Barbera: Het klein duimpje uit Piemonte

Posted on december 13, 2024 by Bottle Case

Al sinds mensenheugenis is Barbera een van de onbezongen helden van de Italiaanse wijnbouw. Bekend om zijn levendige zuurgraad, weelderig fruitprofiel en opmerkelijke aanpassingsvermogen, geniet deze druif van een welverdiende heropleving onder wijnliefhebbers en kenners.

Je zal het maar voor hebben als druif! Je bezit alle eigenschappen om de basis te zijn voor een uitstekend glas rode wijn. Bovendien ben je in het bezit van een enorme veelzijdigheid en ben je uitermate geliefd bij de wijnboeren. Maar, er is altijd weer die verdomde Nebbiolo die je alsmaar naar de achtergrond drijft. Je kijkt er naar op en al is het Barbera sap in sommige gevallen zelfs beter dan pakweg een te ruwe Nebbiolo… Je blijft door het leven gaan als het klein duimpje uit Piemonte!

Hoog tijd dus om de Barbera in het zonlicht te plaatsen en een tasting samen te stellen waar de druif kan shinen! Met dit in gedachten ging Amici wijnmeester Peter aan het werk om een aantal hoogwaardige proefflesjes op de tafel te toveren.

Een korte geschiedenis van Barbera

Afkomstig uit de glooiende heuvels van Piemonte in het noordwesten van Italië, heeft Barbera diepe wortels in de Italiaanse wijnbouw. Historische verslagen suggereren dat de druif al sinds de 13e eeuw in de regio wordt verbouwd. De naam is waarschijnlijk afgeleid van “Barbaro” (barbaar), verwijzend naar zijn diepe rode kleur, of van “Vinum berberis,” een diepgekleurde middeleeuwse drank.

De ouders van de Barbera zijn tot op heden nog steeds onbekend. Onderzoek geeft aan dat de druif zijn oorsprong vindt in Piemonte, meer bepaald in de Monferrato-regio. Barbera-wijnstokken gedijen in heel Italië, maar worden vooral aangetroffen in de diverse terroirs van Piemonte, met name in de appellaties Barbera d’Asti DOCG, Barbera d’Alba DOC en Nizza DOCG. In de jaren 80 werden er subzones opgericht, en vooruitstrevende producenten zoals Roberto Conterno en Giacomo Bologna begonnen Barbera-wijnen te maken met opmerkelijke finesse en een lange levensduur.

De kenmerken van Barbera-wijnen

Barbera-wijnen worden geprezen om hun fijne zuurgraad, waardoor ze een verfrissende en gastro-vriendelijke keuze zijn. De druif produceert doorgaans wijnen met een medium tot volle body en soepele tannine, waardoor de fruitige eigenschappen tot hun recht komen. Verwacht een mix van rode en zwarte vruchten – denk aan kersen, frambozen en pruimen – gecombineerd met hints van kruiden, zoethout, tabak, leder, viooltjes, anijs en aardse ondertonen. In het glas zijn de drie gemeenschappelijke kenmerken van Barbera-wijnen hun diepe kleur, hoge zuurgraad en relatief lage tannine.

Zandigere bodems produceren vaak donkergekleurde wijnen met een lager alcoholgehalte, terwijl kleiachtige bodems wijnen voortbrengen met een hoger alcoholgehalte, lagere zuurgraad en meer structuur. Ongelijke rijping van de pitten en variabiliteit in hun aantal kunnen echter de textuur van de wijn beïnvloeden.

Hoewel we Barbera bejubelen en je er enorm lekkere wijnen van hebt, bestaan er ook de meest banale Barbera wijnen. Het kaf van het koren scheiden is zeker van toepassing. De druif is productief, en rendementen beperken is een must. Ze rijpt redelijk laat, maar heeft het voordeel zich te kunnen herstellen van hagelbuien.

Een van de opvallende eigenschappen van Barbera is zijn aanpassingsvermogen aan verschillende wijnmaakstijlen. Historisch gezien werd het gemaakt in een sprankelende, “vivace” stijl, maar tegenwoordig wordt het bijna uitsluitend gevinifieerd als een droge, stille wijn. Traditionele Barbera-wijnen worden vaak gerijpt in staal om hun frisse zuurgraad te benadrukken, terwijl serieuzere, gerijpte wijnen een houtlagering ondergaan (zowel in botti als in barrique), waarbij chocolade- en vanillenoten zich ontwikkelen naast het levendige fruit.

Belangrijke regio’s voor Barbera

Hoewel Piemonte de spirituele thuisbasis van Barbera blijft, wordt de druif in verschillende regio’s in Italië en daarbuiten verbouwd, waarbij elke regio een unieke expressie aan de druif geeft.

1. Barbera d’Asti DOCG

Bekend om zijn levendige zuurgraad en rode fruitaroma’s, toont Barbera d’Asti vaak de klassieke kenmerken van de druif. Makkelijk te telen en zeer productief, vooral in Asti, variëren de wijnen uit deze regio van eenvoudig en toegankelijk tot gestructureerd en geschikt voor rijping.

2. Barbera d’Alba DOC

Aanplant nabij de prestigieuze Nebbiolo-wijngaarden, heeft Barbera d’Alba vaak een iets vollere body en rijker profiel. Deze wijnen balanceren zuurgraad met diepere fruittonen en af en toe hints van chocolade of tabak.

3. Nizza DOCG

Nizza vertegenwoordigt het hoogtepunt van Barbera-wijnbouw, met strenge regels om de kwaliteit te waarborgen. Deze wijnen zijn krachtig maar elegant en profiteren vaak van langdurige rijping om lagen van complexiteit te onthullen.

Barbera wordt ook verbouwd in andere Italiaanse regio’s, waaronder Lombardije, Emilia-Romagna, Umbrië, Campanië en Sicilië. In totaal produceert Piemonte 12 DOC-wijnen van Barbera, naast de drie DOCG’s: Barbera d’Asti, Barbera del Monferrato Superiore en Nizza.
Een gratis tip? Jawel: probeer de Barbera wijnen uit de Colli Tortonesi! Momenteel blijven ze nog wat onder de radar maar je zal versteld staan van de concentratie en rijpheid in deze Barbera wijnen. Amper 50 kilometer oostelijker zit je in Oltrepo Pavese en ook daar zijn er onbekende Barbera pareltjes te vinden!

De proeverij

  1. Vite Colte La Luna e il Falo Barbera d’Asti Superiore DOCG 2018

    100% Barbera die een rijping krijgt van 12 maanden in barriques.
    Heldere, volle, donkerrode kleur met een lichte evolutie en beperkte traanvorming. De toon wordt gezet met een uitbundige Barbera neus! kers, rode bes, aardbei en licht snoeperig fruit zijn present net als de florale en kruidige toetsen van viool, peper, anijs en kaneel. De alcohol is niet te verbergen. Na het walsen komen de accenten van de houtlagering opzetten: chocolade, toasting en mokka. Een lichte sousbois toets rond het boeket af. In de mond is er vooral veel fruit omringd door een lichte alcoholdominantie. De niet massaal aanwezig tannine manifesteren zich wel als rijk. Het is een correcte, sappige wijn die onder de noemer ‘allemansvriend’ valt.
    Punten: 82/100 – Prijs 15,00 € (te koop op diverse plaatsen in België)
  2. Conterno Fantino Vignota Barbera d’Alba DOC 2019

    Barbera die aangeplant staat in Monforte d’Alba en die rijpt in Franse eiken vaten.
    Zuivere, intense robijnrode kleur en tranend. Het geurenpallet wordt in de eerste aanzet gedomineerd door het licht snoeperige fruit (kers, rode en blauwe bes, pruim) en de kruiden (Provençaals, peper, laurier, kaneel). De geuren van de houtlagering komen pas na het walsen steviger opzetten. Verder is er een lichte aardse ondertoon en kan de alcohol zich niet verstoppen. In de smaak proef je de mooie, soepele maar voldoende krachtige tannine en de duidelijk aanwezige zuren. De wijn toont een mooie fruitexpressie en er zit een leuke frisse groenkruidige toets bij. Dit is zeer zeker een correcte wijn al mocht de lengte wel wat dragender zijn. Hij is voldoende sappig en in balans.
    Punten 86/100 – Prijs 24,20 € (Te koop bij Uniquato)
  3. Pelissero Tulin Barbera d’Alba DOC 2021

    De Barbera stokken staan in Treiso (Barbaresco gebied) en Neviglie. De druiven rijpen gedurende 24 maanden in barriques en nog 1 jaar verder in de fles. De geconcentreerde kleur, bijna zwart te noemen, vertelt reeds veel over de verdere proefsensatie van deze wijn. Diep intens dus met heerlijk gekleurde traanvorming. De neus biedt een waaier aan aroma’s met zowel rood als zwart fruit. We sommen op: zwarte kers, rode kers, braam, blauwe aalbes, pruim en framboos. De houtrijping laat zich stevig gelden met een aanzet tot tabak mokka, zachte leder en een vlezig aroma. Laurier, eucalyptus, munt, peper, viooltjes en alcohol vullen goed aan. Het is een vol bouquet, bijna zwoel zelfs zonder in overdrive te gaan. In de mond proef je de voldoende krachtige maar soepele en enorm smakelijke tannine. Er blijft ondanks het volle mondgevoel een perfecte frisheid present. Het geheel is behoorlijk lang en dragend. Dit is een uiterst geconcentreerde, volle, sappige wijn die perfect in balans is. Nu nog wat jong maar met een mooie toekomst voor zich!
    Punten: 89/100 – Prijs: 39,00 € (Te koop bij Les Verres Bavards)
  4. Cordero Montezemolo Funtanì Barbera d’Alba Superiore DOC 2019

    Barbera van stokken die meer dan 50 jaar oud zijn en die gedurende 15 maanden rijpen in Franse barriques + 1 jaar in de fles. Mooie, zuivere en heldere kersenrode kleur en traanvorming. Wijn met de typsiche herkenbare Barbera neus waarbij de geuren bovendien bijzonder mooi tot hun recht komen! We herkennen rode en zwarte bessen, kersen, framboos… op het snoeperige af maar in de goede zin van het woord. Subtiele florale toetsen van zowel viooltjes als rozen. Volkruidig met peper, Provençaalse kruiden en kaneel. Licht rokerig, vlezig met zoethout omringd met een vleugje alcohol. In de mond genieten we vooral van de rijke en soepele tannine en het sappige fruit. De alcohol is uiteraard present, op het aanvaardbare randje van het dominante af. Dit is een lekker glas Barbera… sappig, fruitig, kruidig en vooral mooi in balans. Hij is niet enorm complex, niet enorm geconcentreerd, but who cares! Gewoon genieten.
    Punten: 90/100 – Prijs 44,00 € (Niet te koop in België?)
  5. Matteo Correggia Marun Barbera d’Alba Superiore DOC 2020

    Barbera die 15 maanden heeft gerijpt, deels in 30 hl botti, deels in gebruikte barrique en nadien nog een flessenrust kreeg voor 10 maanden. Intens donkerrood met gekleurde traanvorming. Er ontwikkelt zich een prachtig gevoel tijdens de ruikfase dat enkel nog maar extra wordt benadrukt als je de wijn wat tijd gunt in het glas. Ondanks zijn nog relatief jong leeftijd zitten alle geurcomponenten versmolten en is het geen ‘vakjes ruiken’. Chocolade, balsamisch, donkere kers, braam, viooltjes, laurier, koffie, aards, peper, alcohol, ceder, aalbes, pruim, tabak… Ik zet de geuren bewust door elkaar om het versmolten gevoel te creëren bij de beschrijving ervan. Kom je er eindelijk toe het glas aan je lippen te brengen dat gaat die versmoltenheid naadloos verder tijdens de proeffase. Rijk, levendig, zacht, in balans, vol en rond… Dit is een zeer mooie, mondvullende bijna complete wijn zonder ‘té’ te zijn!
    Punten 92/100 – Prijs 27,00 € (Te koop bij Wine Art)
  6. Enzo Boglietti Vigna dei Romani Barbera d’Alba DOC 2020

    De 80 jaar oude Barbera stokken staan in La Morra. De wijn krijgt een opvoeding in barriques voor 22 maanden. Heldere, intens paarsrode kleur met gekleurde traanvorming. In de neus is, ondanks dat het fruit en de kruiden present zijn, treedt het balsamico gevoel steeds weer op de voorgrond, omringd door andere branderige geuren zoals mokka en toasting. Kers aardbeisnoepjes, viool, peper, munt, anijs, laurier en alcohol volgen. De smaak is op het overvloedige af. Rijke, voldoende krachtige tannine, levendige, frisse zuren. Lang aanwezig en in balans. Hoewel de wijn hier uit het glas barst is dit toch een stap terug na de Marun!
    Punten: 88/100 – Prijs 45,00 € (Niet te koop in België?)
  7. Vietti Vigna Vecchia Scarrone Barbera d’Alba DOC 2017

    18 maanden rijping krijgt deze Barbera (inox, barrique, botti). De wijngaarden liggen in Castiglione Falletto. Intense robijnrode kleur, tranend. De neus wordt gedomineerd door warme kruidige geuren en door de branderige aroma’s. Ras el hanout, kaneel, munt, peper, mokka, tabak, vlezig, toast en vooral chocolade. Kers, braam en framboos vertegenwoordigen het fruit. Bij het proeven komt die chocolade almaar terug, rijke soepele tannine, voldoende zuren. Zeer rond en vooral volgens een moderne, commerciële stijl gemaakt. We durven zelfs een parkerwijn zeggen.
    Punten: 85/100 – Prijs 60,00 € (Te koop bij Licata)
  8. Braida Bricco dell’ Uccellone Barbera d’Asti DOCG 2020

    De wijn rijpt gedurende 24 maanden; 12 in barrique en 12 in de fles. Robijnrode kleur met een lichte evolutie. Eerste impressie bij het ruiken: zeer reductief. Deze reductie verdwijnt wel bij het walsen maar komt na even stilstand opnieuw opzetten. Niet te uitbundige neus en het fruit zit in verschillende stadia waar voor mij het gedroogde primeert. Het is een stevig glas met krachtige maar rijke tannine, voldoende zuren. Reeds van bij het ruiken zit ik me af te vragen of hier een gedeelte van de druiven appassimento zijn geoogst… Ik herken niet de Bricco dell’Uccellone die ik in het verleden meermaals heb geproefd.
    Punten: 85/100 – Prijs 75,00 € (Te koop bij Licata)

Filed under: Wijnclub relaas | Tagged: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Leave a comment »

Piemonte presenteert Paolo Berta – Zondag 1 december

Posted on november 21, 2024 by Bottle Case

📅 Datum: Zondag 1 december
📍 Locatie: Zaal De Vrede, Lichtaartseweg 131, Olen

De wijnen van Paolo Berta hebben in zeer korte tijd hun weg gevonden naar onze klanten. Het doet ons dan ook plezier dat ze dit jaar opnieuw aanwezig zullen zijn op onze 15e editie van de Openflessendag. Nadat vorig jaar Paolo present was zal het dit jaar aan zijn vrouw Ksenia zijn om de wijnen voor te stellen.

Te proeven wijnen

Witte wijn

  • Proposta Cortese dell’Alto Monferrato DOC
    Een biologische wijn van 100% Cortese-druiven, verfrissend met aroma’s van veldbloemen, amandelen en citrus. Perfect bij lichte gerechten zoals ceviche of tartaar van zeebaars.

Rode wijnen

  • Bujeu Monferrato Rosso DOC
    Een blend van Nebbiolo en Barbera met tonen van aardbei, kers en kaneel, een frisse afdronk en een zachte structuur.
  • Baticheur Monferrato Nebbiolo DOC
    Een verfijnde Nebbiolo met lichte tannine en aroma’s van rood fruit, bloemen en een vleugje tabak.
  • Ritorno Barbaresco DOCG
    Een krachtige Barbaresco met complexe aroma’s van zwarte kersen, venkel en truffel, versterkt door 12 maanden rijping op eiken.

Dessertwijn

  • Giardino Moscato d’Asti DOCG
    Een lichte, sprankelende wijn met aroma’s van witte perzik, mandarijn en vlierbloesem. Perfect als afsluiter met aardbeien of een lichte chocoladedessert.

Barbera d’Asti wijnen

  • Belmon Barbera d’Asti DOCG
    Sappige Barbera zonder houtlagering, met rode vruchtensmaken en een levendige zuurgraad.
  • Evolution Barbera d’Asti DOCG: Een moderne interpretatie van Barbera met mooie tannine en een sappige fruitigheid.
  • Valbeccara Barbera d’Asti Superiore DOCG
    Een krachtige, houtgerijpte wijn met rijke tonen van rijp fruit en specerijen.
  • La Berta Nizza DOCG
    Een harmonieuze wijn met aroma’s van kersen en een fijne fruitige zuurgraad. Stevige maar zachte tannine maken deze wijn een veelzijdige keuze.
  • Héritage Nizza Riserva DOCG
    Een sublieme wijn van oude Barbera-stokken, met intense aroma’s van bramen, kruiden en chocolade. Ideaal bij wild.

Een unieke ervaring

Laat u onderdompelen in de rijke geschiedenis en passie achter de wijnen van Paolo Berta, rechtstreeks uit het hart van Piemonte. Dit is een bijzondere kans om enkele van de beste wijnen uit deze streek te ontdekken, begeleid door persoonlijke uitleg van Ksenia.

Meer informatie vindt u op Wijnkennis.be. Mis het niet!

Filed under: J(ust) F(or) F(un) | Tagged: , , , , , , , , , , , , , | Leave a comment »

Tullum, Terre di Alfieri & Canelli – 3 bijkomende DOCG gebieden

Posted on oktober 24, 2021 by Bottle Case

Stilstaan is achteruitgaan en dus is het af en toe noodzakelijk om mijn kennis omtrent de Italiaanse wijnen bij te schaven zodat ik kan mee praten over de laatste bewegingen. Zo blijkt dat de laatste benoemingen van 3 nieuwe DOCG gebieden aan me voorbij zijn gegaan. Over de zin of nog beter de onzin van al deze Italiaanse DOCG benoemingen kan je uitgebreid discussiëren en je kan de vraag stellen waar en wanneer dit gaat stoppen. We zitten immers al aan 77 verschillende DOCG nominaties en The sky blijkt hier echt wel The limit. Enfin… 3 nieuwe upgrades dus!

Tullum aka Terre Tollesi

Abruzzo heeft met Tullum zijn tweede DOCG beet. Terre Tolesi/Tullum is de eerste promotie van DOC naar DOCG sinds de benoeming van Nizza in 2014. De promotie werd op 4 juli 2019 goedgekeurd door het ministerie van Landbouw. De wijngaarden van Tullum DOCG liggen in de provincie Chieti. Er kunnen 5 verschiilende meldingen van DOCG gemaakt worden op het etiket:

  1. Tullum DOCG Passerina
  2. Tullum DOCG Pecorino
  3. Tullum DOCG Rosso
  4. Tullum DOCG Rosso Riserva
  5. Tullum DOCG Spumante (moet minstens 60% Chardonnay bevatten + tweede gisting in de fles)

Opmerkelijk is dat de DOC Terre Tollesi/Tullum pas sinds 2008 van toepassing is en je kan stellen dat deze appellatie wel een blitzcarrière heeft gemaakt. Ook opmerkelijk is de opmars die de Pecorino druif, met Passerina in haar zog, beleefd in de diverse DOCG benoemingen de laatste 10 jaren. Blijkt deze druif dan toch meer te zijn dan een hedendaagse mode-druif?
Bij Tullum DOCG Rosso of Rosso Riserva is de hoofdrol weggelegd voor de Montepulciano druif.

Tullum omvat een zeer klein productiegebied met slechts 18,05 hectare aan wijngaarden en een productie die overeenkomt met 687 hectoliter (cijfers van 2018). De wijngaarden liggen slechts enkele kilometers landinwaarts van de Adriatische Zee en liggen in en rond het dorpje Tollo. Terre Tollesi betekent eigenlijk ‘het land van Tollo’ of ‘in de buurt van Tollo’. De benaming Tullum dateert uit de 11e Eeuw waar we de benaming in de geschiedenisboeken tegenkomen als de naam van een versterkte stad. Dat Terre Tollesi/Tullum echt een mini gebied is vertaald zich dat er momenteel slechts 2 producenten zijn die het label Tullum DOCG gebruiken; Feudo Antico en Vigneti Radica. De toekomst zal uitwijzen of we een stijging van het aantal producenten zullen kennen.

Terre di Alfieri

Voor DOCG nummer 76 kunnen we ons afvragen of Roero DOCG een dubbelganger heeft gekregen! Met Terre di Alfieri bevinden we ons in Piemonte en net als in Roero zijn de witte wijnen er van de Arneis, de rode van de Nebbiolo. Als we het productiegebied bekijken lijkt het wel of Terre di Alfieri het verlengstuk is van dit van de Roero. Waar de ene ophoudt, gaat de andere verder. Bij het nagaan van de disciplinare stellen we vast dat het productiegebied 4 gemeenten in de Provincie Cuneo omvat en 7 gemeenten in de Provincie Asti.

De promotie naar DOCG kwam er in augustus 2020 en wat Terre di Alfieri gemeen heeft met Tullum is dat er ook hier in sneltempo de omschakeling is gekomen. In 2009 kwam Terre di Alfieri voor het eerst piepen als DOC! De Terre di Alfieri DOC blijft echter wel gewoon verder bestaan terwijl deze van Tullum verdwenen is.
Je kan Terre di Alfieri DOCG in 5 verschillende benamingen tegenkomen op het etiket:

  • Terre di Alfieri DOCG Arneis
  • Terre di Alfieri DOCG Arneis Superiore
  • Terre di Alfieri DOCG Nebbiolo
  • Terre di Alfieri DOCG Nebbiolo Riserva
  • Terre di Alfieri DOCG Nebbiolo Superiore

Bij de witte wijnen moet de Arneis minimaal 85% aanwezig zijn. Voor de rode wijnen wordt hetzelfde percentage van 85% minimale aanwezigheid aangehouden voor de Nebbiolo. Het is hoe dan ook een klein productiegebied met slechts een 40-tal hectare aan wijngaarden en een 20-tal producenten.

De naam “Land van de Alfieri” verwijst naar de adellijke familie Alfieri die eeuwenlang de scepter zwaaide in dit gebied. Hun 17e-eeuwse kasteel bevindt zich in de stad Magliano Alfieri in Cuneo.

Canelli of Moscato di Canelli

En Piemonte blijft scoren! Met Canelli behaald het een 19e DOCG binnen. Geduld wordt beloond kan je wel stellen want al bijna 20 jaar proberen de producenten van de Moscato di Canelli zich af te scheuren van de Moscato d’Asti en trachten ze een eigen DOCG te bekomen. Vanaf 12 mei 2021 is het niet langer nog een subzone van Moscato d’Asti maar een volwaardige DOCG.

De benoeming komt echt wel vers van de pers. Pas vanaf de oogst 2022 mag Canelli de DOCG status activeren. Het is dus nog wel even wachten vooraleer we ze in de markt zien verschijnen. Canelli DOCG moet 100% Moscato Bianco zijn, en mag alleen geproduceerd worden in 18 gemeenten uit de provincies Asti en Cuneo.
In totaal zijn er slechts 100 hectare beschikbaar, en de productie bedraagt momenteel ongeveer het equivalent van 500.000 flessen. In de DOCG Canelli mag alleen handmatig worden geoogst. Er kunnen 4 verschillende types van Moscato di Canelli op de markt gebracht worden:

  1. Canelli of Moscato di Canelli DOCG
  2. Canelli of Moscato di Canelli Riserva DOCG
  3. Canelli of Moscato di Canelli Riserva Vigna DOCG
  4. Canelli of Moscato di Canelli Vigna DOCG

Canelli wordt beschouwd als de bakermat van de Italiaanse mousserende wijnproductie. Na jaren in de Champagne in de leer te zijn geweest, experimenteerde Carlo Gancia vanaf 1850 met flesgisting en vond rond 1865 de “Moscato Champagne” uit. Canelli’s kilometerslange ondergrondse wijnkathedralen van traditionele wijnhuizen als Gancia, Bosca, Contratto en Coppo staan sinds 2014 op de Werelderfgoedlijst van UNESCO.

Filed under: Vini Italiani | Tagged: , , , , , , , , , , , , , , , | Leave a comment »

Barbera – Uit de schaduw van Nebbiolo

Posted on maart 21, 2021 by Bottle Case

Je zal het maar voor hebben als druif! Je bezit alle eigenschappen om de basis te zijn voor een uitstekend glas rode wijn. Bovendien ben je in het bezit van een enorme veelzijdigheid en ben je uitermate geliefd bij de wijnboeren. Maar, er is altijd weer die verdomde Nebbiolo die je alsmaar naar de achtergrond drijft. Je kijkt er naar op en al is het Barbera sap in sommige gevallen zelfs beter dan pakweg een te ruwe Nebbiolo… Je blijft door het leven gaan als het klein duimpje uit Piemonte!

Hoog tijd dus om de Barbera in het zonlicht te plaatsen en een tasting samen te stellen waar de druif kan shinen! De opdracht die ik mezelf oplegde was een zo veelzijdig mogelijke proeftafel samen te stellen van Italiaanse Barbera waarbij de veelzijdigheid van de druif tot zijn recht komt. De usual suspects laten we bewust links liggen wegens reeds voldoende gekend. Geen bricco del Uccellone dus of Barbera’s van Giorgio Rivetti.

Barbera – Enkele weetjes:

  • De ouders van de Barbera zijn tot op heden nog steeds onbekend. Onderzoek geeft aan dat de druif zijn afkomst kent in Piemonte en meer bepaald in de Monferrato regio.
  • De eerste getuigenissen over het gebruik van Barbera gaan terug tot in de 13e Eeuw.
  • Vandaag staat Barbera hoofdzakelijk aangeplant in het noorden van Italië. Naast zijn natuurlijke habitat Piëmonte zullen we de druif voornamelijk treffen in Lombardia en Emilia Romagna en mondjesmaat in Aosta, Puglia en Sardegna.
  • In Piemonte is de druif onderscheiden met 3 DOCG’s; Barbera d’Asti DOCG (2008), Barbera del Monferrato Superiore (2008), Nizza DOCG (2016)
  • Hoewel we Barbera best wel bejubelen en je er enorm lekkere wijnen van hebt bestaan er ook de meest banale wijnen van. De kaf van het koren scheiden is zeker van toepassing van de Barbera wijnen
  • Het is een productieve druif (rendementen beperken is een must) die redelijk laat rijpt. Meestal bezitten de wijnen soepele tannine en een redelijk hoge zuurgraad.
  • Barbera heeft een duidelijk kersenaroma in combinatie met pruim, ander klein rood en zwart fruit, zoethout, tabak, leder, violetjes en anijs.

De proeverij:

  1. Torrevilla ‘La Genisia’ Barbera Oltrepo Pavese 2017 – Lombardia – 9,80 €
    Niet houtgelagerde Barbera met een zuivere kersenrode kleur. In de neus hebben we een vooral een combinatie / gevecht tussen het fruit en het dierlijke. Kers, aalbes en framboos boksen voortdurend met de humus en wilde paddenstoelen. Laurier en violetjes spelen een rol in de achtergrond. Mooie stevige zuren en fijne zachte tannine vullen de mond. De vele sappige kersen geven de wijn een aangenaam gevoel en het smaakprofiel wordt afgerond met een aangenaam bittertje. Dit is een lichtvoetige en sappige Barbera!
    Score: 76/100
  2. Renato Corino Barbera d’Alba DOC 2016 – Piemonte – 14,00 €
    Barbera met een beperkte houtlagering van 3 tot 4 maanden. De wijn kleurt helder robijnrood en is mooi tranend. Zachte neus met wat rijpere kersen, violetjes, aardbei, rode besjes, fijne kruiden (Oregano, peper, laurier) en licht branderige aroma’s. De zuren zitten mooi, de tannine zijn zacht en de smaak blijft voldoende lang aanwezig. Wat zoeter fruit van aardbei en framboos bespeelt de tong. Nadien komen de kersen en de kruiden even piepen. Sappige, licht vullende allemansvriend.
    Score: 74/100
  3. Bersano ‘Costalunga’ Barbera d’Asti DOCG 2014 – Piemonte – 12,80 €
    De wijn kent een gedeeltelijke houtlagering. 50% rijpt gedurende 6 maanden in eiken vaten. Zuivere robijnrode kleur en klevende traanvorming. De kersen zijn prominent aanwezig en worden aangenaam bijgestaan door framboosjes. Behoorlijk wat specerijen zijn aanwezig in de neus. Na het walsen manifesteert zich een licht dierlijk aroma en komt de tabak en eucalyptus boven. In de smaak is er niets storend. Het gematigde houtgebruik is duidelijk, de tannine en zuren vullen elkaar mooi aan. Fruitig profiel met wat cacao in de afdronk. Zeer correcte wijn voor een aangename prijs.
    Score: 78/100
  4. Gaudio ‘Bricco Mondalino’ Barbera del Monferrato Superiore DOCG 2017 – Piemonte – 13,00 €
    Barbera die een rijping krijgt van 6 maanden in barriques en tonneaux. Mooie blinkende, heldere robijnrode kleur met een paarse rand en gekleurde traanvorming. Prachtige neus van veel klein rood fruit zoals framboos en kers met de donkere pruim in de aanvulling. Heerlijk ook is die sublieme kruidigheid; een melange van peper, tijm, laurier en jeneverbes. Tabak, koffie, rode neusjes en rozen zijn eveneens aanwezig. Sappige smakelijke tannine dansen in de mond samen met de frisse magnifieke zuurtjes. Veel fruit, de kruidigheid die terugkomt en een lengte van een zestal seconden met een vleugje tabak. Dit is een heerlijke Barbera voor zijn prijs.
    Score: 83/100
  5. La Stoppa Barbera Emilia IGT 2009 – Emilia Romagna – 18,00 €
    De wijn rijpt gedurende 12 maanden in een combinatie van Franse barriques en 40hl vaten. Het is een wijn waar ik redelijk wat verwachtingen van had. Het werd echter de grote tegenvaller van de avond. De stevige bruine rand van de kleur voorspelde al een beetje onheil. De geur is een te dominante brett (Brettanomyces). Stinkende paardenstal dus. De smaak mag dan al iets beter zijn maar is naar het einde toe gewoon oxydatief. Bijgevolg verdwijnt dit proefglas vlug in de spuwbeker en krijgt hij een dikke buis.
  6. Bruno Verdi ‘Campo del Marrone’ Barbera Oltrepo Pavese DOC 2014 – Lombardia – 18,00 €
    Voor zover ik weet zijn de wijnen van Bruno Verdi nog steeds niet verkrijgbaar in de Belgische wijnhandel. Zelf ben ik gedurende enige tijd met hen in onderhandeling geweest om de wijnen in te voeren maar de stroefheid in communicatie met het domein deed me afhaken. Zonde want Bruno Verdi maakt meer dan uitstekende wijnen. Campo del Marrone proefde ik ooit en ik wou deze wijn dan ook absoluut op onze proeftafel! Het is een Barbera die gedurende 12 maanden rijpt in eiken vaten. Hij bezit een intense donkere kersenrode kleur met stevige tranen. Het aroma van sappige dikke rijpe en rijke kersen stuiven het glas uit. Zwarte bramen, violetjes, gedroogd fruit (pruim), leder, cacao zijn de andere geuren van dienst. In de mond proef je de smakelijke tannine die niet té fel aanwezig zijn. Vlezig van structuur en enorm kruidig. Het geheel blijft lang aanwezig. De wijn vult mijn herinneringen en bestempel ik opnieuw als een mooie, volle en rijke Barbera.
    Score: 86/100
  7. Fratelli Alessandria ‘Priora’ Barbera d’Alba Superiore DOC 2016 – Piemonte – 21,60 €
    Rijping van 12 tot 14 maanden in tonneaux en 20-40 hl vaten. Nadien 2 maanden in inox en vervolgens nog minstens 2 maanden in de fles. De wijn kleurt helder donker kersenrood en geeft heerlijk gekleurde tranen. Wat een heerlijk uitnodigende neus! Het bouquet vult zich met een waaier van gemengd fruit (rood, zwart, gedroogd), vele kruiden en specerijen, humus, leder, tabak, cacao, zoethout en violetjes. Alles vloeit perfect in elkaar. Dat sublieme evenwicht vinden we ook terug in de smaak. Vol – fruitig- vlezig! Voldoende stevige tannine, een heerlijke frisheid en een prachtige, lange, kruidige afdronk. Dit is een mooie verfijnde maar toch ook rijke Barbera.
    Score: 88/100
  8. Villa Giada ‘Bricco Dani’ Barbera d’Asti Superiore Nizza DOCG 2013 – Piemonte – 25,40 €
    Toen nog onder de appellatie Barbera d’Asti Superiore Nizza DOCG, nu is Nizza een eigen zelfstandige DOCG en valt de wijn ook onder die naam. Na een periode van 3 maanden rijping in inox volgt nog een lagering van 12 tot 14 maanden in tonneaux. Helder, robijnrood met een licht bruin randje en gekleurde traanvorming. De tertiaire aroma’s komen primair over. Anijs, ceder, tabak, leder, paddenstoel, truffel, humus… Na het walsen volgt dan het fruit! Kersen, braam en vooral gedroogd fruit van pruim en vijg. Een volle kruidigheid rondt het geurenpallet af. Zeer kruidig van smaak. Hoewel de tannine nog fel aanwezig is boeten ze in tegenover de zuren. De afdronk is correct maar mocht toch enige tellen langer duren.
    Deze wijn is ondertussen mooi op dronk gekomen en doet me herinneren dat de enkele flessen die me in onze kelder nog resten best in de nabije toekomst geopend mogen worden.
    Score: 86/100
  9. Claudio Alario ‘Valletta’ Barbera d’Alba DOC 2016 – Piemonte – 27,60 €
    Opvoeding van 20 maanden in Franse eiken barriques. Mooie paarsrode kleur, gekleurde tranen. Rijp fruit maakt hier de dienst uit! Zwarte kers, cassis, braam, pruim… Veel kruidigheid en het hout dat mooi verweven zit. Ook nog cacao, zoethout, anijs, en cuberdon. Heerlijk mooi vol & vullend in de mond. Zachte, stevige tannine en correcte speelse zuren. De alcohol presenteert zich evenals de kruiden. Veel sappig fruit en een lang dragend geheel. Persoonlijk was dit voor mij de beste wijn op de proeftafel!
    Score: 91/100
  10. Pomodolce ‘Marsèn’ Colli Tortonesi Monleale DOCG 2013 – Piemonte – 19,40 €
    24 maanden rijpt deze volbloed Barbera in eiken vaten. Ik tracht deze wijn zo objectief als mogelijk te beschrijven. Het is immers al jarenlang één van mijn favoriete Barbera wijnen en Pomodolce heeft een speciaal plekje in mijn hart en portfolio! De kleur is bijna zwart met dikke gekleurde tranen. De geur is één en al combinatie van specerijen, maraschino kersen en chocolade. Animale toetsen, vanille, anijs, sigaar en tabak. De smaak is vullend en enorm vlezig. Al wat de geur prijsgeeft proef je ook. De dikke rijke kersen, de enorme kruidigheid en de chocolade geladen tannine. De alcohol is omnipresent maar stoort geen enkel moment. De wijn blijft zeer lang dragen.
    Score: 89/100

We kunnen zonder enig probleem een totaal andere proeftafel samenstellen met de geijkte grote namen. De pracht van de Barbera druif zal er enkel nog maar meer bevestiging krijgen. Vergeet deze druif niet… ze verdient je liefde wel degelijk!

Filed under: Vini Italiani | Tagged: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Leave a comment »

Een dag in Piemonte – deel 1

Posted on mei 28, 2012 by Bottle Case

Turijn, Torino…hoofdstad van Piëmonte. Stad met internationaal aanzien, stad met zeer belangrijke industrie, stad waar La Juve zonet het Calcio heeft gewonnen. Verbazend toch dat de luchthaven van Turijn zo onbeduidend is. Ja, je moet tot de concurrentie – Milaan – gaan om uw tocht doorheen Piëmonte te starten. Dit schrijvende stel ik mezelf de vraag of er geen mogelijkheden zijn via Genua? Enfin, aankomst in Lombardia dus, transfert naar Piedmont en tijd voor het relaas van dag 1; maandag 21 mei 2012.

We starten onze tocht in een wel uiterst mooie locatie. Ontwaken in het Ca San Sebastiano (www.wineandmore.it) heeft iets koninklijk. Je voelt je er namelijk de koning te rijk! Het is in dit mooie spa-resort dat ik een kamer, nu ja zeg maar appartement ter beschikking kreeg. Even spieken naar het prijskaartje dat je er voor moet betalen voor het geval ik er wil stoeien met mijn toekomstige bruid: hoogseizoen 300 €/nacht. Het zal niet voor deze eenvoudige jongen zijn!
Van bij het ontbijt merk je reeds waar de Italiaanse keuken voor staat. Puur, eenvoudig en simpelweg smakelijk.

De verwachtingen zijn hooggespannen. Het programma beloofd met een serieuze ‘boenk’ te starten! Professeressa Anna Schneider zou ons komen vertellen over de diversiteit aan druivenrassen die Piemonte rijk is. Er zou een tasting volgen van enkele minder belangrijke druivenrassen. Freaky voor een freak als mezelf!
Prof. Anna Schneider voldeed perfect aan mijn verwachtingen. Ik was onmiddellijk in de ban van haar kennis. Haar toedracht was veel te kort, ik wou en kon wel uren luisteren naar haar passioneel betoog. Ik hing aan haar lippen! In latere blogs zal ik verder schrijven over deze minder belangrijke druiven (Grignolino en Freisa zijn de revue reeds gepasseerd).
Mooi om weten is dat er in gans Italië ongeveer 850 verschillende variëteiten toegelaten zijn in de officiële wetgeving en dat er nog een 2000-tal wachtende zijn om toegelaten te worden. Voor zij die het nog steeds niet weten. Italië is wel degelijk het mekka van de druiven.

We proefden volgende wijnen:

  1. Azienda Agricola Cogno – Langhe Anas-Cëtta DOC 2011
  2. Azienda Vinivinicola Ioppa – Nebbiolo Rusin Colline Novarese Rosato DOC 2011
  3. Castello di Verduno – Verduno DOC Basadone 2011 (Pelavergo)
  4. Tenuta dei Fiori – Vino do Tavola Rosso Gamba di Pernice
  5. Azienda Vinivinicola Ioppa – Colline Novaresi DOC 2006 Vespolina
  6. CantinaGarrone – Valli Ossolane DOC Prünent 2009
  7. Michele Chiarlo – Piemonte DOC 2009 Montald Albarossa
  8. Cascina Cast’let – Monferrato Rosso DOC 2007 Uceline Uvalino
  9. Azienda Vinivinicola Ioppa – Ghemme DOCG 2005 Bricco Balsina
  10. Azienda Vinivinicola Ioppa – Ghemme DOCG 2005 Santa Fé
  11. Azienda Vinivinicola Ioppa – Vespolina Passito 2006
  12. Fortetto della Luja – Piemonte Brachetto DOC 2006 Pian Dei Sogni Passito

Deze laatste was veruit de beste Brachetto zijn die ik gedurende de ganse trip proefde. Lichtrode kleur, absoluut een neusje van aardbeienlikeur zoals we op een bolletje vanille-ijs doen met een schitterende florale aanvulling. Maar dan de smaak. Onverwacht… zo verfrissend!! Werkelijk super!

De lunchtijd was eigenlijk al gepasseerd toen we het eerste bord voor onze neus kregen. Wederom zaten we op een schitterende locatie met een fabuleus zicht (http://www.canonicadicorteranzo.it). Zonde dat het regende zodat de beelden niet optimaal waren. We kregen er een eenvoudige maar smakelijke lunch. Er werd vrij nonchalant een wit wijntje ingeschonken, een Chardonnay vertelde men. Wel beste mensen deze Chardonnay gaf me kippenvel! Ik dacht één van de allergrootste Bourgognes in mijn glas te hebben. Het bleek een Piemonte DOC van Azienda Agricola Isabella te zijn uit 1998!! De rode wijn die volgde interesseerde me geen snars meer. Ik heb me gortig gelaafd aan deze verborgen parel!

Nadien trokken we verder naar Tenuta La Tenaglia in Serralunga di Crea waar Sabine Ehrmann ons stond op te wachten voor de tweede tasting van de dag. We zouden hier enkel wijnen proeven vanuit de Monferrato. De locatie was goed gekozen, de setting opnieuw prima!

We proefden er volgende wijnen:

  1. Tenuta Tenaglia – Grignolino del Monferrato Casalese DOC 2011
  2. Canato Marco – Grignolino del Monferrato Casalese DOC 2010 Celio
  3. Crealto – Grignolino del Monferrato Casalese DOC 2010 Marca Leone
  4. Cantine Valpane – Grignolino del Monferrato Casalese DOC 2010 Euli
  5. Montecastello – Piemonte Grignolino DOC 2010 Isabella
  6. Vicara – Grignolino del Monferrato Casalese DOC 2011 G
  7. Tenuta Tenaglia – Barbera d’Asti DOCG 2010 Bricco Crea
  8. Crealto – Barbera d’Asti DOCG 2009 La Svolta
  9. Tenuta Isabella – Barbera d’Asti DOCG 2009 Truccone
  10. Crealta – Barbera d’Asti DOCG 2009 Agricolae
  11. Vicara – Monferrato Rosso DOC 2009 Rubello
  12. Canato Marco – Barbera del Monferrato DOC 2008 La Baldea
  13. Pierino Vellano – Barbera del Monferrato DOC 2007 Lotu
  14. Pierino Vellano – Barbera del Monferrato DOC 2007 Gionòt
  15. Canato Marco – Barbera del monferrato Superiore DOCG 2006 Rapet
  16. Vicara – Barbera del Monferrato Superiore DOCG 2007 Cantico della Crosia
  17. Tenuta Tenaglia – Barbera d’Asti DOCG 2007 Giorgio
  18. Pierino Vellano – Barbera del Monferrato DOC 2004
  19. Cantine Valpane – Barbera del Monferrato DOC 2004 Perylidia
  20. Cantine Valpane – Monferrato Freisa DOC 2007 Canone Inverso

Enkele van de wijnen konden me absoluut bekoren. Vooral bij de Barbera’s zaten er lekkere dingen tussen. Van de Grignolino’s vond ik enkel deze van Tenuta Tenaglia het vermelden waard. Wel lichtjes gekoeld schenken. Wat me zeer kon bekoren was de Freisa! Dit zijn mijn notities:
Gematigd intens kersenrood. Aroma’s van framboos, aardbei (jawel), vegetaal en een toets van teer. In de mond heb je onmiddellijk de power van de tannines, maar wel deze van de goede soort. Zuren ok, alcohol ok, hout ok. Licht zoete aanzet en dan fruit, sousbois, tabak en kruiden. lange afdronk. Een absolute maaltijdwijn. Knap in elkaar stekende Freisa.

Na de maaltijd werden we uitgenodigd voor het avondmaal waar we enkele lokale specialiteiten proefden met als aperitief een Alta Langhe Spumante. Het was in de late uurtjes toen we opnieuw arriveerden in het Ca San Sebastiano! Een massage, jaccuzi en stro-stoombad had nog wel gemogen 😉!

Filed under: Vini Italiani | Tagged: , , , , , , , , | Leave a comment »

Freisa – Druif of aardbei?

Posted on mei 19, 2012 by Bottle Case

Bizar toch waar die namen van de druiven vandaan komen? Zoveel verscheidenheid, zoveel diversiteit in smaken. Je kan je soms afvragen waarom zoveel mensen zich niet open kunnen stellen om te proeven van deze waaier aan smaken? In casu de Freisa moet ik zelf ook schuldig pleiten. Reeds enkele keren heb ik de gelegenheid gekregen deze in het glas te krijgen. Telkens heb ik de gelegenheid aan me voorbij laten gaan. Het waarom is een goede vraag! Ongetwijfeld ingegeven door het onbewuste. Mensen proeven immers niet enkel met de zintuigen… Freisa doet onmiddellijk een associatie oproepen aan de aardbei. Misschien net daarom dat ik niet toehapte. Eén ding weet ik wel zeker, in de nakende trip naar Piemonte zal ik wél gebruik maken van de gelegenheid en me laven aan de Freisa.

Hoe en waar exact de benaming Freisa vandaan komt is me tot op heden nog steeds een raadsel. Vast staat wel dat de druif inderdaad een uitgesproken aardbeien en frambozen aroma moet bezitten (maar dat hebben wel meerdere rassen). Het staat tevens vast dat de Freisa nauw verwant is aan de grote Nebbiolo. Getuige hiervan de hoge tannine structuur en het meer dan gemiddeld zuurgehalte. De kleur zal licht rood gekleurd zijn met vaak een paarse reflex. De wijn zal wat zoet aanvoelen. Hoewel de wijn net zo goed droog kan zijn zal je vaak een licht sprankelende versie krijgen (Frizzante).

Freisa mag vandaag dan wel geen prominente rol meer spelen in Piemonte, die rol is weggelegd voor Nebbiolo, Barbera en Dolcetto. Maar dit was niet altijd zo. Het is slechts na de Tweede Wereldoorlog dat de machtswissel tot stand is gekomen. Vanaf de 18e Eeuw was de Freisa een vooraanstaande druif in Piëmonte. Het is zelfs één de oudste ‘belangrijke’ druif van Piemonte. Ze zou afkomstig zijn van de omgeving rond Asti. Er bestaan 2 variëteiten: de Freisa Grossa (Freisa di Nizza) en de Freisa Piccolo. Deze laatste staat veruit het meeste aangeplant.
Vandaag komt Freisa bijna uitsluitend nog voor in Piemonte. Er was echter een tijd dat ze de meest aangeplante druif was in Piemonte én in Lombardia met bovendien een wijdse verspreiding in Veneto.
Vergane glorie dus? Niet echt… Freisa is aan een ware revival bezig!

Vandaag zijn er twee appellaties van de Freisa met DOC; de Freisa d’Asti (sinds 1972) en de de Freisa di Chieri (2010). Freisa wordt echter in meerdere appellaties gebruikt. Nog vermelden dat je op het etiket wel eens Freisa Nebbiolata kan tegenkomen. Dit is een specialiteit vanuit Piemonte waarbij de Freisa een ‘Ripasso’ ondergaat over de pulp van de Barolo druiven.

Vooral naar dat laatste ben ik alvast benieuwd naar het resultaat in het glas!

Filed under: Uva Italia | Tagged: , , , , , | Leave a comment »

Alta Langa – Het bruisende Piemonte

Posted on mei 17, 2012 by Bottle Case

Wijnen uit Piemonte zijn toch die oh zo karaktervolle Nebbiolo’s, die speelse Barbera’s of de jong-fruitige Dolcetto’s. Als je bovendien aan schuimend genot denkt dan ga je in de eerste plaats aan de numero uno onder de meest perfecte dessert begeleiders denken, de Moscato d’Asti. Maar er is meer… Alta Langa! Zie je Alta Langa DOC (DOC sinds 31 oktober 2002) op het etiket prijken dan kan je enkel met een rasechte Spumante te maken hebben.
Voor eens en altijd beste mensen, het Italiaanse verzamelwoord voor schuimwijn is niet Prosecco maar Spumante of Frizzante (als je de licht schuimende variant hebt). Prosecco is in vele gevallen een afkooksel van een schuimwijn, amper de naam ‘klasse’ waardig.

Alta Langa dus. Het productiegebied covert een grote oppervlakte en ligt verspreid over Alessandria, Asti en Cuneo. De wijngaarden moeten minstens 250 meter boven de zeespiegel liggen. Een Alta Langa Spumante zal steeds gemaakt zijn volgens de metodo classico, met een tweede gisting op fles dus! Dienstdoende druivenrassen zijn Chardonnay en/of Pinot Nero. Ze moeten voor 90 tot de volle 100% deel uit maken van de Spumante. De eventuele overige 10% mag ingevuld worden door alle andere druiven die in de regio gebruikt mogen worden.
Metodo Classico wil dus zeggen met kelderlagering (sur lattes) om de bubbels perfect in de fles te krijgen. Het verheugt me ten zeerste dat de minimum kelderrijping 30 maand is. Voor een Riserva is dit zelfs 36 maand. Maar check toch eerst maar eens bij de wijnmaker of hij wel degelijk deze voorwaarde heeft nageleefd. Maakt ook dat je met een gerust gemoed enkele kistjes kan aankopen en kan opslagen in je eigen kelder. 30 maand kelderrijping maakt dat je de flesjes niet binnen het jaar soldaat dient te maken!

Naast de gewone Alta Langa Spumante bestaat er ook een Rosato, die je tevens in een Riserva versie kan krijgen.

Is Alta Langa nu de enige Spumante die Piemonte rijk is? Neen, verre van zelfs. Voor de vuist weg noem ik de Erbaluce di Caluso Spumante, de Roero Arneis Spumante of de alles omvattende Piemonte Spumante. Zelfs in rood hebben we er bubbeltjes van de Brachetto. Maar persoonlijk geniet ik het meeste van de Alta Langa 🙂

Think out of the box, Italië is rijk aan zeer goede Spumantes… Just try them out!

Filed under: Vini Italiani | Tagged: , , , , , , , | 2 Comments »

Grignolino – De druif met het extra zaadje

Posted on mei 16, 2012 by Bottle Case

Grignolino is niet meteen de meest populaire blauwe druif van de Piemontese klas, maar het is wel één van de echte inheemse druivenrassen. Naar veronderstelling staan er buiten Piëmonte slechts een 50 are aangeplant met deze druif. En dan nota bene nog wel in California!


Grignolino is tevens een buitenbeentje onder de druivenrassen. Het is een druif met een extra zaadje. Terwijl de meeste druiven slechts 2 zaadjes hebben per bes bezit Grignolino er 3. Dat maakt ook dat je bij het vinifiëren van de wijn extra voorzichtig moet zijn. Een extra zaadje (of pit) kan leiden tot verhoogde tannine in de wijn. Vooraleer je als tannine-freak een vreugdedansje placeert wil ik je wel waarschuwen dat deze extra aan tannine vaak negatieve, onrijpe en vooral groene tannines zijn. Niet het soort dus dat je onmiddellijk wenst in je glas.

Grignolino komt dus uit Piemonte en staat meer bepaald aangeplant op de flanken van de Monferrato heuvels tussen Asti en Casale. De wijn kan je in 3 verschillende DOC-zones vinden: Asti, Del Monferrato Casalese en Piemonte.
Echt te springen staan de wijnbouwers niet om wijnen te maken van deze druif. Naast het extra zaadje is er ook een groot gevaar aan slechte vruchtzetting (millerandange), bovendien is het moeilijk de druif tot haar optimale rijpheid te brengen.

Grignolino is een oud ras waar we voor de eerste tekenen van leven tot in de 8e Eeuw moeten terug gaan. De favoriete bodem van de druif is ongetwijfeld een droge, zanderige bodem met een ideale oriëntatie (omwille die optimale rijpheid te bereiken).
De kleur van de wijn gaat zelden door-diep-rood zijn maar eerder bleek (vandaar waarschijnlijk ook dat hij wel eens Nebbiolo Rosato genoemd wordt). Naast zijn hoge tannine zal hij meestal een hoge aciditeit plaatsen. Qua aroma en smaak zullen er vooral vegetale en florale accenten te ontdekken zijn. Het fruit situeert zich in het jonge rode fruit (kers, kriek).
Het is niet onmiddellijk een allemansvriend of een wijn die je dagelijks in je glas wenst te vinden. Het vergt bovendien een echte zoektocht om het kaf van het koren te scheiden. Heb je de meest uitzonderlijke exemplaren gevonden dan zal je merken dat Grignolino best wel aardig en aantrekkelijk kan zijn. Meestal is hij in zijn jeugd op zijn best.
De wijnen zijn dus niet echt geliefd buiten zijn habitat en worden dan ook vooral lokaal gedronken.

Filed under: Uva Italia | Tagged: , , , , | Leave a comment »

Ca’D’Gal Moscato d’Asti Vigna Vecchia 2006

Posted on juli 26, 2010 by Bottle Case

Welke associaties komen spontaan bij je op wanneer je aan een Moscato d’Asti denkt? Sinds ik eens een aantal dagen door Piëmonte was gedwaald kon ik er maar niet over wat de Piëmontesen er toch aan vonden. Het spul van amper 5% alcohol was zeemzoet, sprankelend en deed me vooral denken aan die kinderprik waar ik ‘toevallig’ eens van nipte. Kiddybul, limonade etc. Niets voor echt mannen! Of hoe een vooroordeel geboren kan worden. Sindsdien liep ik altijd met een boogje om het goedje heen en wimpelde ik het met een vriendelijk, doch kordate ‘neen bedankt’ af.

Dat was tot ik, op aanraden van een mede-wijn-plichtige, me toch een keertje liet verleiden tot het proeven van een glaasje Moscato d’Asti van Allesandro Boido’s Ca’d’Gal. Meer bepaald deze van de oude wijnstokken (meer dan 50 jaar oud), de Vigna Vecchia.
Eensklaps verdwenen al mijn vooroordelen, mijn smaakpapillen werden verblijdt! Het vieze sprankelende werden bubbels, het zeemzoete werd edelzoet. Het idee van de kinderprik werd doorprikt. Wat een dessertwijn! De mogelijkheden stroomden door mijn gedachten, maar hier had ik een perfecte begeleider gevonden voor een schier aan nagerechtjes. Voor de vuist weg noem ik een bordje van verse aardbeien met mascarpone…

Wat maakt deze Moscato (voor de leken…gemaakt van de Muscat druif) nu zo speciaal? Eenmaal in het glas zie je een volle goudgele kleur. Een vluchtige opname van de aroma’s doet zelfs een beetje aan Champagne denken. De brioche, toast zit er onmiddellijk samen met een bulk aan steenfruit. Dieper onderzoek leidt ons naar zowel witte als gele perziken, abrikoosjes en nectarine. Walsen brengt verse muntblaadjes. Rijk, rijp, sappig, fruitig en een verrukkelijke complexiteit spoelt er door de keelholte. Een perfecte aanvulling met de nodige fraicheur om het zoete baas te kunnen. Yes dit is werkelijk verrukkelijk!

Het stemt me gelukkig dat ik geen koppige mens ben ;-). Anders had ik dit nooit geproefd!

Filed under: Second opinions? | Tagged: , , , , , | 3 Comments »