merlot
    Donkere kersenrode tot karmijnrode kleur. Gekleurde tranen. In eerste aanzet wat lactisch. Gelukkig verdwijnt dit snel na het walsen. Meer een Cabernet dan een Sangiovese neus. Zeer kruidig en duidelijk de paprika en grafiet. Er is ook meer aanwezigheid van het zwarte fruit in plaats van de kersen. Pruim en ceder in de aanvulling. De smaak is fluwelig, heerlijk, sappig en smakelijk lange afdronk, met dan toch de kersenzuurtjes die present zijn. Chocolade en mokka verleiden de afdronk. Een echte kiss wijn… krachtig, intens, smakelijk en sappig.
    Score: 92/100
  5. Pratese Carmione Carmignano DOCG 2015 – 15,00 €
    70% Sangiovese, 20% Cabernet Sauvignon, 10% Merlot
    Deze wijn was niet zuiver. Hij had een lichte vorm van stopsmaak en werd daardoor niet beoordeeld.
  6. Capezzana Villa di Capezzana ten years Carmignano DOCG 2009 – 42,80 €
    80% Sangiovese, 20% Cabernet Sauvignon
    Kersenrood met een spoortje van evolutie. Geur van framboos, kers en yoghurt. Na het walsen vervliegt de yoghurt geur wat en krijgen we chocolade en munt. Daarnaast cederhout. De smaak is in contrast met de neus en heerlijk met zeer veel klein rood fruit. Vers zelfs nog. Zuren en tannine vinden elkaar in een mooi evenwicht. De afdronk is behoorlijk lang en op het einde halen de tannine het van de zuren. Ondanks de wat afkeurende neus – wat wel betert in het glas – is dit een mooie wijn.
    Score 83/100
  7. Le Farnete Carmignano Riserva DOCG 2015 – 23,20
    80% Sangiovese, 20% Cabernet Sauvignon
    Helder kersenrood, zeer mooie gekleurde tranen. Heerlijke neus die alles bevat, veel fruit kers, zwart fruit, gedroogd fruit van pruim. Heel veel kruidigheid. Het hout en de branderige aroma’s van tabak, mokka, koffie, cacao ook wat grafiet. De smaak is magnifiek. Ook dit is een echte kiss wijn (krachtig intens smakelijk en sappig). Het geheel is lang aanwezig tot 7 seconden. Met veel fruit en kruiden en heerlijke zuurtjes in de aanvulling.
    Score: 94/100
  8. Fattoria Ambra Le Vigne alte Montalbiolo Carmignano Riserva DOCG 2013 – 23,25 €
    70% Sangiovese, 20% Canaiolo Nero, 10% Uva Francesca (Cabernet)
    Zuivere kersenrode kleur, tranend. De neus is uiterst uitnodigend met geuren van kersen, krieken, frambozen, dierlijk. en kruidig. De Smaak is wel zeer mooi. Complex met mooie zuurtjes en dito tannine. Bovendien blijft alles lang hangen en is de afdronk op geen enkele moment storend. Dit is zoals hun basis Carmignano met nog dat trapje extra!
    Score 88/100
  9. Capezzana Trefiano Carmigano Riserva DOCG 2015 – 47,50 €
    80% Sangiovese, 10% Cabernet e 10% Canaiolo
    Donker kersenrood, heerlijk tranend. Super aantrekkelijke neus. Intens fruitig, intens kruidig. Geweldige houtmelange. De branderige aroma’s komen subliem over. Je blijft maar ruiken. Soms zit geluk in een klein wijn hoekje. De smaak is compleet, af… zo fucking smakelijk. Tot in de perfectie en nog zo jong. Zo drinken we ze graag!! Trefiano is de icoonwijn van Capezzana en maakt zijn reputatie helemaal waar.
    Score 98/100
  10. Piaggia Carmignano Riserva 2016 – 30,95 €
    70% Sangiovese, 20% Cabernet Sauvignon and Cabernet Franc, 10% Merlot.
    Donker kersenrode kleur. Zeer gekleurde tranen. Sappig fruitig in de neus. Veel meer ook de cacao en dan die heerlijke mokka, karamel, tabak, floraal. De dieprijpe kersen,. Pruim. Zeer veel fijne kruiden. De smaak is opnieuw intens heerlijk. De sappige zuurtjes brengen de tannine geen moment in verlegenheid. Ze duelleren tot het uiterste en dit komt de wijn ten goede. De wijn blijft lang aanwezig. Volledig anders dan de vorige wijn maar ook subliem lekker.
    Score 94/100
  11. Artimino Grumarello Carmignano Riserva 2013 – 34,90 €
    Sangiovese, Cabernet Sauvignon, Merlot, Syrah
    Kersenrood met een bruine rand, tranend. Veel kers, veel fruit, wat rijper fruit in de neus en een beetje in hetzelfde eenzijdige bedje ziek als de Poggilarca Carmignano. Betreffende de smaak moet ik eerlijk bekennen dat dit een miscast was van mij om deze wijn als laatste te plaatsen! De wijn kan niet tippen aan wat de vorige wijnen brachten. Je proeft het ook, die terugval. Desalniettemin blijft hij wel lekker.
    Score 79/100

Aangenaam verrast is zowat de conclusie die we kunnen stellen na de kennismaking van de Carmignano. Met lede ogen echter stel ik vast dat de – door mezelf – betreuringswaardige opmars van de internationale druivenrassen ook hier hun intrede hebben gemaakt. Getuige de vaak voorkomende Merlot in de blend tot het gebruik van Syrah. Een discussie uiteraard waarover de meningen wel uiteenlopend zullen zijn. Ik onthoud vooral dat de Carmignano wijnen zeer lekker kunnen zijn!