Mosselen en wijn – Het mag ook een pintje zijn!

Reeds enige tijd worden de menukaarten alweer overstelpt met het jaarlijkse zwarte fenomeen, de mossel. Of je ze nu in eigen nat neemt, in witte wijn, op de wijze van de chef, met look, curry of op z’n provencaals. De mossel past zich aan naar ieders voorkeur.
Hoewel je de mosselpotten de tafels weelderig ziet sieren zal ik zelden deze delicatesse bestellen als ik op restaurant ga. Neen, ik maak ze liever zelf klaar thuis om ze daar al smakkend op te eten. Met mijn handen uiteraard, bestek heb ik daar helemaal niet voor nodig.

Waar komen de mosselen vandaan?

De meeste mosselen die op de markt gebracht worden zijn gekweekt. In de natuur vindt men ze aan de kusten van Frankrijk, België, Nederland, Duitsland en Denemarken. De echte liefhebbers geven vooral de voorkeur aan de Zeeuwse mosselen. Deze zijn tegenwoordig reeds verkrijgbaar vanaf juli, maar tijdens de maanden eindigend op ‘er’ komt hun smaak maximaal tot zijn recht. Het mosselseizoen loopt ten einde rond Pasen omdat dan de voortplantingsperiode begint. Tijdens deze periode zijn er nog wel mosselen verkrijgbaar die o.a. aangevoerd worden uit Canada en Denemarken, waarvan de smaak evenwel niet te vergelijken is met deze van de Zeeuwse mosselen.
Het kweken van de mosselen gebeurt met mosselzaad dat wordt uitgezaaid op kweekpercelen in de Zeeuwse stromen en de Nederlandse Waddenzee. Met hun ‘byssusdraden’, ook wel ‘baarden’ genoemd, hechten ze zich aan elkaar en aan stenen en rotsblokken vast, en groeien ze op tot halfwasmosselen. Deze worden opgevist en uitgezet op andere percelen die rijk zijn aan plankton en waar ze zich ontwikkelen tot volwassen mosselen. Dit gehele proces duurt ongeveer 2 jaar.

Mosselen en gezondheid

Dat ons internationaal gewaardeerd gerecht ‘mosselen met friet’ niet ‘het voorbeeld’ is van een evenwichtig samengestelde maaltijd, is voor iedereen wel duidelijk. Nochtans laten mosselen zich gemakkelijk in tal van gerechten verwerken die wel aan de normen van een gezonde evenwichtige maaltijd beantwoorden. Mosselen zijn immers caloriearm; ze bevatten per 100 g slechts ongeveer 90 kcal, 4 g vet (waarvan slechts 1,5 g verzadigd vet) en 70 mg cholesterol. Ze zijn bovendien rijk aan mineralen zoals fosfor, ijzer en selenium en bevatten ook veel vitamine A.

Combinatie mosselen en wijn

Hoewel het niet noodzakelijk is om wijn te drinken bij mosselen (een pintje is een uitstekende begeleider), gaat droge witte wijn goed samen met mosselen. Toch moeten we enige nuance aanbrengen en u afremmen vooraleer u uw allerbeste Puligny-Montrachet gaat bovenhalen om te nuttigen bij een portie mosselen.
De meest eenvoudige bereidingswijze van mosselen, mosselen natuur of mosselen in witte wijn, hoeven absoluut géén complexe wijn. Heel eenvoudige bescheiden wijntjes met een hoog zuurgehalte passen perfect bij de ziltige smaak van de mosselen. Houtgelagerde witte wijnen zijn uit den boze en zullen een volledig contrast vormen met de smaak van de ziltige mossel.

De meest gekende druivensoort met een hoog zuurgehalte die zich laat leiden bij dit soort bereide mosselen is uiteraard de Sauvignon Blanc (uit Nieuw-Zeeland, Sancerre, Touraine, Entre-Deux-Mers,…). Maar ook Muscadet (Loire), Picpoul de Pinet (Languedoc), Verdicchio (Marche), droge Riesling , Verdejo (Rueda), Garganega (Soave) of Albariño (Riax Baixas) zullen een perfecte combinatie vormen.
En wat dan gezegd van Chardonnay? De meeste wijnen gemaakt van de Chardonnay druif zullen houtlagering gekregen hebben en zullen bijgevolg geen goede combinatie vormen. Toch is er een uitzondering; Chablis! Deze Chardonnay uit het noorden van Frankrijk kent slecht per uitzondering een opvoeding in een eiken vat. De bodem uit de Chablis (bijgenaamd oesterwater) is perfect om wijnen voort te brengen die zich kunnen treffen bij schaal- en schelpdieren.
Wil je toch decadent doen en een ‘dure’ fles openen bij de mosselen, dan raad ik je aan een Champagne Blanc de Blancs Brut Nature te nemen.

Mosselen worden vandaag de dag uiteraard op honderdenéén manieren klaar gemaakt. Heb je te maken met de meer complexere en rijkere bereidingswijze dan mag je een ook iets rijkere of complexere witte wijn erbij selecteren. Je begrijpt dat dit volledig afhankelijk is van de grondstoffen die je toevoegt aan de bereiding.
Eén regel blijft wel gelden voor de wijnkeuze: eenvoud siert!

Mosselen

Chablis – Par Mots er par Vaux

Chablis! In het wijnlandschap staat deze Bourgogne appellatie nog steeds fier overeind en is ze in het bezit van een naam als een klok. Wereldwijd gegeerd en aanbeden als was ze een ware filmster. Toch heb ik steeds een haat/liefde verhouding gehad met deze noordelijke blonde schoonheid. Boeiend, zonder enige twijfel. Het volstaat om een keer op bezoek te gaan in Chablis en de wijngaarden in te trekken. Zonder twijfel ook mysterieus, steeds bang afwachtend of de vaak (te) hoog gespannen verwachtingen wel voldaan kunnen worden. En net op dat punt neep het schoentje me iets te frequent. Sowieso vind ik dat een eenvoudige basis Chablis zelden of nooit een passend prijs/kwaliteit kaartje laat zien waardoor het een wat hoogdravende diva werd die in de tijd dat er nog geen sprake was van botox al in haar nog te vroege jaren reeds over haar hoogtepunt heen was. Enkel goed voor wat puffend gebluf om dan te eindigen in de goot.

Daartegenover staat dan die andere Chablis. De echte sterren aan het firmament, niet zelden gezegend met de Grand Cru status. Rete-strak, hoofd omhoog, borst vooruit, stralend van de mineraliteit en dus vitaliteit. Blakend in hun eigen jetset aan de rechteroever van de Serein. Verzekerd van een marktwaarde tot in de eeuwigheid. En jawel, betalen zal je om ervan te kunnen genieten!

Het is over deze Bourgondische wijn dat het BIVB (Bureau Interprofessionel des Vins de Bourgogne) een pracht van een uitgave heeft geschreven ‘Par Mots et par Vaux‘. Het boek wordt niet gecommercialiseerd maar is een uitstekend naslagwerk omtrent Chablis.

Chablis

Voor de aardrijkskundige leken onder ons: Chablis situeren we in het noorden van Bourgogne in het departement Yonne tussen Parijs en Beaune.
Chablis zou trouwens de samentrekking zijn van 2 woorden zijnde CAB ‘maison (huis)’ en LEYA ‘près du bois (dicht bij het bos)’.

Chablis enkele cijfers:

  • 1 druif / 1 kleur: Chablis is een witte wijn van Chardonnay
  • 4 appellaties zijn er in Chablis: Petit Chablis / Chablis / Chablis Premier Cru / Chablis Grand Cru
  • 1938 is het jaar waarin de AOP in decreet werd gegoten . In 1944 volgde Petit Chablis
  • 5462 ha aan wijngaarden is de appellatie groot
  • 40.000.000 miljoen flessen ongeveer worden er per jaar gebotteld
  • 300 verschillende domeinen bestaan er
  • ¼ van de productie wordt door 1 coöperatieve behandeld
  • 65% van de wijn is bestemt voor de export
  • 40 climats zijn Premier Cru
  • 16 hiervan liggen op de rechteroever van de Serein (Vaucopin, Côte des prés-Girots, Morein, Les Fourneaux, Mont de Milieu, Pied d’Aloup, Chapelot, Montée de Tonnerre, Côte de Bréchain, Berdiot, Côte de Vaubarousse, Vaulorent, Fourchaume, l’Homme Mort, Côte de Fontenay, Vaupulen)
  • 24 hiervan liggen aan de linkeroever (Beauroy, Côte de Savant, Troesmes, Vau Ligneau, Vau de Vey, Vaux Ragons, Côte de lêchet, Les Lys, Sécher, Chatains, Vaillons, Beugnons, Mélinots, Les Epinottes, Roncières, Butteaux, Forêts, Montmains, Chaume de Talvat, Côte de Jouan, Côte de Cuissy, Les Beauregards, Vaugiraut, Vosgros)
  • 7 Grand Cru’s bestaan er, allen grenzend aan elkaar op de rechteroever van de Serein

Chablis Grand Cru enkele feiten:

  • Volgende climats zijn gezegend met de status Grand Cru:
    1. Blanchot
    2. Les Clos
    3. Valmur
    4. Vaudésir
    5. Les Preuses
    6. Bougros
    7. Grenouilles
  • La Moutonne werd in 1951 tot de 8e Cru benoemd door een onderling akkoord tussen de eigenaar, L’institut National des Appellations d’Origine en Le Syndicat des Vignerons maar dit werd nooit officieel bekrachtigd
  • De totale Grand Cru oppervlakte bedraagt 105 Ha
  • Jaarlijkse productie van ongeveer 700.000 flessen

Wist je trouwens dat Chablis al liefkozend wel eens het perfecte oesterwater genoemd wordt? Het sprookjeshuwelijk tussen de twee komt voornamelijk tot stand omwille van de uitzonderlijke bodem en onderbodem die we er vinden. Zo’n kleine 150 miljoen jaren terug ontstond er de kimmeridgien bodem. Het is een voornamelijk kalkrijke bodem die gevormd werd van oesterfossielen. Tot op de dag van vandaag is dit trouwens het meest standvastige huwelijk dat ik ken!

Chablis2 Chablis3