The road to becoming an Italian Wine Ambassador (IWA) – Part 5

Zondag 7 april – Dag 4:
De laatste voorbereidende dag waar er voor het eerst wat dieper werd ingegaan op de proefgedeelte van het examen. Hierdoor werd er wat meer tijd genomen bij het proeven van de wijnen. Daar begonnen we dan ook onmiddellijk mee, want, jawel hoor om 08u30 werd het eerste glas geschonken en gingen we ongestoord verder met het proeven, proeven en nogmaals proeven.
Het voor IWA ontworpen proefformulier hadden we de voorbije dagen ons volledig eigen kunnen maken en kende nog weinig geheimen. Uiteraard mag je dit formulier niet gebruiken tijdens de blindproef op het examen en dus was het uitkijken dat je bij de notities geen elementaire zaken over het hoofd zou zien die je dan punten zouden kosten. Je moet tijdens deze blindproef ook melden welke druif je in het glas denkt te hebben en welke DOC(G) daarbij hoort. Tijdens deze laatste proefsessies werd er vooral benadrukt dat je geen tegenstrijdigheden mag vertellen (wat ook geheel logisch is) én dat je toch in de goede richting moet zitten met uw eindoordeel. Het is, om een voorbeeld te schetsen, geen probleem als je een Friulano uit Friuli aan het beschrijven bent als een andere wijn uit het noordoosten van Italië met dezelfde karakteristieke eigenschappen betreffende de vinificatie. Ga je de wijn echter plaatsen in het zuiden van Italië, en bv omschrijven als een Fiano uit Campania dan krijg je een streep door de rekening. Hetzelfde als je volledig andere vinificatietechnieken omschrijft dan de wijn heeft ondergaan. We kunnen hiermee leven en hopen op een gunstig gezinde proefzin morgen.

Guided Tastings part 5 + 6

  1. Avignonesi Vino Nobile di Montepulciano DOCG 2020 (28 € – Licata)
  2. Rocca delle Macie Chianti Classico DOCG Gran Selezione ‘Tenuta Fizzano il Crocino’ 2020 (30,00 € – Wijnkennis)
  3. Tolaini Chianti Classico DOCG ‘Vallenuova’ 2021 (22 € – Baeten Vinopolis)
  4. Castello Banfi Brunello di Montalcino DOCG ‘Poggio alle Mura’ 2021 (73 € – Vino Salentu)
  5. Librandi Cirò DOC Rosso Classico Superiore Riserva ‘Duca Sanfelice’ 2021 (17 € – Licata)
  6. Audarya Monica di Sardegna DOC 2022 (14 € – Niet in België)
  7. Argiolas Cannonau di Sardegna DOC Riserva ‘Senes’ 2019 (27 € – L’arco)
  8. Guado al Melo Bolgheri DOC Rosso ‘Rute’ 2021 (23 € – Niet in België)
  9. La Valentina Montepulciano d’Abruzzo DOC Riserva ‘Spelt’ 2020 (20,50 € – Chaccali)
  10. Vignuolo Castel del Monte DOC Nero di Troia 2020 (10 € – Niet in België)
  11. Gianfranco Fino Salento IGT Primitivo ‘Es’ 2022 (80 € – VyVin)
  12. Menhir Salento Puglia IGT Negroamaro ‘N° Zero’ 2022 (11,60 € – Dulst)
  13. Leone de Castris Salice Salentino DOC Negroamaro Riserva ‘Per Lui’ 2019 (45 € – Vino Salentu)
  14. Cavalier Pepe Taurasi DOCG ‘Opera Mia’ 2016 (35 € – Dulst)
  15. Elena Fucci Aglianico del Vulture DOC ‘Titolo’ 2021 (40 € – Te koop op diverse plaatsen in België)
  16. Planeta Noto DOC Nero d’Avola ‘Santa Cecilia’ 2020 (31,50 € – Niet in België)
  17. Tabarrini Montefalco Sagrantino DOCG ‘Campo alla Cerqua’ 2018 (52 € – Niet in België)
  18. Nino Franco Valdobbiadene Prosecco Superiore DOCG Spumante Extra Brut Millesimato ‘Nodi’ 2021 (19,00 € – Niet in België)
  19. Villa Sandi Valdobbiadene Prosecco Superiore di Cartizze DOCG Spumante Brut Millesimato ‘La Rivetta’ 2023 (37 € – Wijnkennis)
  20. Sandro de Bruno Lessini Durello DOC Brut Nature Metodo Classico Millesimato ‘36’ 2018 (20 € – Niet in België)
  21. Ferrari Trento DOC Extra Brut Millesimato Riserva ‘Lunelli’ 2015 (69 € – Licata)
  22. Ca’ del Bosco Franciacorta DOCG Brut Nature Millesimato ‘Vintage Collection’ 2019 (55,00 € – Young Charly)
  23. Fontanafredda Alta Langa DOCG Brut Nature Millesimato ‘Vigna Gatinera’ 2015 (46 € – Niet in België)
  24. Graci Etna DOC Rosato 2022 (23 € – Niet in België)
  25. Gentill Bardolino Chiaretto DOC 2022 (8 € – diverse plaatsen in België)
  26. Giancarlo Ceci Agrinatura Castel del Monte Bombino Nero DOCG Rosato ‘Parchitello’ 2022 (12 € – Niet in België)
  27. Cleto Charli Lambrusco di Sorbara DOC Frizzante Secco ‘Vecchia Modena Premium Mention Honorable’ 2022 (15 € – Niet in België)
  28. Braida Brachetto d’Acqui DOCG 2023 (17 € – Licata)
  29. Marenco Moscato d’Asti DOCG ‘Scrapona’ 2023 (14 € – Niet in België)
  30. Silvio Carta Vernaccia di Oristano DOC Riserva 1968 (210 € – Niet in België)
  31. Florio Marsala DOC Superiore Riserva Semisecco 2008 (54 € – Crombé)
  32. Donnafugata Passito di Pantelleria DOC ‘Ben Ryé’ 2021 (33 € – Diverse plaatsen in België)

Tijdens deze, wel zeer uiteenlopende tasting session proefden vele mooie wijnen waar ik toch een aparte melding wil maken voor de Silvio Carta Vernaccia di Oristano. Ik had er al vele mooie dingen van gehoord maar had zelf nog nooit de kans gehad deze te proeven. Tot nu dus… en al het moois dat de wijn met zich meekrijgt is absoluut niet overdreven!

Masterclass Conegliano Valdobbiadene Prosecco Superiore DOCG Rive en Cartizze

De Prosecco masterclass kwam op zich wel op een ideaal moment. Ze gaf ons de kans het smaakpallet enigszins te reinigen. Niet dat het enkel om die reden aangenaam was hoor want naar de masterclass op zich keek je wel uit gezien deze specifiek ging over Rive en Cartizze Prosecco. Deze Prosecco’s genieten het hoogste aanzien binnen de appellatie. Toch blijf ik geen voorstander van de Martinotti (charmat) methode. Ik begrijp ten volle dat dit deel uitmaakt van de Italiaanse wijncultuur maar zal steeds een Metodo Classico prefereren boven een Martinotti. Gelukkig mogen persoonlijke voorkeuren nog steeds standhouden 😊.
Diego Tomasi kleurde de Conegliano Valdobbiadene Prosecco wel heerlijk in en ik kan iedereen aanraden, ook al ben je geen Prosecco voorstander, halt te houden in dit prachtige, UNESCO werelderfgoed, wijngebied want dit is echt wel meer dan de moeite waard. Zelfs ik ging na de adembenemende rit overstag en bestelde prompt een fles Prosecco Cartizze toen ik enkele jaren geleden deze omgeving verkende. En weet je… ze smaakte nog verdomd lekker ook ter plaatse!

  1. Ca’ Salina Conegliano Valdobbiadene Prosecco Superiore DOCG Spumante Extra Brut Millesimato Rive di Santo Stefano 2023 (19,50 € – Niet in België)
  2. Duca di Dolle Conegliano Valdobbiadene Prosecco Superiore DOCG Spumante Extra Brut Millesimato Rive di Rolle 2022 (19 € – Niet in België)
  3. Frassinelli Conegliano Valdobbiadene Prosecco Superiore DOCG Spumante Extra Brut Millesimato Rive di Santa Maria di Feletto 2023 (16 € – Entrepot du Vin)
  4. Zago Gasparini Conegliano Valdobbiadene Prosecco Superiore DOCG Spumante Brut Millesimato Rive di Collalto 2022 (18 € – Vyvin)
  5. Borgo Antico Conegliano Valdobbiadene Prosecco Superiore DOCG Spumante Extra Brut Millesimato Rive di Ogliano 2023 (15 € – Niet in België)
  6. Terre di San Venanzio Valdobbiadene Prosecco Superiore di Cartizze DOCG Spumante Brut (24 € – Niet in België)

Masterclass Sicilia DOC

De laatste masterclass op het programma was er eentje van het zuiderse eiland Sicilia en meer bepaald omtrent de herkomstbenaming Sicilia DOC. De wijnen uit Sicilia kennen de laatste jaren een onwaarschijnlijke boost (neen, niet enkel deze van Etna) en lijken zich wel aan het heruitvinden te zijn.
De vraag die al even in mijn gedachten speelt is ‘hoe het mogelijk is dat in deze tijden van global warming de alcohol percentages in de Siciliaanse wijnen lijken te dalen terwijl we deze elders zien toenemen’. Geef toe, Sicilia is toch geen cool climat zone. Zouden ze ginds technieken gebruiken om alcohol te onttrekken aan de wijnen? Giuseppe Figlioli kon of wou er me geen antwoord opgeven.
Opmerkelijk was dat in zijn betoog hij aanhaalde dat 60% tot 70% van de new style Nero d’Avola wijnen geen houtlagering meer krijgt. Dat was weleens anders in het verleden!

  1. Fazio Sicilia DOC Catarratto ‘Mont’Elimo’ 2022 (9 € – Niet in België)
  2. Tasca d’Almerita Sicilia DOC Catarratto ‘Buonsenso’ 2022 (16 € – Raineri)
  3. Rapitalà Sicilia DOC Grillo ‘Viviri’ 2023 (11 € – Niet in België)
  4. Feudo d’Arancio Sicilia DOC Nero d’Avola ‘Quèto’ 2021 (9,20 € – Vinof)
  5. Planeta Sicilia DOC Nero d’Avola ‘Plumbago’ 2020 (17 € – L’arco)
  6. Cusumano Sicilia DOC Nero d’Avola ‘Sàgana’ 2019 (30 € – Young Charly)

De zondag zat er op en er was een einde gekomen aan de masterclasses en proefsessies. Je voelde toch dat er toch een zekere nervositeit in de deelnemers sloop en dat de spanning naar morgen, de examendag, begon toe te nemen. We hadden nog één avond om ons voor te bereiden en ik had me voorgenomen om niet tot het uiterste te gaan, er geen nachtelijke studiesessie van te maken maar de boeken tijdig in de vooravond rond 22 uur dicht te doen.
Ik wist wat ik er allemaal voor gedaan had en dat ik niet oeverloos kon blijven herhalen. Ontspannen zijn, vrouwlief aan het thuisfront opbellen en genieten van een goede nachtrust. Toegeven, onderhuids zat er ook wel de dwingende gedachte ‘morgen moet het gaan gebeuren’!

Toscane battle – Chianti Classico vs Nobile di Montepulciano

Tijdens de drukte in de aanloop naar de eindejaarsfeesten werd er nog heel wat geproefd! Het toeval wil dat Sangiovese en Toscane met Chianti Classico hierbij wel zeer centraal stonden. Naast een Chianti Classico Gran Selezione tasting bij wijnclub Het Negende Vat en een diverse Chianti Classico reeks bij wijnclub Op de Klippen stond er bij onze Amici een battle van Chianti Classico vs Nobile di Montepulciano op het programma.
Mij zal je niet horen klagen want vooral Chianti Classico draag ik zeer hoog in het vaandel.

De aanloopdrukte zijn we ondertussen voorbij en de kerstdagen zijn er. Dit geeft een beetje ruimte om wat bij te pennen en de bevinding van de Amici proeverij weer te geven.
Meer informatie over de twee andere Chianti Classico proeverijen kan je vinden bij Chianti Classico – Gran Selezione & UGA waar ik zowel Gran Selezione en UGA toelicht.
Meer informatie over Chianti Classico kan je vinden in de eerdere blog Chianti Classico – Charmante verleiding. Nobile di Montepulciano staat uitvoerig beschreven in Vino Nobile di Montepulciano – Noblesse Oblige.

Proefnota’s Amici tasting: Chianti Classico vs Nobile di Montepulciano:

  1. Lamole di Lamole Chianti Classico DOCG 2016
    Blend van hoofdzakelijk Sangiovese die aangevuld werd met Cabernet Sauvignon en Merlot. De wijn kreeg een opvoeding van 6 maanden in grote eiken vaten gevolgd door 6 maanden in Franse barriques.
    Robijnrood, helder, intens, tranend. We blijven op onze geur-honger zitten. Zeer gesloten in de aanzet en zelfs na het walsen vertikt de wijn het zich prijs te geven. Gelukkig hebben we een voldoende grote neus die we wat dieper in het glas kunnen steken! Wat kers, roos, peper en animale toetsen kunnen we ontwarren. Proeven dus maar! Hier worden de fijne frisse zuren goed gesmaakt. Ze winnen het duidelijk van de tannine. De wijn zit meer op de verfijning, is niet te vol, met de typische kers/kriek ervaring. Hij is voldoende sappig al mocht de afdronk een tikje langer aanhouden. Het einde kent een bittertje.
    Punten: 85/100 – Te koop op diverse plaatsen in België (richtprijs 20,45 €)
  2. Tenuta Vallocaia ‘Bindella’ Nobile di Montepulciano DOCG 2015
    95% Sangiovese met 5% Colorino. Rijping gedurende 2 jaar in grote Franse fusten en tonneaux.
    We proefden van 2 verschillende flessen. De eerste had een lichte kurkaantasting, de tweede was zo stoffig als een bejaarde oude man.
    We geven deze wijn dan ook geen beoordeling.
  3. Avignonesi Nobile di Montepulciano DOCG 2015
    Pure Sangiovese die gedurende 18 maanden rijpt in deels Slavonische grote eiken vaten en deels in barriques.
    Heldere, volle kersenrode kleur. tranend. De neus doet alvast een wat oudere wijn vermoeden. Potpourri, kaneel, kersen, vijg, salie, peper, een geut cederhout en vooral aardse toetsen van paddenstoel en sousbois. Na walsen en wat rust in het glas zet de kruidigheid zich wel het stevigst door in de geur. Ook in de mond komt dit duidelijk opzetten. Het fruit is er wel degelijk hoor maar niet zo dominant als de kruiden. Aciditeit en tannine zijn oké, de afdronk is voldoende lang De alcohol komt iets te gevoelig door. Correcte wijn, niets minder maar vooral ook niets meer!
    Punten: 85/100 – Te koop bij Licata (prijs 28,00 €)
  4. Tenuta di Carleone Chianti Classico DOCG 2016
    Geen houtlagering voor deze wijn die enkel van Sangiovese wordt gemaakt wel 18 maanden opvoeding in inox en open cementen kuipen. Ik zou nochtans gezworen hebben dat de wijn wel degelijk een portie houtopvoeding had gekregen. Daar zit ik dus met mijn aroma’s zoals cederhout, tabak en koffie… en pennestrelen als mooie houtintegratie die op mijn proefnotitie staan. Billen bloot dus maar dat neemt niet weg dat de aanstekelijke (klein) fruitige en florale aroma’s en de specerijen het geheel wel een gelukmakende neus geeft! Bovendien komt al het mooie van de neus terug in de smaak. Het is geenszins een blockbuster, wel een fijne stille genieter met mooie tannine, presente zuurtjes die lang aanwezig blijven!
    Punten: 90/100 – Te koop bij Ad Bibendum voor 27,95 €
  5. Poliziano Nobile di Montepulciano DOCG 2015
    85% Prugnolo Gentile (Sangiovese) en 15% Colorino, Canaiolo en Merlot die gedurende 14 tot 16 maanden rijpt op barriques en tonneaux.
    Heldere robijnrode kleur met gekleurde tranen. De geur geeft ondanks de aanwezigheid van het rode fruit à la kers en rode bes evenzeer een scherp, groen Cabernet kruidig kantje. We ontdekken verder rozemarijn, mokka, peper, sousbois, ceder, leder en laurier. Het mondgevoel is, ondanks de aanvullende zuren, vrij krachtig te noemen. ook hier komt het vegetale groenkruidige opzetten. De instap Poliziano is degelijk zonder meer maar geeft aan toch liever in zijn early years in het glas te belanden.
    Punten: 87/100 – Te koop bij Wijnkennis (Prijs 25,60 €)
  6. Gaglione ‘Gallule’ Chianti Classico Riserva DOCG 2016
    Zuivere Sangiovese die gedurende 14 maanden rijpt in Franse barriques.
    Mooie intense robijnrode kleur en tranend. De neus is ondanks zijn licht snoeperig karakter aantrekkelijk. Het fruit is trouwens divers met naast de klassieke kers ook de zwoelere zwarte kersen en de zuurdere kriek. Aalbes en braam gaan mee in de grote pot. Zeer geparfumeerd met zowel roos als viool. Kruidig, duidelijke houtimpressies en aantrekkelijk aards. De smaak is smullen! Sappig in de aanzet. Het fruit drukt in eerste instantie zelfs de tannine weg en in een tweede fase geven de zuren vervolgens deze tannine geen kans om zich prominent te manifesteren. Lekker lang en onvermoeibaar glas wijn!
    Punten: 91/100 – Te koop bij Leuvin (prijs 66,95 €)
  7. Castello di Ama ‘San Lorenzo’ Chianti Classico Gran Selezione DOCG 2016
    Blend van Sangiovese met Merlot en Malvasia Nera. Opvoeding van 12 maanden in Franse barriques.
    Donker rood van kleur en tranend. Volle donkerfruitige neus waar vooral het zwarte fruit zoals de braam aanwezig is. Voor de rest is het toch wat werken vooraleer er meer in het glas komt dan wat kruiden en wat houtimpressies. Later merken we toch koffie, aardse toetsen, jeneverbes en laurier op. De smaak is vol en krachtig tot stevig te noemen. De zuren hebben het zelfs moeilijk om stand te houden tegen de tannine. Hier primeert duidelijk de kracht tegenover de finesse en elegantie.
    Punten: 87/100 – Te koop bij Licata (Prijs 65,00 €)
  8. Poliziano Asinone Vino Nobile di Montepulciano 2016
    100% Sangiovese. De wijn rijpt 16 tot 18 maanden in Franse eiken tonneaux.
    Heldere en zuivere robijnrode kleur, tranend. Een neus die kermt van het fruit! Fijn en rijk bouquet waarbij er telkens nieuwe aroma’s komen opzetten. Het hout zit verweven en de ceder geurt verrukkelijk. Munt, thee, peper, tabak, het aardse van paddenstoelen met kreupelhout vullen prima aan. De mond komt frisser over dan ik had verwacht. Kers, kriek, kruidig… Een heerlijk glas wijn die de Nobile zijn nobele waarde geeft. Verwevenheid is hierbij het sleutelwoord, verwevenheid omringd met een sublieme fraîcheur. Sangiovese en Vino Nobile ten top!
    Score: 90/100 – Te koop op diverse plaatsen in België, indien gewenst kan je deze ook op aanvraag bij Wijnkennis bestellen. (Richtprijs: 55,50 €).

Toscane – Land van de broccolibomen en zoveel meer


Impulsiviteit heeft zo zijn nadelen, maar wegen deze op tegen de voordelen? Hals-over-kop besloot ik toe te geven aan dat piepkleine stemmetje dat innerlijk al een tijdje aan het roepen was een mini-break in te lassen. Gezien dat stemmetje zich meer en meer begon te roeren, kon ik niet anders dan besluiten dat ik er nood aan had en dat ik er me niet langer tegen moest verzetten…

Gezien ik wel een echte Belg ben, sloot ik een compromis met mezelve! Er tussenuit oké, maar dan wel naar datgene waar mijn hart van overloopt…een wijnregio. Na veel wikken en wegen (het was immers ook de jaarlijkse beurs van de Loire wijnen in Angers) besloot ik met het oog op de nakende Italiaanse wijnavonden nog wat praktijkervaring te gaan opdoen in het Italiaanse Toscane. Ik zou me één maken met de bonenfretters 😉

De nadelen van deze impulsiviteit zou even later blijken toen ik mijn hulplijn inschakelde om wat bezoeken ginds vast te leggen. Met het schaamrood op de wangen kniel ik hier neer op mijn beide knieën om mijn dank uit te spreken aan ‘Santo Emmanuela’: Grazie di tutto e un grande bacio!! Het was immers niet eenvoudig de nodige afspraken op dergelijke korte termijn vast te leggen.

Na de vlucht en de innige kennismaking met mijn fonkelnieuwe zwarte Fiat 500, kon de ronde van Toscane van start gaan. Zoef zoef richting Livorno om een eerste stop te maken op de wereldberoemde Via Bolgherese. Caccia al Piano 1868, daar moest ik zijn! Buurjongens zijn onder andere Gaia en San Guido (je weet wel deze van de Sassicaia). Na de warme ontvangst van Rocco doken we de wijnkelder in… Die warme ontvangst mag je wel letterlijk nemen overigens. Rocco toonde me met trots hun 3 verscheidene wijngaarden. De omgevingstemperatuur bedroog op dat moment een 15 graden maar die steeg tot maar liefst 25 graden op hun grootste wijngaard. Microklimaat noemen we dat dan. Je zou er begot van beginnen zweten ;-).
Enfin in de kelder mocht ik de vatstalen proeven van de Merlot en de beide Cabernets. Van de 2010 was het de Syrah en de Petit Verdot. Later op het domein blonken er de flessen van de Ruit Hora 2008 en vooral de Levia Gravia 2006. Deze laatste is een pareltje van een wijn!
Het was de bedoeling om nadien nog even een Sassicaia mee te pakken in de Bolgheri Enoteca maar het bezoek was een beetje uitgelopen 😉 en ik had nog een hele trip af te leggen richting Scansano waar ik in al mijn ijver een hotelletje had geboekt. Het was echter 20.00u toen ik er arriveerde en een bezoek aan de Morellino wijngaarden zag ik dus aan mijn neus voorbij gaan.

Dag 2 trok ik door richting Montalcino voor een korte trip door de wijngaarden van Tavernelle. Lang kon ik hier niet rondscheuren met mijn bolleke want er wachtten immers nog 2 afspraken in het 50-km verder gelegen Montepulciano. Bij Capoverso had Adriana Avignonese (jawel van…) voor een tolk gezorgd die het gesprek wat zou vergemakkelijken. Ondanks haar gebrekkige kennis van het Engels leerde ik een zeer gedreven en gepassioneerde wijnmaakster kennen. Ook hier gingen we de Sangiovese-stokken bewonderen om nadien over te gaan tot het proeven van Gods vruchten. Syrah, Cartiglio (Merlot), Rosso di Montepulciano en de Capoverso passeerden de revue. Adriana’s trots is ongetwijfeld de Capoverso!

In stomende vaart verder naar het centrum van het historische Montepulciano om kennis te maken met Susanna Crociani. Een heerlijke warme vrouw die overloopt van trots op haar wijnen. We doken onmiddellijk de Vin Santo kelder in om er enkele geheimen van deze speciale wijn te ontrafelen. Uiteraard mocht ik deze ook proeven. Maar niet nadat ik haar overige wijnen over de tong had laten gaan. Al haar wijnen waren van goede tot zeer goede kwaliteit. De Rosso, de Vino Nobile, Rosso d’Arnaldo maar vooral ook haar ode aan haar overleden broer ‘Il Segreto di Giorgio’.

Zaterdag was alweer de laatste volledige dag in dit gevarieerde, wondermooie wijnland. Ik zette mijn tocht verder naar het hart van de Chianti Classico…De omgeving van Greve en Radda in Chianti. En hier lieten de nadelen van mijn impulsiviteit van zich spreken. Alles is er immers gesloten op zaterdag en de tijd was te kort om nog degelijke afspraken te kunnen maken. Dat gaf me echter de tijd om volop van de onwezenlijke schoonheid van de wijngaarden te genieten. Dit is toch wel het mooiste wat ik op deze korte trip had gezien. Mijn gemiste bezoek aan Querciabella neem ik bijgevolg positief op…

Het geeft me een reden om nog een keer terug te gaan!!