Pointes d’Amour…daar moet gewoon een heerlijk wijntje bij geschonken worden

Het is weer volop het asperge seizoen. Deze mondvullende groente heeft opnieuw zijn intrede gedaan. Zoals steeds, kort maar krachtig… Amper 2 maand duurt het asperge seizoen. Lang genoeg echter om alle gastronomische kaarten op zijn kop te zetten en ons te belagen met allerhande suggestiekaarten vol met gerechten die gebaseerd zijn op deze groente. Tijd om een oud schrijfsel vanonder het stof te halen…

Het witte goud, zo wordt de asperge bij ons ook wel eens genoemd. Je kunt niet zeggen dat men alle registers heeft opengetrokken om tot een verbeelding sprekende naam te komen. De naam dekt niet eens de volle lading want je hebt tevens groene en zelfs paarse asperges. Neen, geef mij dan maar onze buren uit Frankrijk of Duitsland. Daar spreekt men over Pointes d’amour of Liebesspitzen. Hiermee kan je de fantasie pas laten werken!

Asperges zijn trouwens een afrodisiacum. Het is dus handig meegenomen dat de groente als een delicatesse wordt beschouwd. Zonder enig argwaan op te wekken kan je dit dus verwerken in de meest overheerlijke gerechten. Iets wat ik met, ik zeg maar wat, selder niet onmiddellijk zie gebeuren.

Maar wat met wijn? Hierin is de asperge werkelijk een buitenbeentje. Waarom? Noem mij een keer een andere groente waarbij je onmiddellijk denkt welke wijn je erbij zou schenken. Groenten roepen niet onmiddellijk associaties op met wijn (ten onrechte trouwens). De asperge doet dit wel!
Meer zelfs, asperges wakkeren heldere discussies aan over welke wijn je erbij zou schenken. Meermaals krijg ik in het volle seizoen de vraag welke wijn nu toch zo goed zou passen bij asperges. Terecht want asperges verdienen die aandacht, en smeken gewoon om een lekker glas wijn.

Zoals zo vaak, of eigenlijk altijd, is de bereidingswijze en het volledige plaatje van het gerecht bepalend in de wijnkeuze. Hier ga ik dus niet dieper op in.
Maar wens je de smaak van de asperge als uitgangspunt van je gerecht te nemen dan zijn er wel enkele richtlijnen die je perfect kan volgen.
Zo zijn houtgelagerde wijnen uit den boze. De subtiele smaak van de asperge gaat overheerst worden door de wijn en dat mag absoluut niet de bedoeling zijn.
Hoewel sommige frisse rode wijnen, zoals een niet houtgelagerde Cabernet Franc, best wel goede begeleiders kunnen zijn, gaat mijn voorkeur toch uit naar een witte wijn.
Bij voorkeur een mooie, volle witte wijn en rijk aan smaak. Zodat de wijn een perfecte harmonie kan vormen met de asperge.
Als ideale combinatie kom je steeds weer dezelfde namen tegen: Pinot Blanc, een droge Muscat, Riesling en uiteraard…Sauvignon Blanc.
Nu moet ik bekennen dat tot enige tijd terug ook ik voorstander was van een heerlijk glas Sauvignon Blanc bij de asperges. Ik had immers nog nooit een betere combinatie genuttigd dan die keer ik in Menetou-Salon (Frankrijk – Loire) de lokale AOC-wijn met les pointes d’amour voorgeschoteld kreeg.

Wil je echter buiten het traditionele gaan dan heb ik voor jou de ideale combinatie!
Bij asperges hoort een glaasje Arneis. Het liefste nog deze uit Piëmonte van de DOCG Roero-Arneis. De aanvulling is perfect, de harmonie onverbeterbaar. Wijn en gerecht komen tot een ideaal huwelijk. Arneis is een witte druif die heel lang heeft gediend om de zware Nebbiolo (Barolo wijn), te verzachten. Deze druif, die even met uitsterven bedreigd werd is vandaag opnieuw brandend actueel. In zoverre zelfs dat hij in Piëmonte bij de gemeente Roero bekroond is geworden met de DOCG status. De Roero-Arneis zal steeds een goede zuurgraad – net dit kan een probleem zijn bij andere Arneis wijnen – brengen. De wijn bezit sterke aroma’s die aan amandel, perzik en hop doen denken.
Wil je nog buiten de traditionele lijntjes kleuren. Hier zijn nog wat goed suggesties.
Albariño uit de Rias-Baixas (Spanje) of uit de Vinho Verde (Portugal), een Gavi di Gavi uit Piëmonte (Italië), een Verdelho (Portugal), een Verdejo uit Rueda (Spanje), een Torrontes uit Argentinië, een droge Jurançon van het Manseng koppel uit het zuidwesten van Frankrijk en bubbels uiteraard!

Try it….!

Cheek to cheek – Het kalf

Afgelopen maandag vond ik in mijn mailbox het nieuwe menu betreffende onze maandelijkse kookavond. De ‘Kemphanen‘ gingen er alweer een lap op geven en dus wachtte me de zware 😉 taak voor de passende wijntjes te zorgen. Ik wil wel in alle stilte bekennen dat ik steeds uitkijk naar deze opdracht. Hoe moeilijk het bij wijlen ook kan zijn, het is uitermate boeiend. En wat meer is…je durft dan wel eens een keertje verder kijken dan wat als ‘evident’ wordt beschouwd.

De starter van de avond was een pompoensoepje met geitenkaas en zwartewoudham. Het is te zeggen: na het gebruikelijke aperitief uiteraard :-). Dit was niet echt een moeilijke opdracht. De keuze voor een Nieuw-Zeelandse Sauvignon Blanc bleek terecht een voltreffer te zijn.

Onze hoofdschotel echter bracht me wel degelijk aan het denken. Kalfswangetjes in trappistenbier deel je, dacht ik, het beste met een lekkere trappist. Maar het was nu eenmaal mijn opdracht er een wijn bij te plaatsen en dus kon ik starten met het zoek- en denkwerk. Eerste werk is dus het volledige recept doornemen:

Kalfswangetjes in trappistenbier

Ingredienten +- 12 pers

12 kalfswangetjes, 4 flesjes trappistenbier, 1 ½ li kalfsfond, 2 grote ajuinen, 4 teentjes look, 2 laurierblaadjes, bloem, bruine suiker, rode wijnazijn
Puree : 1 savooikool, aardappelen, 2 dl room, verse boter
Garnituur : 1 bussel jonge wortelen, 1 zakje zilver- of goudajuintjes, 1 kg spruitjes

Bereiding

  • Wangetjes inbloemen, kort aanbakken in pan, in stoofpot leggen, overgieten met de fond, ajuin en look fijnsnipperen en toevoegen. Laat dit ongeveer 1 à 1 ½ sudderen
  • Wortelen kuisen, blancheren en daarna aanstoven in wat boter. Ajuintjes kuisen en toevoegen aan wangetjes
  • Savooikool snipperen en blancheren
  • Aardappelen schillen, koken en fijn stampen
  • Puree maken met aardappelen en savooikool, op smaak brengen met room, boter, nootmuskaat en pezo
  • Voeg aan de wangetjes suiker en azijn naar smaak toe
  • Bord dresseren met puree, wangetjes en de groentjes

Tot mijn scha en schande moest ik vaststellen dat ik geen enkele ervaring had met dit gerecht. Slechts éénmaal had ik eens kalfswangetjes gegeten. In ‘Het Land’ te Berlaar stond die toen op de menu die we er destijds bestelden. Het enige dat ik me nog herinnerde was dat het me niet echt had gesmaakt. Laat staan welke wijn ik er toen bij dronk.
Gezien ik bij het voorgerecht een witte wijn had geplaatst wou ik opteren voor een rode wijn. Ja, ik had het mezelf gemakkelijk kunnen maken door er mijn Riesling-manie op los te laten (ik weet zeker dat dit een goede combinatie zou zijn geweest). Maar een rode wijn dus…
Kalfsvlees zal je zelden goed kunnen combineren met zware rode wijnen en dus was het opletten geblazen voor een teveel aan tannine. De bereiding van het gerecht stond voor een bitter/zoet combinatie. Niet enkel door het gebruik van de Westmalle dubbel maar ook door de afwerking met bruine suiker en rode wijnazijn.
Mijn eerste idee ging resoluut naar een Valpolicella Ripasso uit het Italiaanse Veneto. Een klassieke Valpolicella is immers een rode wijn die geen teveel aan tannine zal hebben, die mooi gestructureerde zuurtjes zal bezitten en die niet zelden een bittertoets kent in zijn afdronk. Voor de Ripasso laat men de rode Valpolicella wijn nog een keertje ‘passeren’ over de schillen van de gedroogde druiven die dienden om een Amarone wijn te maken. Zodoende wint deze wijn aan concentratie en krijgt hij bovendien een zekere zoettoets mee. Ideaal dus… toch twijfelde ik…wat met het hout?
Onder mijn facebookcontacten bevinden zich vele foodies en sommeliers en dus zette ik vlug een klein forum op om hun idee hierover te kennen. Steeds weer kwam die dualiteit boven:

  1. Een niet houtgelagerde wijn, bij voorkeur Merlot getypeerd
  2. Een houtgelagerde wijn bij voorkeur op basis van Grenache en/of met Syrah

Pro’s en contra’s volgden elkaar op. Heerlijk! Mijn idee rijpte en stilaan kreeg het een vaste vorm. Ons kookgenootschap biedt immers het ideale platform om dit bij wijze van experiment uit te zoeken. Vervolgens maakte ik een selectie van 2 wijnen…Moge de beste winnen!!

Als eerste keuze bleef ik in Italië. Ik stapte dan wel af van de Ripasso wijn om deze te vervangen door een niet-houtgelagerde. De keuze viel op de Roccamora van Schola Sarmenti. Een wijn van 100% Negroamaro uit de hiel van de laars; nl. Puglia (IGT Nardo). Een wijn met subtiele, fluwelige tannine, fris, sappig en een ware rood-fruitbom.
Daartegenover stond dan de Selenita. Een Spaanse Montsant van Ditcellar gebaseerd op Grenache en aangevuld met syrah en Cabernet Sauvignon. Niet te zwaar, net voldoende, rijk aan fruit, vol, rond een beetje jammy.
Beide wijnen werden uitgeschonken en er kon geproefd worden!

Conclusie was dat de Spaanse Selenita de betere wijn was van de twee maar dat de niet houtgelagerde Negroamaro een heerlijke combinatie bood met het gerecht. Er was een perfecte aanvulling van wijn en gerecht. Dat is toch net hetgene waar we achter zoeken uiteraard.
Hoewel de Montsant een pracht van een wijn is overheerste deze het gerecht en kwam de fijne structuur van de kalfswangetjes niet tot zijn recht hierbij.

Mag ik trouwens benadrukken dat de wangetjes tevens perfect werden gegaard en dat het geheel met de savooipuree zeer lekker was.
Afsluiten wil ik met de wijze woorden van onze chef-kok die ons de knepen van het vak perfect aanleert:
Een kalfswang is een spier die zich telkens weer zal sluiten en die je dus kapot moet krijgen. Om dit te doen moet je die spier laten zuipen tot ze zich van zattigheid overgeeft! En gezopen heeft de spier, wel 4 fleskes Westmalle dubbel 🙂

Wilde Kemphanen

Hét seizoen is alweer aangebroken! Je kijkt rondom je heen en je merkt niets anders momenteel. Het oerinstinct breekt uit, het jachtseizoen is geopend.  Zo ook voor ons mannetjes-kemphanen! Wild, wild, wild en nog eens wild…

Bekijk elke menu in eender welk restaurant en je kan de variaties van het veder- en het pelswild overal wel terugvinden. Zelf doen we natuurlijk er ook aan mee, ahja! En dus was het november menu van Kookclub De Kemphanen ook seizoensgebonden samengesteld. Voor ons is het voornamelijk een combinatie van koken, er iets van opsteken en fun. Voor mij komt er een extra dimensie bij: De combinatie met wijn!

Een weegschaal om ons gewicht te dragen moet nog uitgevonden worden en Sonja Kimpen zou samen met haar dieet nogal vlug in de afvalcontainer gekieperd worden want die avond gaan wel alle remmen los en letten we niet zo gauw gauw op een calorietje meer of minder. We kunnen het schitterend met elkaar vinden in de keuken en niemand wil de grootste hebben. En hij die dan toch de grootste heeft, is onze Piet! Hij mag het uitleggen, hij mag ons leiden…

Ik ga trachten onze kook-kunstjes hier bij te houden en vooral de benadering van de combinatie met wijn toe te lichten.
Het Menu november 2010 dan:

Aperitief

***

Eendenborst met crème van foie gras

***

Torentje van hertekalf

***

Bosvruchtencrème

Voor het aperitief het ik een Pinot Noir in bubbels gekozen. Gemaakt volgens de méthode traditionelle maar wel komende uit Oostenrijk. Eentje van Weingut Leth uit het jaar 2007. Heerlijk schuimend, super smakend…iedereen tevreden 🙂

De eendenborst met de crème van foie gras bevatte heel wat smaakcomponenten. Zo werd er een subliem ruikende (en smakende) saus gemaakt op basis van gekookte kastanjes, kardemon, steranijs en gember. De crème van foie gras bevatte een scheut Armagnac en cayennepeper. De magrets werden gebakken in het gesmolten eigen vet. Heerlijk gerecht en dus mocht de wijn het gerecht alvast niet gaan overheersen, maar moest hij wel de nodige weerstand kunnen bieden aan die waaier van verscheidene smaken. Hiervoor koos ik voor een Roussillon Villages (Latour de France) van Domaine de l’Ausseil. De ‘La Capitelle’ is gebaseerd op oude Carignan stokken en wordt daarbij aangevuld met Syrah en Grenache. Best een stevige wijn die omwille van zijn leeftijd (2003) een voldoende mild karakter toonde.
Voor mij was het een perfecte mariage…de wijn vulde het gerecht heerlijk aan en omgekeerd!

Het hoofdgerecht was dus hertekalf (Nieuw-Zeelands), klaargemaakt met salie, tijm, sjalot, knoflook en rozemarijn. In combinatie gegeven met een wilde paddestoelmengeling en een puree afgewerkt met zaadjesmosterd. De saus, daar zat hem het venijn! Deze zou op smaak gebracht worden met perensiroop en fondant chocolade… Omwille van al deze ingrediënten was de keuze van de wijn behoorlijk snel gemaakt. Voor mij schreeuwt dit gerecht om een nieuwe wereld Shiraz. Waar kan ik deze beter vinden dan in Australië! De Penley Estate Hyland Shiraz 2007 is een wijn die voldoende kruidig is, voldoende kracht bevat (niet teveel want dat heeft ons kalf niet graag), een beetje jammy is en chocolade heeft in zijn afdronk.
De combinatie was dus opnieuw geslaagd al moet er een kanttekening geplaatst worden… Bij onze saus was er net iets teveel geëxperimenteerd met de poepgelei en de bittere chocolade. Voor mij had de saus dan ook teveel chocolade gehad om het zoete aan te vullen. Daardoor kwam de afdronk van de wijn niet geheel tot zijn recht.

Het nagerecht tenslotte. Een bosvruchtencrème met frambozensorbet en munt. Ik had hiervoor een Late Harvest van Hétszölö (Tokaj – Hongarije) genomen. De keuze was echter ondermaats. De wijn verbleekte helemaal bij het superzoete dessert. Hier had ik misschien beten voor een Moscato d’Asti gekozen…

Al bij al een zeer geslaagde avond en zoals steeds kijk ik uit naar het binnenkomen van het volgende menu. Vandaag staat er alweer wild op het menu. Dan mag ik mijn sommelier-kostuum nog een keertje aantrekken en de gasten aan tafel begeleiden in het fascinerende wereldje van de wijn…

Kempens Genootschap ter bevordering van de eet- en tafelcultuur

Wijn en eten gaan wat mij betreft vaak hand in hand. Persoonlijk vind ik het enorm boeiend en fascinerend om de juiste wijn bij het gerecht te plaatsen. Even vaak, of misschien wel vaker, ga je de mist in dan dat je ‘a perfect match‘ vormt. Vindt dit plaats dan borrelt er steeds een onderdrukt YES gevoel bij me op.

Je kan dus beter de voetjes op de grond houden en niet onmiddellijk jezelf uitroepen tot één of andere goeroe die het halleluja der smaakpapillen telkens weer opnieuw kan uitvinden.
Wat dat betreft hou ik er een vrij simplistische filosofie op na die ik al jaren hanteer om mijn passie en dorst naar kennis van wijn bij te schaven. Oefenen, oefenen, oefenen en nog eens oefenen! Weet wat je drinkt, bouw een database aan herkenningspunten op en geef die op geen enkel moment de kans te ontsnappen.

Beroepsmatig wordt er regelmatig advies aan me gevraagd welke wijn te serveren bij dit of geen gerecht. Niet enkel de kennis van de wijn is dus een belangrijke factor.
Vandaar ook dat ik geen enkel moment heb getwijfeld toen er enkele maanden terug de vraag kwam of ik niet mee aan de wieg wou staan  van de oprichting van Kookclub De Kemphanen…Het kempsich genootschap ter bevordering van de eet- en tafelcultuur.

De taak die men voor mij in petto heeft lijkt wel de logica zelve. De dorstige laven! En als het even kan, op gepaste wijze 😉
Neemt niet weg dat ik evenzeer dunschiller en aanverwanten ter hand zal nemen en me met de nodige flegma zal mengen in de, hopelijk niet te verhitte, kookdebatten.

In mijn mailbox vond ik vandaag het september-menu terug. Naast het likkebaarden kan mijn zoektocht naar de perfect match dus starten.
Niet evident was mijn eerste gedacht toen ik het menu van wat nader bij bekeer. Onze Piet, de orkestmeester, houdt blijkbaar van contrasten…nu dat treft wel…ik ook!

2010 september menu

Vooral het voorgerecht houdt me bezig in de zoektocht. Je hebt een verscheidenheid aan smaken (st jacobsvrucht, gerookte zalm, saffraan, room,…) én gezien het vervolg tevens een visgerecht is mag deze eerste wijn dus niet zwaarder worden dan deze voor bij het hoofdgerecht.
Je kan mijn inziens deze zware smaken niet combineren met een eenvoudige witte wijn…Eerste gedachte is dus te combineren met een complexloos rood wijntje met een minimum aan tannine (ik heb hiervoor een leuke Bobal in gedachte).
Het hoofdgerecht daarentegen schreeuwt om een witte Italiaanse wijn. Mijn voorliefde voor de witte wijnen uit Campania zal de strijd waarschijnlijk winnen. Nu nog kiezen welke, Fiano, Falanghina, Greco….Mijn motto indachtig zal ik nog maar eens moeten proeven, proeven en proeven…
Nagerecht is een combinatie van banaan, chocolade en rum. Ik zou het gemakkelijk kunnen maken gezien er wel ideale dessertwijnen zijn die hemels zijn met chocolade. Ik hou dus ook wel van contrasten en een Vendanges Tardives van de Gewürztraminer lijkt me wel wat!

Naar alle waarschijnlijkheid zullen deze eerste bevindingen nog een aantal keer wijzigen in de aanloopperiode…misschien wel een tiental keren…misschien zelfs dagelijks…misschien zelfs…

En als je het beter denkt te weten! Ik ben koppig, maar niet dom 😉