Asparagi & amici: Italiaanse wijn als beste tafelgenoot

Asperges zijn terug – en ze verdienen een wijn met finesse

Zodra april zich aandient, begint het bij menig fijnproever te kriebelen. Het aspergeseizoen is kort, intens en gastronomisch gezien een jaarlijks hoogtepunt. Slechts een tweetal maanden lang siert het witte goud onze borden – net genoeg tijd om menig menukaart op z’n kop te zetten en chefs tot creatieve hoogtes te dwingen.

‘Wit goud’, zo noemen we de asperge hier. Poëtisch misschien, maar laat ons eerlijk zijn: qua verbeelding kunnen we nog iets leren van onze Franse en Duitse buren. Daar spreken ze over Pointes d’amour of Liebesspitzen. Liefdespuntjes. Daar krijg je meteen zin van om de tafel feestelijk te dekken.

Asperges in Italië – Asparagi con passione

Hoewel we in België en Nederland verzot zijn op het witte goud, is Italië allerminst onbekend terrein voor aspergeliefhebbers. Integendeel, asparagi maken al eeuwenlang deel uit van de Italiaanse eetcultuur, van noord tot zuid.

In het noorden, rond Veneto en Friuli, vind je de beroemde Asparago Bianco di Bassano, een beschermde streekproductie met DOP-status. Deze witte asperges worden vaak geserveerd met een zachtgekookt ei en olijfolie, simpel en puur. In Emilia-Romagna is asparagi alla Bismark populair: gebakken asperges met een spiegelei en Parmezaanse kaas. En natuurlijk zijn ze ook geliefd in risotto’s, zoals de romige risotto agli asparagi, afgewerkt met een beetje citroen en Pecorino.

Verder naar het zuiden verschijnen vooral de groene asperges op tafel, vaak gegrild of verwerkt in frittata’s, pasta’s of salades. Sicilië kent zelfs een wilde variant, asparagi selvatici, met een wat bittere, kruidige toets.

🇮🇹 Wist je dat… Italië tot de vijf grootste aspergeproducenten van Europa behoort?
En dat sommige regio’s zoals Veneto en Trentino zelfs asparagi-wijnroutes en lente-festivals organiseren?

Of het nu in eenvoud of in verfijning is: ook de Italianen weten de sensuele elegantie van asperges op waarde te schatten. Niet verwonderlijk dus dat zoveel Italiaanse wijnen er wonderwel bij passen.es op waarde te schatten.

Verleidelijk en verfijnd

Wist je trouwens dat asperges als afrodisiacum worden beschouwd? Ze zijn dus niet alleen een delicatesse, maar ook een subtiele knipoog op je bord. Zonder blozen op tafel én in het glas, want jawel, bij asperges hoort een goed gekozen wijn. En dat is niet zo vanzelfsprekend als het lijkt.

Asperges zijn namelijk een buitenbeentje in de wereld van wijn en spijs. We denken zelden aan een passende wijn bij groenten – onterecht overigens – maar bij asperges is het bijna een reflex. Elk jaar opnieuw duikt dezelfde vraag op: welke wijn past erbij? En dit keer beantwoorden we die vraag met een uitgesproken focus: welke Italiaanse wijn past erbij?

Want laten we eerlijk zijn: Italië heeft alles in huis om het delicate karakter van asperges te begeleiden. Van frisse bergwijnen tot zonnige witte parels met mediterrane kruiden, het aanbod is net zo divers als de Italiaanse keuken zelf. En net zoals de asperge, vaak eenvoudig, maar verfijnd bereid, zijn ook Italiaanse wijnen geworteld in terroir, traditie en subtiele expressie.

Delicaat maar duidelijk

Het antwoord? Zoals altijd hangt het af van de bereiding. Maar als je puur de zachte, aardse elegantie van de asperge in de verf wil zetten, zijn er enkele basisregels:

❌ Geen overdreven houtlagering die de finesse overstemt
❌ Vermijdt een zekere complexiteit maar kies voor ‘straight-on’ wijnen
✔️ Kies voor frisse, zuivere witte wijnen met fijne zuren
✔️ En liefst een zekere elegantie, verfijning, lichtvoetigheid
✔️ Florale of licht kruidige aroma’s die aanvullen, niet domineren

Arneis uit Roero – een onverwachte match made in heaven

Elegant, aromatisch én verrassend veelzijdig

Onder de vele Italiaanse witte druiven is er één die steeds weer weet te verrassen in combinatie met asperges: Arneis, afkomstig uit de heuvelachtige Roero-regio in Piemonte.

Lang stond deze druif in de schaduw van de machtige Nebbiolo, waarvoor hij diende om de scherpe kantjes van de Barolo’s te verzachten. Maar sinds hij z’n plaats op het podium opeist, blijkt Arneis veel meer te zijn dan een begeleider. Hij is een karaktervolle witte wijn op zichzelf, die finesse koppelt aan structuur.

Wat maakt Arneis nu zo geschikt voor asperges?
Eerst en vooral: zijn frisse, maar zachte zuren sluiten naadloos aan bij de delicate bitterheid en de vegetale toets van asperges. Het wijnprofiel is genuanceerd en evenwichtig, met aroma’s van perzik, peer, amandel, witte bloemen en… een opvallende hoptoets. En net die hoptoets maakt Arneis uniek in het samenspel met asperges. Hop brengt een subtiele kruidigheid en florale bitterheid, die perfect resoneert met het groene, licht bittere karakter van de groente. Arneis verbindt met de asperge, hij verfraait haar, zonder te overheersen.

Roero Arneis combineert bovendien een zekere romigheid in de mond met een droge, cleane finale. Perfect bij zachte bereidingen zoals asperges à la flamande, een risotto met groene asperges of witte asperges met een zachte vinaigrette.

Hedendaagse Italiaanse suggesties – 6 witte wijnen bij asperges

Wijnen die méér doen dan begeleiden – ze verrijken het gerecht

1. Zibibbo (Sicilië)
Aromatisch, bloemig en met een elegante kruidige ondertoon. De geur van jasmijn, citrusbloesem en oranjebloesem maakt deze wijn verrassend fris – ideaal bij asperges met een Aziatische twist, ceviche of lichte vinaigrettes.

2. Verdicchio Superiore (Marche)
Strak en mineraal, met fijne bitters. Ideaal bij klassieke bereidingen met botersaus of Hollandaise.

3. Soave (Veneto)
Zacht aromatisch, met florale toetsen en een lichte amandeltoon. Een fijne begeleider van asperges met ham of gerookte zalm.

4. Lugana (Gardameer)
Rond, sappig en subtiel kruidig. Combineert mooi met romige sauzen of pasta met asperges.

5. Cortese / Gavi (Piemonte)
Verfrissend en elegant, met een zilte toets. Brengt structuur en frisheid naast de zachte asperge.

6. Sauvignon Blanc (Alto Adige)
Fris, strak en met verfijnde kruidigheid. De berglucht proef je – ideaal bij asperges met een kruidige vinaigrette of groene kruiden.


🍾 Extra feestelijk? Serveer een glas Brut Nature van Franciacorta, Trento DOC of Alta Langa.
Fijne bubbels geven asperges net dat tikje extra klasse.


Tot slot: durf ontdekken

Laat je verleiden door de lente in je glas. Of je nu kiest voor een ingetogen, klassieke combinatie of een onverwachte, eigenzinnige pairing. De juiste wijn tilt een aspergegerecht moeiteloos van eenvoudig naar subliem.

Durf spelen met texturen, met geuren, met terroir. Laat je leiden door intuïtie, door streek, of door pure nieuwsgierigheid. Kies voor een wijn die aanvult in plaats van overheerst. En wie weet ontdek je een pairing die jouw persoonlijke klassieker wordt.

Met asperges op je bord en Italië in je glas kan het haast niet misgaan.

Proef, geniet, ontdek. Try it…!

Helsen – De komeet die draait rond de sterren

Doorgaans hou ik niet zo van het draaien rond de pot. En dus smijt ik het er gewoon maar in… Mijn zintuigen zinderen, een dag na ons WOCO (Wij Onderzoeken het Culinaire Orgasme) bezoek bij Restaurant Helsen (Kasterlee), nog steeds ongemeen na! Mijn god, zeg me dat ik er vanavond opnieuw aan de tafel mag gaan zitten en ik zou hemel en aarde proberen te verzetten om er ook effectief aanwezig te zijn. Het zou me zelfs niet uitmaken mocht ik hetzelfde moeten eten. Neen, Chef Frédéric Helsen mag nog heel lang in zijn potten blijven roeren. Ik ben alvast fan.

Met een gemeende stralende glimlach werden we ontvangen door gastvrouw Wendy. We troffen het bovendien perfect met het zalige weertje en dus leidde de gastvrouw ons buiten waar we in alle rust konden genieten van het aperitief met de passende hapjes. We spreken met WOCO telkens af op een donderdag avond. Meestal is het dan rustig in het restaurant en zijn er niet zoveel couverts te doen. We hebben met andere woorden de volledige aandacht van de chef en zijn team.

De keuze van aperitief werd ons voorgesteld. Cava als bubbels en voor de rest al de klassiekers. Dus werd het, uiteraard, een gin tonic. Ik koos dit keer voor de Botanic gin. Eenvoudig geserveerd met een schweppes tonic. Hapjes die we erbij geserveerd kregen waren 1) Krokantje/kalfs/miso 2) Sushi van tonijn/rijst/kaffir 3) handgepelde garnaal/venkel/eigeel-zalf 4) gerookte paling/rode biet/amarant.
De handtekening van een goed restaurant wordt vaak reeds gezet van bij de start. De hapjes zijn dus zeer belangrijk. Alle 4 stonden ze direct op een niveau dat je even met de ogen doet knipperen. De Crème van kaffir was trouwens gigantisch top. De venkel bij de garnaal deed me weer denken wat voor een prachtig product dit toch wel is. Bovendien werd onmiddellijk duidelijk dat de chef graag oosterse ingrediënten verwerkt in zijn gerechten. We wisten toen al dat we goed zaten.
Klein puntje van (opbouwende) kritiek: stap af van een ordinaire Cava aan te bieden, vervang de smaakarme schweppes door een betere tonic. Met andere woorden, breng je aperitief op het niveau dat de hapjes verdienen.
Beoordeling 9,5/10 (culinair orgasme voor wat de hapjes betreft).

2013-04-25 19.55.352013-04-25 20.12.55

Ondertussen hadden we gekozen voor de 5-gangen menu met als extra het kaasbordje.

Gang 1 – Noordzeekrab en asperge / daslook – radijs
Wijn: Terlano Pinot Bianco 2011 – Alto Adige (Wine-Art – 14,00 €)

Heerlijk die daslook in het gerecht, perfecte frisheid en quasi onnavolgbare harmonie
Winematch: Op safe! Pinot blanc pas mooi bij asperge (dat is algemeen geweten). Het had iets stouter gemogen. De wijn kon het zinderende van het bord niet evenaren.
Beoordeling: 8,5/10

2013-04-25 20.32.28

Gang 2 – Schelpjes en inktvis / koolrabi – komkommer
Wijn: Benzinger Sauvignon Blanc 2007 – Sonoma Valley (naar veronderstelling Matthys – 14,00 €)

Subliem, overheerlijk… fuck fuck fuck!! Het gerecht werd overgoten met een vinaigrette van komkommer waarin tonic werd verwerkt om er pit aan te geven. De citruspasta (opgewerkt met sushi azijn) die op bord lag tilde het geheel zodanig op. Het bord zinderde van de spanning.
Winematch: Ook hier dezelfde bedenking… de wijn is prima en past wel degelijk bij het gerecht. Hij mist echter de spanning die het bord wel geeft. Breng ook dit naar hetzelfde niveau en de culinaire top ligt aan je voeten.
Beoordeling: 9,5/10 (Culinair orgasme)

2013-04-25 20.56.05

Gang 3 – Roodbaars / bomba rijst / paprika / jus van bouillabaisse / zeekraal
Wijn: Villa Tempora ‘Le temps pour elle’ 2010 (Authentic Taste – 13,50 €)

Het totaal pakket is werkelijk tot in de perfectie correct! Proef je enkel de roodbaars dan maak je de bedenking ‘een extra draai van de pepermolen had gemogen’. Neem je het geheel in je mond begrijp je waarom die extra draai niet nodig was. Ik ontbeerde het lef om het bord volledig proper te likken. Wauw-zinnig lekker!!
Winematch: Yes!! Perfect passend. De wijn op zich (blend van Bourboulenc met Marsanne met een lichte houtlagering) is gewoonweg schitterend. Bedankt Wendy om nog een keer het glas te vullen ;-).
Beoordeling: 10/10 (Aanhoudend culinair orgasme)

2013-04-25 21.26.47

Gang 4 – Baskisch rund / artisjok / blauwe Spaanse buffelkaas / zwarte look / Spaanse wintertomaat
Wijn: Celler del Roure ‘Les Alcusses’ 2008 – Valencia (La Buena Vida – 11,80 €)

Txogitxu runderen uit het Baskenland geven mooi gemarmerd vlees en bezitten een extra vet gehalte. Rijping geeft bovendien nog een keer extra smaak. Er wordt de laatste tijd veel gewerkt met verscheidene rundsoorten. Tot mijn groot genoegen trouwens!
De stukjes op ons bord waren mooi saignant gebakken en waren bovendien optimaal van smaak. Het bordje op zijn geheel zette de lijn van de voorgaande gangen verder. Perfectie dus… Vermelding toch voor de zwarte look die voor een extra toets zorgde.
Winematch: Ook dit is top! Een gemeende chapeau trouwens hiervoor. Een sappige, smakelijke niet te zware wijn die zich leende bij het rundsvlees. Vaak gaat men hier in overdrive waardoor er voor een té zware wijn wordt gekozen. Deze fout werd bij Helsen niet gemaakt!
Beoordeling 9,5/10 (Culinair orgasme)

2013-04-25 22.01.15

Gang 5 – Kaasbordje Van Tricht met Italiaanse kazen
Bier: Liefmans Gouden Band

De kazen:
1) Robiola
2) Stracchino
3) Pecorino
4) Salva Cremasco
5) Alta Alpino
6) Blauwschimmel kaas (naam me onbekend)
Beoordeling: 8,5/10

2013-04-25 22.40.09

Gang 6 – Banaan en yuzu / ijs van geitenkaas / pistache
Wijn Josef Rosch Riesling Auslese – Trittenheimer Apotheke – Mosel (Leverancier onbekend – 18,00 €)

Ondanks ik niet onmiddellijk wild ben van desserts wist dit bordje me te boeien van begin tot einde. De nodige frisheid er tussen. Prachtige presentatie en niet vermoeiend.
Winematch: Zeer gepast!
Beoordeling: 8,5/10

2013-04-25 22.59.55

Bij de koffie/thee (een glaasje Eiswein van Ernst Triebaumer voor mij) werden er nog heerlijke versnaperingen op de tafel getoverd. Zodat ook onze eind indruk uiterst positief was. Ondanks al zijn bescheidenheid is Frédéric zich toch even komen voorstellen aan tafel en hebben we een prettige babbel kunnen maken. Met een welverdiend applaus keerde deze grote chef naar zijn natuurlijke habitat terug.

2013-04-25 23.53.132013-04-25 23.53.44
Afsluiten deden we er met een flesje dat onze vegetariër kreeg bij zijn grietfilet: Domaine Saint Amant ‘La tabardonne’ 2010. Een enorm lekkere witte wijn uit de Rhône regio van 90% Viognier met 10% Roussanne.
Beoordeling omkadering, ontvangst, personeel: 9,5/10

Prijs van het geheel:
Menu 65,00 €
Aangepaste wijnen: 28,00 €
Extra kaasbordje + bier: 9,00 €

Totaal betaald (inclusief fooi) 140,00 €. Prijs kwaliteit is dit absolute topklasse uit onze eigen Kempen. Dit adresje staat genoteerd. Ik kan enkel maar zeggen… bedankt voor de heerlijke avond en alvast tot een (en meerdere) volgende keer!

Gegevens:
Restaurant Helsen
Pastorijstraat 27
2460 Kasterlee
http://www.restauranthelsen.be

2013-04-25 23.47.47

Asperges

Asperges

Ze hield hem, heet, in haar hand, legde haar hoofd
in haar nek, opende haar rode lippen en stak
de witte stengel  langzaam  in haar mond.
Ze zette haar tanden onder het zachte kopje
en beet voorzichtig het kleine topje
delicate vlees van de asperge.

De structuur verraste haar, de geometrie en
de architectuur van deze kleine staaf waren gotisch,
maar de smaak was aards en puur.
Ze dronk haar glas witte wijn en glimlachte de knappe
donkere man aan de andere kant van de tafel toe.

“Het is echt lekker,” zei hij,
de saus glinsterend op zijn lippen.
“Dus, jij bent een kok?”

“Neen, niet echt.  Ik probeer gewoon maar
wat uit en hoop dan dat het lukt en lekker is.”

De eiersaus droop langs de zijkant van
haar hand en doordrenkte de
hagelwitte manchet van haar blouse.
Ze merkte het niet eens op.

Hij greep losjes haar pols en likte de olie
heel traag op, haar intussen van
onder zijn volle wimpers
met zijn bruine ogen
guitig aankijkend.

“Ik probeer ook graag van alles uit
en hoop dan dat het lukt en lekker is.”

asperges-anders1

Uit Kaatjes Onder De Pergola

Pointes d’Amour…daar moet gewoon een heerlijk wijntje bij geschonken worden

Het is weer volop het asperge seizoen. Deze mondvullende groente heeft opnieuw zijn intrede gedaan. Zoals steeds, kort maar krachtig… Amper 2 maand duurt het asperge seizoen. Lang genoeg echter om alle gastronomische kaarten op zijn kop te zetten en ons te belagen met allerhande suggestiekaarten vol met gerechten die gebaseerd zijn op deze groente. Tijd om een oud schrijfsel vanonder het stof te halen…

Het witte goud, zo wordt de asperge bij ons ook wel eens genoemd. Je kunt niet zeggen dat men alle registers heeft opengetrokken om tot een verbeelding sprekende naam te komen. De naam dekt niet eens de volle lading want je hebt tevens groene en zelfs paarse asperges. Neen, geef mij dan maar onze buren uit Frankrijk of Duitsland. Daar spreekt men over Pointes d’amour of Liebesspitzen. Hiermee kan je de fantasie pas laten werken!

Asperges zijn trouwens een afrodisiacum. Het is dus handig meegenomen dat de groente als een delicatesse wordt beschouwd. Zonder enig argwaan op te wekken kan je dit dus verwerken in de meest overheerlijke gerechten. Iets wat ik met, ik zeg maar wat, selder niet onmiddellijk zie gebeuren.

Maar wat met wijn? Hierin is de asperge werkelijk een buitenbeentje. Waarom? Noem mij een keer een andere groente waarbij je onmiddellijk denkt welke wijn je erbij zou schenken. Groenten roepen niet onmiddellijk associaties op met wijn (ten onrechte trouwens). De asperge doet dit wel!
Meer zelfs, asperges wakkeren heldere discussies aan over welke wijn je erbij zou schenken. Meermaals krijg ik in het volle seizoen de vraag welke wijn nu toch zo goed zou passen bij asperges. Terecht want asperges verdienen die aandacht, en smeken gewoon om een lekker glas wijn.

Zoals zo vaak, of eigenlijk altijd, is de bereidingswijze en het volledige plaatje van het gerecht bepalend in de wijnkeuze. Hier ga ik dus niet dieper op in.
Maar wens je de smaak van de asperge als uitgangspunt van je gerecht te nemen dan zijn er wel enkele richtlijnen die je perfect kan volgen.
Zo zijn houtgelagerde wijnen uit den boze. De subtiele smaak van de asperge gaat overheerst worden door de wijn en dat mag absoluut niet de bedoeling zijn.
Hoewel sommige frisse rode wijnen, zoals een niet houtgelagerde Cabernet Franc, best wel goede begeleiders kunnen zijn, gaat mijn voorkeur toch uit naar een witte wijn.
Bij voorkeur een mooie, volle witte wijn en rijk aan smaak. Zodat de wijn een perfecte harmonie kan vormen met de asperge.
Als ideale combinatie kom je steeds weer dezelfde namen tegen: Pinot Blanc, een droge Muscat, Riesling en uiteraard…Sauvignon Blanc.
Nu moet ik bekennen dat tot enige tijd terug ook ik voorstander was van een heerlijk glas Sauvignon Blanc bij de asperges. Ik had immers nog nooit een betere combinatie genuttigd dan die keer ik in Menetou-Salon (Frankrijk – Loire) de lokale AOC-wijn met les pointes d’amour voorgeschoteld kreeg.

Wil je echter buiten het traditionele gaan dan heb ik voor jou de ideale combinatie!
Bij asperges hoort een glaasje Arneis. Het liefste nog deze uit Piëmonte van de DOCG Roero-Arneis. De aanvulling is perfect, de harmonie onverbeterbaar. Wijn en gerecht komen tot een ideaal huwelijk. Arneis is een witte druif die heel lang heeft gediend om de zware Nebbiolo (Barolo wijn), te verzachten. Deze druif, die even met uitsterven bedreigd werd is vandaag opnieuw brandend actueel. In zoverre zelfs dat hij in Piëmonte bij de gemeente Roero bekroond is geworden met de DOCG status. De Roero-Arneis zal steeds een goede zuurgraad – net dit kan een probleem zijn bij andere Arneis wijnen – brengen. De wijn bezit sterke aroma’s die aan amandel, perzik en hop doen denken.
Wil je nog buiten de traditionele lijntjes kleuren. Hier zijn nog wat goed suggesties.
Albariño uit de Rias-Baixas (Spanje) of uit de Vinho Verde (Portugal), een Gavi di Gavi uit Piëmonte (Italië), een Verdelho (Portugal), een Verdejo uit Rueda (Spanje), een Torrontes uit Argentinië, een droge Jurançon van het Manseng koppel uit het zuidwesten van Frankrijk en bubbels uiteraard!

Try it….!